Claim OwnershipSkądinąd
Subscribed: 1,781Played: 36,742
Subscribe
© Tomasz Stawiszynski Copyright 2020 All rights reserved.
Description
Podcast Tomasza Stawiszyńskiego, filozofa, eseisty, znanego m.in. z anteny Radia TOK FM, autora m.in. książek ”Potyczki z Freudem. Mity, pokusy i pułapki psychoterapii” (2013), ”Co robić przed końcem świata” (2021). ”Ucieczka od bezradności” (2021) oraz ”Misja Sowy. Tosia, Franek i sekrety filozofii” (2022).
258 Episodes
Reverse
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości dr Marcin Kędzierski, ekspert Klubu Jagiellońskiego, stały współpracownik „Więzi”, felietonista „Gościa Niedzielnego”, wykładowca Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie.
A rozmawiamy o upojeniu, wierze, niewierze i polityce.
Rozmawiamy także o „kulturze piwa” i „kulturze wina”. O szkodach jakie powoduje alkohol i promowaniu tej substancji przez koncerny spirytusowe. O narkotykach i potrzebie upojenia. O chrześcijańskiej idei Boga – i o różnych krytykach, jakie można pod jej adresem sformułować. O końcu chrześcijańskiego imaginarium i końcu chrześcijańskiego świata. O kryzysie Kościoła i przyszłości tej instytucji. O polskiej polaryzacji i konflikcie politycznym. O możliwych drogach wyjścia z tej sytuacji.
Oraz o wielu jeszcze innych sprawach.
Owocnego słuchania!
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” dr Paweł Boguszewski, neuronaukowiec z Instytutu Biologii Doświadczalnej im. Marcelego Nenckiego PAN (wraz z niewielkim udziałem Tomasza Stawiszyńskiego) opowiada o tym, czym jest metoda naukowa; czym nauka różni się od nie-nauki oraz pseudonauki; jakie są możliwości i ograniczenia nauki; co jest dziś największą przeszkodą dla naukowców; dlaczego nauka to najdoskonalszy system pozyskiwania wiedzy o świecie.
Oraz o wielu jeszcze innych sprawach.
Nagranie zostało zrealizowane w sierpniu 2023 roku we Włoszech, w Perugii, w Casa Monteripido, podczas konwersatorium organizowanego od kilku lat przez Annę i Lecha Jeziornych. Tym razem organizatorzy zaprosili Tomasza Stawiszyńskiego i Pawła Boguszewskiego do poprowadzenia pięciodniowego konwersatorium.
Owocnego słuchania!
1W kolejnym odcinku „Skądinąd” goszczę Tomasza Terlikowskiego, filozofa, publicystę, jedną z najbardziej wyrazistych i kontrowersyjnych postaci w polskim życiu publicznym.
Dyżurnego „taliba”, „oszołoma” i „katolickiego fundamentalistę” – jak często określają go nieprzychylni komentatorzy z lewicowo-liberalnej strony. Ale także „zdrajcę” i „wroga Kościoła”, jak nazywają go z kolei niektórzy ultrakonserwatywni prawicowi katolicy.
A jaka jest prawda?
I czy Terlikowski faktycznie w ostatnich latach – za co chwalą go ideowi przeciwnicy, a ganią niegdysiejsi zwolennicy – przeszedł jakąś głęboką przemianę i przestał posługiwać się prowokacyjnym, ostrym językiem?
Od tego pytania zaczyna się nasza rozmowa.
W dalszej części mowa jest jeszcze:
– o tym, czy katolicy i ateiści są w stanie się dogadać
– o tym, czy katolicy i ateiści powinni się dogadać
– o tym czy żyjemy w państwie neutralnym światopoglądowo
– o metodzie, z pomocą której powinno się kształtować przepisy prawne obejmujące ludzi o odmiennych przekonaniach
– o różnicach pomiędzy wiarą a wiedzą
– o równouprawnieniu osób homoseksualnych jako kwestii analogicznej do zniesienia niewolnictwa czy przyznania pełni praw kobietom
– o roli nauki w zmianach kulturowych i cywilizacyjnych
– o roli religii oraz „konserwatywnej ostrożności” w hamowaniu tych zmian
– o kryzysie demokracji i o tym, co może z niego wyniknąć
I o wielu jeszcze innych sprawach, bo rozmowa była długa, intensywna i polemiczna.
Owocnego słuchania!
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości dr Michał Jędrzejek, filozof, redaktor miesięcznika „Znak”, autor książki „Bóg umarł. Dlaczego odchodzimy od religii”.
A rozmawiamy o etycznych, prawnych i społecznych kontrowersjach wokół eutanazji.
Rozmawiamy także o wstrząsającym reportażu Elainy Plot Calabro „Kanada się zabija”, który ukazał się w lutowym numerze miesięcznika „Znak” (a wcześniej w „The Atlantic”). Rozmawiamy o tym, jak kanadyjski system „medical assistance in dying” (MAiD) ewoluował od pomocy terminalnie chorym do procedury dostępnej dla osób cierpiących na chroniczny ból, samotność czy ubóstwo. O „drugiej ścieżce” eutanazji i o tym, czy prawo do autonomicznej decyzji o śmierci nie staje się niebezpieczną presją systemową. O dylematach lekarzy, którzy stają przed wyborem między ratowaniem życia a realizacją woli pacjenta. O przypadkach osób fizycznie zdrowych, zmagających się z depresją, które wnioskują o śmierć. O „upiornych” przykładach eutanazji wykonywanej na osobach, które nie są już w stanie potwierdzić swojej wcześniejszej woli. O tym, czy eutanazja może stać się sposobem na oszczędności w systemie ochrony zdrowia. A także o tym, jak sekularyzacja zmienia nasze postrzeganie granic życia i śmierci.
A także o wielu jeszcze innych sprawach.
Owocnego słuchania!
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości Ewa Kaleta, dziennikarka, reporterka i autorka wywiadów – związana z „Gazetą Wyborczą” – która od pół roku mieszka w Palermo.
A rozmawiamy o tym jak rzucić wszystko i wyjechać na Sycylię.
Rozmawiamy także o zmianie i punktach zwrotnych. O tym, czy da się zmienić swoje życie. O tym, czy zmiana miejsca to zmiana głęboka czy powierzchowna. O Sycylii i sycylijskiej specyfice. O „szalonym” Palermo i o tym na czym polega szaleństwo tego miasta. O doświadczeniu imigracji i codziennym życiu w innym kraju. O sycylijskiej kulturze, mentalności i kuchni.
A także o wielu jeszcze innych sprawach.
Owocnego słuchania!
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” goszczą prof. Izabela Trzcińska, religioznawczyni z Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie oraz prof. Agata Świerzowska, religioznawczyni z Uniwersytetu Jagiellońskiego, badaczki współczesnych duchowości i dziejów polskiej tradycji ezoterycznej, autorki książki „Jasną jest droga przede mną. Życie i dzieło Wandy Dynowskiej Umadevi”.
A rozmawiamy o niezwykłym życiu Wandy Dynowskiej Umadevi (1888-1971).
Rozmawiamy także o teozofii i jodze – w Polsce i na świecie. O drogach, które zaprowadziły Wandę Dynowską do teozofii, jogi i masonerii. O organizacji wolnomularskiej „Le Droit Humaine”, którą zakładała. O spotkaniu z Jiddu Krishnamurtim. O wyjeździe do Indii. O buddyzmie i Tybecie. O chrześcijaństwie, z którym Dynowska również się identyfikowała, choć wierzyła w reinkarnację. O krajobrazie duchowym Polski w 20-leciu międzywojennym i PRL’u. O dziedzictwie Wandy Dynowskiej.
A także o wielu jeszcze innych sprawach.
Owocnego słuchania!
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” polecam lektury na początek Nowego Roku (i nie tylko).
A są to:
Paul Kingsnorth „Against the Machine. On the Unmaking of Humanity”, Particular Books (Penguin/Random House) 2025
Barbara Ehrenreich „Z przyczyn naturalnych. Ludzka obsesja dobrego samopoczucia i nadludzkie wysiłki, aby żyć dłużej”, przeł. Anna Dzierzgowska, Grupa Wydawnicza Relacja 2025
Suzanne O’Sullivan „Wiek diagnozy. Jak obsesja na punkcie zdrowia czyni nas bardziej chorymi”, przeł. Jan Dzierzgowski, Znak Literanova 2025
„Misterium wiary. Jon Fosse w rozmowie z Eskilem Skjeldalem”, przeł. Iwona Zimnicka, WAM 2025
Martin Scorsese, Antonio Spadaro „Dialogi o wierze”, przeł. Tomasz Kwiecień i Magdalena Macińska, WAM i Więź 2024
Shusaku Endo „Głęboka rzeka”, przeł. Mikołaj Melanowicz, MUZA 1996
Owocnego słuchania i czytania!
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości prof. Marcin Napiórkowski, semiotyk z Instytutu Kultury Polskiej UW, dyrektor Muzeum Historii Polski.
A rozmawiamy o epoce przełomów i zmian.
Rozmawiamy także o tym, czym było minione ćwierćwiecze. O optymizmie lat 90. O nieopowiedzianych historiach czasów transformacji. O końcu „końca historii”. O atakach na WTC. O inwazji na Irak, kryzysie finansowym, wejściu Polski do UE i katastrofie smoleńskiej. O pandemii, wojnach, Rosji i Stanach Zjednoczonych. O technologii, mediach społecznościowych, medycynie i polityce.
A także o wielu jeszcze innych sprawach.
Owocnego słuchania!
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” goszczą dr Paweł Boguszewski, neuronaukowiec z Instytutu Biologii Doświadczalnej im. Marcelego Nenckiego PAN oraz prof. Jan Chwedeńczuk, fizyk z Wydziału Fizyki UW.
A rozmawiamy o technologii, polityce i rzeczywistości.
Rozmawiamy także o tym, co działo się w mijającym roku. O sztucznej inteligencji oraz o możliwych perspektywach jej rozwoju – w konstruktywnym i destrukcyjnym kierunku. O technologii w służbie wojny i polityki. O spadku zaufania do nauki i kryzysie prawdy. O zacieraniu się granic między rzeczywistością realną i wirtualną. O wielkich korporacjach i politykach umiejętnie grających na zbiorowych emocjach.
A także o wielu jeszcze innych sprawach.
Owocnego słuchania!
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” składam wszystkim Słuchaczkom i Słuchaczom (świąteczne) życzenia na czas chaosu i mówię o tym, co pojawi się wkrótce w podcaście.
Owocnego słuchania!
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości dr Paulina Frankiewicz, filozofka badająca pogranicza pomiędzy filozofią a literaturą.
A rozmawiamy o filozofii i literaturze Alberta Camusa.
Rozmawiamy również o egzystencjalizmie. O relacjach pomiędzy filozofią a literaturą. O tym czy życie ma sens, a jeśli nie – co z tego może dla nas wynikać. O egzystencjalnych i moralnych implikacjach absurdu istnienia. O tym na ile książki Alberta Camusa są wciąż aktualne.
A także o wielu jeszcze innych sprawach.
Owocnego słuchania!
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości Paweł Wielopolski, etnolog, literaturoznawca, redaktor, autor książki „Rejestr grozy. Przewodnik po technikach narracyjnych” (PWN).
A rozmawiamy o tym, co horrory mówią o naszych najgłębszych lękach.
Rozmawiamy także o tym, czym jest literatura grozy. Jakie są jej główne wątki, tematy, rekwizyty. O najważniejszych autorach tworzących ten gatunek, a także o tym, że literatura grozy to pełnowartościowa literatura. O związkach pomiędzy tematami i obrazami rodem z tego gatunku i fundamentalnych ludzkich obawach i lękach. O Edgarze Allanie Poe’m, Stephenie Kingu, H.P. Lovecrafcie, Mary Shelley, Peterze Straubie, Clivie Barkerze i Jozefie Karice.
A także o wielu jeszcze innych sprawach.
Owocnego słuchania!
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości dr Maciej Wodziński, filozof z Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, autor książki „Sokrates. Filozof życia, filozof śmierci”, badacz filozofii psychiatrii i zastosowań sztucznej inteligencji w obszarze zdrowia psychicznego.
A rozmawiamy o tym, jak AI staje się zwierciadłem – czasami krzywym – dla ludzkiego poznania.
Rozmawiamy także o delegowaniu autonomii poznawczej na modele językowe i o tym, jak bardzo nie rozumiemy maszyn, które już dziś wpływają na nasze decyzje. O złudzeniu „idealnego rozmówcy”, który zawsze ma wystarczająco dużo czasu i cierpliwości — i o psychologicznych konsekwencjach takiej relacji. O ucieleśnieniu jako warunku podmiotowości i o tym, dlaczego AI może jedynie imitować „kogoś”, a nie „być kimś”. O wykorzystaniu modeli językowych w psychiatrii. O tym, dlaczego AI potrafi wyłapywać mikrodetale głosu i prozodii lepiej niż człowiek. O tym, jak sztuczna inteligencja może pomóc „uwiarygodnić” subiektywność, zamiast ją wypierać. O możliwości stworzenia nowego modelu psychiatrii.
A także o wielu jeszcze innych sprawach.
Owocnego słuchania!
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości dr Jan Hlebowicz, historyk z Oddziałowego Biura Badań Historycznych Instytutu Pamięci Narodowej, autor m.in. książki „Polityka na ambonie. Środowisko księży patriotów w województwie gdańskim w latach 1950-1956”.
A rozmawiamy o relacjach Kościoła i PRL-owskiej władzy.
Rozmawiamy także o tzw. „księżach patriotach”. O sposobach, w jaki totalitarna władza szantażowała i łamała przedstawicieli duchowieństwa. O relacjach Kościół-władza w PRL oraz o tym, jakie konsekwencje miały i mają te relacje dla współczesności. O specyfice okresu stalinowskiego. O uzasadnieniach moralnych, filozoficznych i teologicznych, jakie „księża patrioci” tworzyli dla swoich związków z aparatem państwowej represji. O uniwersalnych dylematach: lojalności, wierności zasadom, zdradzie ideałów. O wystawie „Nasi chłopcy”.
A także o wielu jeszcze innych sprawach.
Owocnego słuchania!
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości dr Paweł Boguszewski, neuronaukowiec, popularyzator nauki, kierownik Pracowni Metod Behawioralnych w Instytucie Biologii Doświadczalne im. Marcelego Nenckiego PAN.
A rozmawiamy o prawdzie, kłamstwie i wolności słowa.
Rozmawiamy także o tym jakie są granice wolności słowa. O tym, o to znaczy „wolność słowa” w kontekście nauki, a zwłaszcza – medycyny i zdrowia. O tym, czy istnieją w tym obszarze jakieś zróżnicowania i gradacje? O różnych przykładach oszustw i szarlatanerii – od totalnej biologii po „kościół naturalny”.
A także o wielu jeszcze sprawach.
Owocnego słuchania!
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości dr Paweł Boguszewski, neuronaukowiec, kierownik Pracowni Metod Behawioralnych w Instytucie Biologii Doświadczalnej im. Marcelego Nenckiego PAN.
A rozmawiamy o przeciwdziałaniu pseudonauce i pseudomedycynie.
Rozmawiamy także o przypadkach z ostatnich tygodni: odwołaniu spotkania o totalnej biologii w Bibliotece Publicznej w Piasecznie oraz rozmowie Bogdana Rymanowskiego z prof. Grażyną Cichosz. O tym, czym jest totalna biologia i dlaczego nie ma nic wspólnego z rzetelną wiedzą. O szkodliwości propagowania tego rodzaju doktryn. O standardach, jakie powinny obowiązywać w instytucjach państwowych. O tym, czym jest konsensus naukowy. O tym jak odróżnić rewolucjonistę naukowego od hochsztaplera. O odpowiedzialności i etyce dziennikarskiej. O internetowych nagonkach i mediach społecznościowych.
A także o wielu jeszcze innych sprawach.
Owocnego słuchania!
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości Robert Ziębiński, pisarz, scenarzysta, znawca twórczości Stephena Kinga.
A rozmawiamy o tym, z czego bierze się groza.
Rozmawiamy także o powieści Stephena Kinga „To”. O jej adaptacjach filmowych oraz serialu „TO: Witajcie w Derry”, który miał niedawno premierę w HBO Max. O sposobie, w jaki King buduje atmosferę grozy w swoich powieściach. O specyfice horroru jako gatunku. O statusie literackim Kinga. O jego wczesnych i późnych, lepszych i gorszych powieściach. O fenomenie jego pisarstwa.
A także o wielu jeszcze innych sprawach.
Owocnego słuchania!
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” opowiadam o mojej nowej książce „Ćwiczenia z dysonansu”, która ukaże się 29 października nakładem wydawnictwa Znak Literanova.
Zapraszam również na spotkania autorskie:
8.XI na Targach Książki w Katowicach
17.XI w Krakowie, w Pałacu Potockich
19.XI w Gdańsku, w Fundacji Palma
20.XI w Warszawie, w Nowym Teatrze
Owocnej lektury i do zobaczenia!
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” opowiadam o „Rozważaniach niepoważnych” Umberto Eco, które ukażą się 29 października nakładem wydawnictwa Noir Sur Blanc, w przekładzie Moniki Woźniak.
Odcinek powstał we współpracy z wydawnictwem ponieważ w książce mam swój niewielki udział – opracowałem notki o opisywanych przez Eco postaciach i szkołach filozoficznych.
„Rozważania niepoważne” to znakomite, dowcipne wierszyki, które w esencjalny sposób ujmują najważniejsze idee tworzące zachodnią kulturę – od presokratyków do filozofii analitycznej.
Owocnego słuchania i czytania!
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” rekomenduję lekturę książek „Przeciw nowoczesnemu światu” Marka Sedgwicka (wyd. Instytut Gabriela Narutowicza) oraz „Mity tradycjonalizmu integralnego” Zbigniewa Mikołejki (wyd. IFiS PAN).
Opowiadam także o tradycjonalizmie integralnym oraz o jego związkach z niegdysiejszą i dzisiejszą skrajną prawicą. Stawiam tezę, że pewnych zjawisk we współczesnej polityce nie sposób zrozumieć bez odniesienia do tego nurtu ideowego.
Owocnego słuchania!
Download from Google Play
Download from App Store
United States
Moim zdaniem ludzie już poumierali i zapomnieli. Przez to na wojnę jest przyzwolenie, po wszystkich stronach barykady. Jak wybuchł stan wojenny w Polsce, moi dziadkowie popłakali się przed telewizorem. Dzisiaj nikt nie płacze i nie traktuje wojny aż tak poważnie. Jednym z podniesionych argumentów jest przyznawanie praw kto może się wypowiadać. Chyba każdy ma moralne prawo, szczegónie mieszkańcy kraju najbardziej poszkodowanego 2 wojną światową. Świat znowu oszalał i każdy może to powiedzieć.
Byłoby super, gdyby inżynierem dźwięku został zaangażowany w produkcję podcastu - szumy i trzaski - powstałe zapewne podczas połączenia online z rozmówcą - są okropne i dotkliwie zakłócają odbiór ciekawych i ważnych treści.