Claim Ownershipព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ
Subscribed: 441Played: 3,735
Subscribe
© France Médias Monde
Description
រៀងរាល់ថ្ងៃ ពីថ្ងៃចន្ទ ដល់ថ្ងៃអាទិត្យ យើងនឹងលើកយកព្រឹត្តិការណ៍ក្តៅគគុកជាងគេបង្អស់មួយ នៅកម្ពុជា មកពន្យល់ ដោយមានអន្តរាគមន៍ពីឥស្សរជននយោបាយ អ្នកជំនាញ ឬមន្រ្តីសង្គមស៊ីវិល។
1951 Episodes
Reverse
ប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក ដូណាល់ ត្រាំ បានប្រកាសពីគម្រោងបង្កើត «ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិភាព» ដើម្បីដើរតួនាទីជាអ្នកដោះស្រាយបញ្ចប់សង្រ្គាមនៅលើពិភពលោក។ ប្រទេសណាដែលចង់ចូលជាសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាសន្តិភាពនេះត្រូវបង់ប្រាក់វិភាគទាន ១ពាន់លានដុល្លារ។ ថៃជាប្រទេសមួយស្ថិតក្នុងចំណោមប្រទេសផ្សេងទៀតដែលត្រូវបានលោកត្រាំអញ្ជើញឲ្យចូលរួម ខណៈដែលថៃកំពុងមានជម្លោះព្រំដែនជាមួយកម្ពុជា។ តើក្រុមប្រឹក្សាសន្តិភាពរបស់លោកត្រាំអាចមានឥទ្ធិពលអ្វីខ្លះនៅក្នុងជម្លោះព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ប្រសិនបើថៃចូលជាសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាមួយនេះ?
បន្ទាប់ពីមានការចាប់ខ្លួនមេខ្លោងធំក្នុងឧក្រិដ្ឋកម្មអនឡាញ ចេន ហ្ស៊ី និងការរត់ចេញរបស់ជនបរទេសជាច្រើនពីប្រទេសកម្ពុជា ពលរដ្ឋខ្មែរមួយចំនួនដែលទទួលបានចំណូលពីការងារអនឡាញមួយនេះបានត្អូញត្អែរពីការបាត់បង់ប្រភពចំណូលសម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់ជីវភាព ពិសេសការសងបំណុលធនាគារ។ យុវជនខ្មែរមួយចំនួនបានបញ្ឈប់ការសិក្សានៅពាក់កណ្តាលទី និងចូលធ្វើការងារអនឡាញដោយទទួលបានប្រាក់ខែខ្ពស់។ អ្នកតាមដានសង្គមកម្ពុជាមើលឃើញថា ទោះជាការងារអនឡាញមួយនេះទទួលចំណូលច្រើន តែអ្នកទាំងនោះកំពុងរួមចំណែកប្រព្រឹត្តបទល្មើសឆបោកអនឡាញពីអ្នកដទៃទៀត។ តើរដ្ឋាភិបាលគួរដោះស្រាយយ៉ាងណាចំពោះពលរដ្ឋខ្មែរដែលធ្លាប់ធ្វើការក្នុងឧក្រិដ្ឋកម្មអនឡាញ?
ប៉ុន្មានថ្ងៃចុងក្រោយនេះ មានជនបរទេសជាច្រើន ដែលភាគច្រើនជាជនជាតិចិនបាននាំគ្នារត់ប្រសេចប្រសាចនៅតាមដងផ្លូវនានាក្នុងខេត្តមួយចំនួននៃប្រទេសកម្ពុជា ដូចជាខេត្តព្រះសីហុន ខេត្តកំពត និងខេត្តស្វាយរៀងជាដើម។ ការចាកចេញរបស់ជនបរទេសទាំងនោះកើតឡើង ក្រោយពីមានការចាប់ខ្លួន អតីតឧកញ៉ាខ្មែរដើមកំណើតចិន ចេន ហ្ស៊ី និងអតីតឧកញ៉ា លី គួង។ មេខ្លោងទាំងពីរនាក់នេះត្រូវបានចោទប្រកាន់ពីបទប្រព្រឹត្តឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកអនឡាញដែលមានមូលដ្ឋាននៅកម្ពុជា។ អ្នកតាមដានសង្គមចាត់ទុកការចាកចេញរបស់ជនបរទេសពីកន្លែងដែលពួកគេធ្វើការថាជាជោគជ័យមួយនៃការបង្ក្រាបបទល្មើសអនឡាញរបស់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា។ តែទន្ទឹមគ្នានេះ ពួកគេក៏បារម្ភខ្លាចជនឆបោកទាំងអស់នោះនឹងបន្តសកម្មភាពឡើងវិញដោយស្ងាត់ស្ងៀម៕
នៅថ្ងៃសុក្រ ទី១៦ ខែមករា រដ្ឋសភាកម្ពុជាបានអនុម័តសេចក្ដីព្រាងច្បាប់ស្តីពីអនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិស្ដីពីនីតិសមុទ្រ ឆ្នាំ១៩៨២ ឬ UNCLOS។ បើតាមរដ្ឋសភា សេចក្តីព្រាងច្បាប់នេះនឹងហុចប្រយោជន៍ដល់កម្ពុជាក្នុងការការពារដែនសមុទ្ររបស់ខ្លួននៅលើឆាកអន្តរជាតិ។ ភាគីក្រៅរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានបង្ហាញជំហរគាំទ្រទាំងស្រុងលើការអនុម័តសេចក្តីព្រាងច្បាប់មួយនេះដោយពួកគេយល់ឃើញថា ច្បាប់មួយនេះនឹងជួយដោះស្រាយវិវាទព្រំដែនសមុទ្ររបស់កម្ពុជាជាមួយប្រទេសជិតខាង។
នៅថ្ងៃទី១៦ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៦ សមាគមមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុកម្ពុជាបានប្រកាសពីការជួយសម្រួលបន្ថែមទៀតដល់ពលរដ្ឋដែលរងផលប៉ះពាល់ដោយសារសង្គ្រាមព្រំដែនកម្ពុជា និងថៃ។ សមាគមនេះបានប្រកាសលុបបំណុលសរុបចំនួន ១លានដុល្លារសម្រាប់យោធិនជួរមុខដែលរបួស និងគ្រួសារយោធិនពលី មិនយកការប្រាក់ពីក្រុមគ្រួសារជនភៀសសឹកដែលមានទឹកប្រាក់សរុប ១០,៦លានដុល្លារ រៀបចំឥណទានឡើងវិញក្នុងទំហំទឹកប្រាក់ ៥០០លានដុល្លារ និងផ្តល់ការឧបត្ថម្ភដែលមានតម្លៃជាទឹកប្រាក់ ៣៤ម៉ឺនដុល្លារ។ វិធានការថ្មីរបស់សមាគមមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុកម្ពុជាធ្វើឡើង បន្ទាប់ពីមានការអំពាវនាវរបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រី កាលពីថ្ងៃទី១០ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៦។
នៅថ្ងៃទី៥ ខែមករា រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានចេញអនុក្រឹត្យស្តីពីការគ្រប់គ្រងសន្តិសុខសុវត្ថិភាពតាមទីតាំងរស់នៅប្រមូលផ្តុំ ដើម្បីធានាដល់សន្តិសុខ សុវត្ថិភាពសង្គម និងសណ្តាប់ធ្នាប់សាធារណៈ។ ក្នុងអនុក្រឹត្យដដែលនោះក៏បានបញ្ជាក់ថា ប្រសិនបើម្ចាស់ទីតាំងស្នាក់នៅមូលផ្តុំលាក់បាំងជនបរទេសដោយខុសច្បាប់ ពួកគេត្រូវមានទោស ហើយរដ្ឋបាលរាជធានី-ខេត្តទាំងអស់ ត្រូវធ្វើរបាយការណ៍កត់ត្រាអ្នកស្នាក់នៅទាំងអស់ជូនអាជ្ញាធរមានសមត្ថកិច្ច។ អ្នកវិភាគសង្គមយល់ថា អនុក្រឹត្យនេះទំនងជារដ្ឋាភិបាលចង់បោសសម្អាតបណ្តាញឧក្រិដ្ឋជនអនឡាញ ដែលកំពុងបំបែកខ្លួនតូចៗ តាមរយៈការជួលទីតាំងផ្ទះល្វែង ឬបន្ទប់ជួលជាដើម។ ប៉ុន្តែ អ្នកវិភាគព្រួយបារម្ភទៅវិញថា ការរឹតបន្តឹងសន្តិសុខសុវត្ថិភាពតាមទីតាំងរស់នៅប្រមូលផ្តុំ គ្មានប្រសិទ្ធភាព ប្រសិនបើអាជ្ញាធរពុករលួយ ហើយប្រែក្លាយជាការគំរាមកំហែងដល់សិទ្ធិរស់នៅរបស់ពលរដ្ឋ។
លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានលើកឡើង នៅថ្ងៃទី១៣ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៦ថា រដ្ឋាភិបាល នឹងឲ្យអាទិភាពលើការប្រយុទ្ធប្រឆាំងឧក្រិដ្ឋកម្មអន បន្ថែមពីលើកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងលើកិច្ចការអាទិភាពសំខាន់ៗរបស់ជាតិផ្សេងទៀត។ ការបញ្ជាក់យ៉ាងដូចនេះរបស់នាយករដ្ឋមន្រ្តីកម្ពុជាធ្វើឡើង បន្ទាប់ពីមានការចាប់ខ្លួនលោក ចេន ហ្ស៊ី ទៅឲ្យប្រទេសចិន។ អ្នកតាមដានសង្គមកម្ពុជាយល់ឃើញថា រដ្ឋាភិបាលបានទទួលស្គាល់វត្តមានបណ្តេញឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកអនឡាញនៅកម្ពុជា និងថា សកម្មភាពបង្រ្កាបជាបន្តបន្ទាប់កន្លងទៅគឺដើម្បីស្តារទំនុកចិត្ត និងលាងកេរ្តិ៍ឈ្មោះកម្ពុជានៅលើឆាកអន្តរជាតិ។ ហេតុអ្វីកម្ពុជាជ្រើសយកការដោះស្រាយឧក្រិដ្ឋកម្មអនឡាញជាជម្រើសអាទិភាពរបស់ជាតិ ក្នុងគ្រាមានជម្លោះជាមួយថៃ?
ក្រសួងការបរទេសកម្ពុជាបានបញ្ជាក់កាលពីថ្ងៃទី៣ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៦ ថា យោធាថៃបានរំលោភចូលជ្រៅក្នុងទឹកដីប្រទេសកម្ពុជា និងថែមទាំងបានឈរជើងកាន់កាប់នៅតំបន់ចំនួន១៤ ក្នុងដែនអធិបតេយ្យរបស់កម្ពុជា។ ក្រៅពីការចូលកាន់កាប់ទឹកដីកម្ពុជា យោធាថៃថែមទាំងបិទសិទ្ធិ និងរារាំងមិនឱ្យជនភៀសសឹកខ្មែរវិលត្រឡប់ចូលលំនៅឋានរបស់ខ្លួនវិញទេ។ អ្នកតាមដាននយោបាយខ្មែរមួយចំនួនលើកឡើងថា អ្វីដែលកម្ពុជាអាចធ្វើបានដើម្បីជំរុញឲ្យថៃប្រគល់ទឹកដីដែលចូលកាន់កាប់ឲ្យកម្ពុជាវិញ គឺការប្រើប្រាស់យន្តការច្បាប់អន្តរជាតិ និងពង្រឹងយុទ្ធសាស្ត្រការទូតដូចជាការប្តឹងទៅតុលាការយុត្តិធម៌អន្តរជាតិ ICJ ឬជំរុញឲ្យក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិកោះប្រជុំបន្ទាន់។ តើរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាគួរធ្វើអ្វីខ្លះដើម្បីបង្ខំឲ្យថៃប្រគល់ទឹកដីដែលចូលកាន់កាប់ឲ្យកម្ពុជាវិញ?។
មកដល់ពេលនេះ បញ្ហាបិទព្រំដែនគោកដែលថៃធ្វើឡើងជាឯកតោភាគី កាលពីពាក់កណ្តាលឆ្នាំ២០២៥ ហាក់ដូចជាលែងស្ថិតក្នុងរបៀបវារៈនៃការជជែកគ្នារវាងកម្ពុជា និងថៃទៀតឡើយ ខណៈជម្លោះព្រំដែនឈានដល់ការផ្ទុះសង្គ្រាមចំនួន២លើករួចមក។ អ្នកវិភាគ លើកឡើងថា ការពិភាក្សាបើកច្រកព្រំដែនឡើងវិញរវាងប្រទេសទាំងពីរនេះនឹងមិនអាចធ្វើទៅបានទេ នៅមុនការបោះឆ្នោតក្នុងប្រទេសថៃនាដើមខែកុម្ភៈខាងមុខ។ តែថាប្រសិនបើប្រទេសជិតខាងទាំងពីរ ព្រមព្រៀងគ្នាបើកច្រកព្រំដែនឡើងវិញឲ្យដូចមុនពេលមានសង្គ្រាម ទំនងជាជួយកាត់បន្ថយភាពតានតឹងដាក់គ្នារវាងយោធានៃប្រទេសទាំងពីរ៕
ក្នុងឆ្នាំ២០២៥ កម្ពុជាបានអនុម័តគម្រោងវិនិយោគដោយផ្ទាល់ពីបរទេសសរុបចំនួន ៦៣០គម្រោង គិតជាទឹកប្រាក់សរុបប្រមាណ១០ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក។ យោងតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានពីក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា (CDC) ការបោះទុនវិនិយោគពីក្រៅប្រទេសបានកើនឡើងប្រមាណ៥២% បើធៀបនឹងឆ្នាំ២០២៤ ខណៈទំហំទឹកប្រាក់កើនលើសប្រមាណ៣ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក។ អ្នកជំនាញមើលឃើញថា លំហូរវិនិយោគពីក្រៅប្រទេសនៅតែបន្តរក្សាភាពវិជ្ជមានដដែល បើទោះបីកម្ពុជាបច្ចុប្បន្នកំពុងបន្តហ៊ុមព័ទ្ធដោយព័ត៌មានស្តីពីការឆបោកតាមអនឡាញក៏ដោយ។ សម្រាប់អ្នកជំនាញ រដ្ឋាភិបាលត្រូវតែបោសសម្អាតបណ្តាញក្រុមឧក្រិដ្ឋជនអនឡាញបន្តទៀត ដើម្បីធ្វើឱ្យបរិយាកាសវិនិយោគកាន់តែប្រសើរ និងបង្កើនជំនឿទុកចិត្តដល់វិនិយោគិនបរទេសដែលស្ទាក់ស្ទើរមិនទាន់ហ៊ានសម្រេចចិត្តបោះទុនវិនិយោគនៅកម្ពុជា។
នៅទីបំផុត កម្ពុជាបានប្រកាសឲ្យដឹងក្នុងថ្ងៃទី៧ មករា ឆ្នាំ ២០២៦ ពីចាប់ខ្លួន លោក ចេន ហ្ស៊ី បញ្ជូនទៅឲ្យចិនតាមសំណើរបស់ចិន។ តែអ្វីជាការកត់សម្គាល់ ការចាប់ខ្លួន លោក ចេន ហ្ស៊ី នេះបានធ្វើឡើង ក្រោយពីអាមេរិក និងអង់គ្លេស ដាក់ទណ្ឌកម្មដោយបង្កកទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ លោក ចេន ហ្ស៊ី កាលពីខែតុលាឆ្នាំ២០២៥។ ទោះជាយ៉ាងណា មានសំណួរមួយចំនួនត្រូវបានចោទឡើង ហេតុអ្វីកម្ពុជាមិនបញ្ជូន លោក ចេន ហ្ស៊ី ទៅឲ្យអាមេរិក ឬអង់គ្លេស ហើយថា តើប្រទេសបស្ចិមលោកខ្លះយល់ឃើញយ៉ាងម៉េចពីការបញ្ជូនមេឧក្រិដ្ឋជនអនឡាញរូបនេះទៅឲ្យចិន?
កម្ពុជា តាមរយៈសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ក្រសួងមហាផ្ទៃក្នុងថ្ងៃទី៧ មករាបានប្រាប់ពីការចាប់ខ្លួនលោក ចេន ហ្ស៊ី និងគ្នីគ្នា ២នាក់ផ្សេងទៀតទៅកាន់ប្រទេសចិន ក្នុងក្របខ័ណ្ឌនៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការប្រយុទ្ធប្រឆាំងឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែន និងផ្អែកតាមសំណើរបស់ចិន។ តែមុននឹងឈានដល់ការចាប់បញ្ជូនបុគ្គលទាំង ៣នាក់ទៅឲ្យចិន សមត្ថកិច្ចកម្ពុជាបានចំណាយពេលច្រើនខែដើម្បីស៊ើបអង្កេតជាមួយសមត្ថកិច្ចចិន។ អ្នកតាមដានកិច្ចការនយោបាយយល់ឃើញថា ការដែលកម្ពុជាព្រមសហការជាមួយចិនដើម្បីចាប់ខ្លួនលោក ចេន ហ្ស៊ី គឺដោយសារកម្ពុជារងសម្ពាធពីសហគមន៍អន្តរជាតិ។ ម្យ៉ាងវិញទៀត រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាអាចបារម្ភពីការចូលអន្តរាគមន៍របស់សហរដ្ឋអាមេរិកដូចនៅក្នុងប្រទេសវ៉េណេស៊ុយអេឡា។
ប្រទេសហ្វីលីពីនត្រូវធ្វើជាប្រធានអាស៊ានប្តូរវេនក្នុងឆ្នាំ២០២៦នេះ បន្តពីប្រទេសម៉ាឡេស៊ី។ មានសំណុំរឿងធំៗជាច្រើន ដែលប្រធានអាស៊ានថ្មីត្រូវដោះស្រាយ និងបន្តដោះស្រាយ ដូចជាជម្លោះព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ វិបត្តិនយោបាយនៅភូមា បញ្ហាសមុទ្រចិនខាងត្បូង រួមនឹងបញ្ហាតំបន់ និងអន្តរជាតិជាច្រើនទៀត។ អ្នកតាមដាននយោបាយកម្ពុជា និងតំបន់ភាគច្រើនមើលឃើញថា ហ្វីលីពីនអាចចាប់អារម្មណ៍រឿងជម្លោះព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ តិចជាងបញ្ហាសមុទ្រចិនខាងត្បូង ដែលហ្វីលីពីនកំពុងមានជម្លោះជាមួយចិន។ អ្វីទៅជាក្តីសង្ឃឹមរបស់កម្ពុជាពីហ្វីលីពីនក្នុងនាមប្រធានប្តូរវេនអាស៊ានឆ្នាំ២០២៦?
កាលពីថ្ងៃទី៣ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៦ កងទ័ពអាមេរិកក្រោមបញ្ជារបស់លោកប្រធានាធិបតី ដូណាល់ ត្រាំ បានបើកប្រតិបត្តិការទ្រង់ទ្រាយធំចាប់ខ្លួនប្រធានាធិបតីវ៉េណេស៊ុយអេឡា លោក នីកូឡា ម៉ាឌូរ៉ូ និងភរិយា។ ប្រតិបត្តិការយោធារបស់អាមេរិកលើវ៉េណេស៊ុអេឡាបានបំផុសឲ្យមានប្រតិកម្មថ្កោលទោស និងគាំទ្រពីបណ្តាប្រទេសជាច្រើនក្នុងពិភពលោក។ នៅកម្ពុជា អ្នកជំនាញកិច្ចការអន្តរជាតិយល់ឃើញថា ទង្វើរបស់អាមេរិកជាការរំលោភច្បាប់អន្តរជាតិ និងធម្មនុញ្ញអង្គការសហប្រជាជាតិ។ តែអ្នកជំនាញខ្លះទៀតបានគាំទ្រដោយចាត់ទុកប្រតិបត្តិការរបស់អាមេរិកថាជាការបង្ក្រាបបណ្តាញឧក្រិដ្ឋកម្មគ្រឿងញៀនដ៏ធំ។ ទោះជាយ៉ាងណា ពួកគេបានចោទសួរពីភាពស្របច្បាប់នៃប្រតិបត្តិការយោធាអាមេរិកលើប្រទេសវ៉េណេស៊ុយអេឡា។
ក្រសួងការបរទេសកម្ពុជាបានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍តវ៉ាមួយទៅកាន់ភាគីថៃ នៅថ្ងៃទី៣ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៦ ចំពោះសកម្មភាពរបស់យោធាថៃ ដែលបានឈ្លានពានកាន់កាប់ទឹកដីកម្ពុជាចំនួន១៤ទីតាំង និងតំបន់ ក្រោយការអនុវត្តបទឈប់បាញ់ ថ្ងៃទី ២៧ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥។ តាមក្រសួងការបរទេសកម្ពុជា ទីតាំងចំនួន១៤ ដែលយោធាថៃកំពុងឈរជើងនេះ ស្ថិតក្នុងខេត្តបន្ទាយមានជ័យ ខេត្តឧត្តរមានជ័យ ខេត្តពោធិ៍សាត់ និងព្រះវិហារ។ តើកម្ពុជាត្រូវប្រើយន្តការអ្វីខ្លះដើម្បីទាមទារមកវិញនូវទីតាំងដែលថៃឈ្លានពានយកទៅកាន់កាប់?
កម្ពុជាបានដាក់ញត្តិតវ៉ាជាបន្ទាន់ទៅភាគីថៃ នៅចំពោះមុខនៃសកម្មភាពរបស់កងទ័ពថៃដែលដាក់ទូកុងទឺន័រ និងរាយបន្លាលួសព័ទ្ធហួសចូលមកបន្ទាត់ព្រំដែនរបស់កម្ពុជា។ នេះបើតាមការបញ្ជាក់របស់លោក ប៉ែន បូណា អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា។ នៅចំពោះមុខបញ្ហានេះ អ្នកតាមដាននយោបាយស្រុកខ្មែរ មើលឃើញថា កម្ពុជាត្រូវប្រើប្រាស់យន្តការការទូតឲ្យក្លៀវក្លាជាងមុន ដើម្បីឲ្យអន្តរជាតិជួយដឹងឮថា ភាគីថៃកំពុងបំពានកិច្ចព្រមព្រៀងបទឈប់បាញ់ និងបានរំលោភលើដែនអធិបតេយ្យកម្ពុជាយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ។
សង្គ្រាមដែលថៃឈ្លានពានមកលើប្រទេសកម្ពុជាជាលើកទី២ កាលពីថ្ងៃទី៧ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ បានបណ្តាលឲ្យជនស៊ីវិលជាង៣០នាក់ស្លាប់ និងរបួសជិត១០០នាក់។ នេះមិនទាន់គិតដល់ការខូចខាតព្រទ្យសម្បត្តិ ប្រាសាទបុរាណ និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធស៊ីវិលផងទេ។ ការដែលយោធាថៃប្រើយន្តហោះចម្បាំង និងទម្លាក់គ្រាប់បែកមកលើទីតាំងជនស៊ីវិលរបស់កម្ពុជាក្នុងសង្គ្រាម២១ថ្ងៃ ក្នុងខែធ្នូឆ្នាំ២០២៥ ត្រូវបានគេមើលឃើញថា មានទម្រង់ប្រហាក់ប្រហែលគ្នានឹងសង្គ្រាម ដែលរុស្ស៊ីបើកការឈ្លានពានទៅលើអ៊ុយក្រែន និងមានទម្រង់ប្រហាក់ប្រហែលគ្នានឹងសង្គ្រាមនៅមជ្ឈិមបូព៌ា ដែលនៅឆ្នាំ១៩៩០ ប្រទេសអ៊ីរ៉ាក់បើកការឈ្លានពានប្រទេសកូវ៉ែត។ ក្រោយសង្គ្រាមចប់ កូវ៉ែតទទួលបានសំណងជាង ៥២ពាន់លានដុល្លារពីអ៊ីរ៉ាក់។ តើកម្ពុជាអាចមានលទ្ធភាពឈ្នះក្តីដែរទេ ប្រសិនបើកម្ពុជាប្តឹងថៃឲ្យសងការខូចខាត?
នៅថ្ងៃទី៣១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ កងទ័ពកម្ពុជា១៨រូប ត្រូវបានថៃដោះលែង និងបញ្ជូនមកមាតុប្រទេសវិញ បន្ទាប់ពីយោធាថៃចាប់ឃុំខ្លួនដោយខុសច្បាប់ អស់រយៈពេល ១៥៥ថ្ងៃ គិតចាប់ពីថ្ងៃទី២៩ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥មក។ អ្នកតាមដានសង្គមស្វាគមន៍ចំពោះការដោះលែងទាហានខ្មែរមកវិញ និងថា នេះជាការផ្តល់យុត្តិធម៌ពិតប្រាកដមួយ។ តែអ្នកតាមដានសង្គមក៏បានទាញភ្ជាប់ករណីយោធាថៃដោះលែងទាហានខ្មែរនាពេលនេះ ទៅនឹងស្ថានភាពផ្ទៃក្នុងកម្ពុជា ដោយស្នើឱ្យរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាគិតគូរ ផ្តល់ភាពយុត្តិធម៌ តាមរយៈការដោះលែងអ្នកទោសនយោបាយ សកម្មជនការពារបរិស្ថាន និងសកម្មជនការពារសិទ្ធិមនុស្ស ឱ្យមានសេរីភាពឡើងវិញ ដើម្បីព្រួតដៃគ្នាអភិវឌ្ឍប្រទេសជាតិឱ្យរីកចម្រើន៕
ក្រោយពីមានការអនុវត្តបទឈប់បាញ់ឡើងវិញរវាងកម្ពុជា-ថៃ ចាប់តាំងពីថ្ងៃទី២៧ខែធ្នូមក ភាគីកម្ពុជាបានស្នើទៅភាគីថៃ ឲ្យមានកិច្ចប្រជុំបន្ទាន់របស់គណៈកម្មាការចម្រុះខណ្ឌសីមាព្រំដែនគោករវាងកម្ពុជា-ថៃ (JBC) នៅក្នុងសប្តាហ៍ទី១ខែមករាឆ្នាំ២០២៦ក្នុងខេត្តសៀមរាប។ នេះបើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់រដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានកិច្ចការព្រំដែន នៅថ្ងៃទី២៩ធ្នូ ដោយបញ្ជាក់ថា កិច្ចប្រជុំពិសេសJBC គឺដើម្បីពិភាក្សានិងបន្តការងារវាស់វែងនិងខណ្ឌសីមាព្រំដែនគោកប្រទេសទាំងពីរ។ ក៏ប៉ុន្តែសំណើរបស់កម្ពុជា ត្រូវបានថៃបដិសេធ តាមរយៈលោក ស៊ីហាស័ក្តិ ភួងកេតកែវ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសថៃ នៅថ្ងៃទី៣០ខែធ្នូ។ លោកបានបញ្ជាក់ថា កិច្ចប្រជុំJBCមិនអាចធ្វើឡើងដោយតក់ក្រហល់ឡើយ។ នៅក្រោយថៃបដិសេធ តើកម្ពុជាអាចរកមធ្យោបាយ ដើម្បីជំរុញឲ្យមានកិច្ចប្រជុំ JBC ដែរឬទេ?
កិច្ចប្រជុំត្រីភាគី កម្ពុជា ថៃ និងចិន បានចាប់ផ្តើមនៅព្រឹកថ្ងៃទី២៩ ធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥នេះ នៅខេត្តយូណាន ប្រទេសចិន។ កម្មវត្ថុនៃកិច្ចប្រជុំនេះ គឺមានគោលបំណងសម្របសម្រួលការផ្លាស់ប្តូរយោបល់ប្រកបដោយការស្ថាបនា និងភាពស្មោះត្រង់ស្តីពីស្ថានភាពបច្ចុប្បន្នរវាងកម្ពុជានិងថៃ ដើម្បីពង្រឹងការជឿទុកចិត្តគ្នាទៅវិញទៅមក ជំរុញការកាត់បន្ថយភាពតានតឹង ក៏ដូចជាស្ដារឡើងវិញនូវសន្តិភាព សន្តិសុខ និងស្ថិរភាព នៅតាមតំបន់ព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ។ អ្នកជំនាញកិច្ចការអន្តរជាតិយល់ឃើញថា ចិនជាមហាអំណាចមួយក្នុងតំបន់ដែលអាចដើរតួនាទីជាអាជ្ញាកណ្តាល ក្នុងការបញ្ចប់ជម្លោះព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ។ តាមអ្នកជំនាញ វត្តមានរបស់ចិននាពេលនេះក៏អាចជាការបង្កើនជំនឿទុកចិត្តគ្នាបន្ថែមទៀតសម្រាប់ភាគីជម្លោះទាំងពីរ។ តើកិច្ចប្រជុំដែលរៀបចំនៅប្រទេសចិននេះមានអត្ថន័យយ៉ាងដូចម្តេចសម្រាប់ភាគីជម្លោះកម្ពុជា-ថៃ?
Comments
Download from Google Play
Download from App Store
United States