Discover
Context Engeland | Marcel, Roel en de geschiedenis
Context Engeland | Marcel, Roel en de geschiedenis
Author: NPO Luister / BNNVARA
Subscribed: 2,271Played: 20,655Subscribe
Share
© NPO Luister / BNNVARA
Description
In ‘Context Engeland’ gaan geschiedenisvrienden Marcel van Roosmalen en Roel Gootzen op reis naar Londen. Ze bezoeken daar niet de bekende highlights, maar gaan letterlijk de diepte in. Ze duiken in een onderwerp waar (met reden) nog geen podcast over bestaat: het riool van Londen. Hun hoofdvraag: hoe transformeerde Londen van een stinkende stad naar de moderne metropool die het nu is? Het antwoord ligt voor een groot deel in de aanleg van het eerste riool, dat ervoor zorgde dat de stad ineens veel aantrekkelijker werd als woonplaats voor rijk en arm. Van riool-feitjes tot alle ins-en-outs over Victoriaans Londen, en met hier en daar een interessante geschiedenisles!
19 Episodes
Reverse
Kilometers buiten het centrum van Londen ligt ‘Crossness Pumping Station’, een kathedraal van een rioolzuivering, aangelegd door Joseph Bazalgette. In de avond duiken Marcel en Roel nog dieper in de Victoriaanse leefomstandigheden tijdens een heel erg lange Jack The Ripper Tour.
Een lange wandeling langs de Thames - die vroeger veel breder was - brengt Marcel en Roel bij een bijzonder monument. Het gaat om de buste van Joseph Bazalgette, de ontwerper van het Londens riool, die al dan niet een ‘wateroverslagpunt’ heeft aangelegd. Ze eindigen hun dag bij een bijzonder vernuftige uitvinding:: een lantaarnpaal die gevoed werd door rioolgas.
Rondom Downing Street meanderen Marcel en Roel door de Victoriaanse geschiedenis van Londen, want The Great Stink was ook voor de Britse politici een belangrijke wake-up-call. Midden in dat verhaal worden de heren gestoord door een vertegenwoordiger van de software-industrie in Cairo en door een prediker met opvallend neushaar. Ook bezoeken ze de Broad Street Pump, waar voor het eerst de link tussen vervuild water en cholera werd gelegd.
Na een heel erg lange rondleiding door het Royal Opera and Ballet vinden Marcel en Roel zichzelf terug op een heel bijzonder toilet: het koninklijke toilet in dit bijzondere gebouw. Ook bezoeken ze de omgeving van Buckingham Palace, waar ze meer te weten komen over Queen Victoria.
Marcel en Roel vertrekken met de trein naar Londen. Daar gaan ze onderzoeken hoe Victoriaans Londen transformeerde van stinkende modderpoel naar moderne metropool. Je hoort hoe ze hun reis beginnen in Hyde Park, waar voor de allereerste keer een modern toilet werd gepresenteerd, en je hoort waarom ze uit de roemruchte geschiedenis van de Britten juist dit bijzondere onderwerp selecteerden.
Marcel en Roel gaan naar het kleine eiland Vilm, waar de ministerraad van de DDR in afzondering vakantie vierde. Ze hopen in alle rust de bungalows te kunnen bekijken, maar blijken te zijn ingeschreven voor een urenlange natuurwandeling. De gids weet alles van kevers en bomen, maar is niet gecharmeerd van vergelijkingen tussen Honecker en Ceaușescu. Hun laatste nacht brengen de mannen door in een onhandig gelegen hotel, omdat Roel nog één keer zijn Bismarck-fetisj wil botvieren.
In 1945 vond in Demmin een drama plaats: uit angst voor de Sovjetsoldaten pleegden honderden inwoners er zelfmoord. Roel gaat op zoek naar de tastbare sporen van deze massapsychose, terwijl Marcel onderzoekt of Demmin nog steeds last heeft van het verleden. Hij krijgt daarbij assistentie van een ongenode gids en de conclusies vallen niet mee. Om de ellende van zich af te spoelen, rijden ze op de terugweg langs een kleurrijk eiland.
Onder leiding van Wernher von Braun, die later werd ingelijfd door de Amerikanen, werkten de nazi’s tijdens de oorlog in Peenemunde aan de V2. Dat was een raket die dood en verderf in Londen zaaide, maar dat weerhoudt de lokale bevolking niet van een zekere trots: er is volop koek en snoep met daarop de V2 te koop. Marcel trekt over het fabrieksterrein, terwijl Roel aan de lippen hangt van een professor die geen punten zet achter zijn zinnen.
Marcel en Roel gaan naar Prora, waar een gigantisch complex staat dat door de nazi’s ooit was bedoeld als vakantieoord voor arbeiders. Marcel haalt er herinneringen op aan 23 jaar geleden, toen hij er al eens angstige momenten beleefde. Roel wordt ondertussen in beslag genomen door Frau Lücke, een kordate vrouw die al haar kennis met hem wil delen. Tot slot is er een ontmoeting met een bus vol Nederlanders.
Ook Albert Einstein was -samen met zijn vrouw/nichtje- een graag geziene gast op Rügen. Het hotel waar hij werkte aan zijn relativiteitstheorie heet nu heel gevat Zweistein. Even verderop maakte Lenin een legendarische overstap op weg naar de Russische revolutie. Roel heeft de oud-burgemeester van het stadje Sassnitz gestrikt om erover te vertellen, maar de twee weten van geen ophouden. Een wanhopige Marcel weet het gesprek uiteindelijk op de lokale visvangst te brengen.
Na een lange autorit vol feitjes komen Marcel en Roel aan op Rügen. Ze checken in bij het sprookjeshotel en wandelen meteen naar de Bismarckeik. De boom is opgedragen aan de IJzeren Kanselier, maar nu vooral een uitvalsbasis voor hangjongeren. Het kasteel waar Bismarck zijn grondwet schreef, blijkt lastig te vinden. Dat weerhoudt Roel er niet van om in het open veld met citaten te strooien. De mannen ervaren dat het Noord-Duitse klimaat in de negentiende eeuw anders was dan nu.
In 2026 kan je opnieuw een historische reis van Marcel en Roel gaan meebeleven. Deze keer steken de twee vrienden de noordzee over, naar Engeland. Daar onderzoeken ze hoe Victoriaans Londen van open riool naar moderne metropool veranderde. Bereid je voor op een reisverslag vol feitjes, waterbouwkunde en cult.
Vier jaar na hun reis naar Gladbeck voor de serie'De Gijzeling van Gladbeck', pakken Marcel van Roosmalen en Roel Gootzen opnieuw hun koffers, maar ditmaal voor een reportagereis naar Rügen. Een eiland waar de moderne Duitse geschiedenis samenkomt.
Aflevering 6. Het is donderdagmiddag 18 augustus 1988. De politie besluit dat de gijzeling zo snel mogelijk tot een einde gebracht moet worden. Ze gaan over op een riskante operatie, namelijk het rammen van de vluchtauto. Maar dat gaat mis, met dodelijk afloop tot gevolg.
Marcel en Roel gaan op zoek naar het monument voor het slachtoffer.
Aflevering 5. Het is donderdagochtend 18 augustus 1988. De daders besluiten in Keulen te stoppen. Ze rijden zich vast in een voetgangersgebied. Binnen korte tijd wordt de auto omsingeld door honderden toeschouwers en journalisten. Ze vragen om handtekeningen van de daders en bieden hen eten en drinken aan.
Marcel en Roel spreken met journalist Udo Röbel. Hij heeft de daders helpen te vluchten uit Keulen. Als Marcel en Roel een pauze houden bij een tankstation, gaat het mis.
Aflevering 4. Het is woensdag 17 augustus 1988 rond middernacht, als besloten wordt de lijnbus te stoppen bij een tankstation voor een plaspauze. Agenten besluiten om de vriendin van Rösner, Marion Löblich, te arresteren. De daders zijn woedend. Ze stellen de politie een ultimatum: als Marion niet binnen vijf minuten terug is, zal er iemand doodgeschoten worden.
Marcel en Roel stoppen bij de volgende bestemming van de daders: het Nederlandse Oldenzaal. Ze spreken met een Nederlandse politieagent die de bewuste nacht gijzelaars heeft opgevangen.
Aflevering 3. Het is woensdagavond 17 augustus 1988. Rösner en Degowski kapen in Huckelriede, een wijk in Bremen, een lijnbus. Hierbij nemen ze meerdere mensen in gijzeling, waaronder een aantal kinderen. De politie is nergens te bekennen. Journalisten laten miljoenen televisiekijkers live zien hoe een vijftienjarige jongen zijn arm beschermend om de schouders van zijn negenjarige zusje heeft geslagen.
Marcel en Roel spreken met twee van de aanwezige journalisten.
Aflevering 2. Het is dinsdag 16 augustus, rond middernacht. De daders, Rösner en Degowski, verlaten de bank met de auto die ze van de politie hebben gekregen. Ze pikken Rösners vriendin Marion Löblich op. Ze beginnen aan een vreemde tocht door Duitsland. Overal waar ze komen, laten ze weten dat zij de bankovervallers uit Gladbeck zijn.
Marcel en Roel komen terecht in een politiekantine in Hagen.
Aflevering 1. Het is dinsdag 16 augustus 1988. Twee mannen overvallen op klaarlichte dag een bankgebouw in het Duitse stadje Gladbeck. Als blijkt dat er een tweede kluissleutel nodig is om bij de buit te komen, wordt besloten het aanwezige personeel te gijzelen.
Marcel en Roel beginnen aan een vierdaagse roadtrip door Duitsland. Ze spreken met Horst Tiemann, hoofd van de politieonderhandelaars.

















Ongelofelijk verhaal, mooi verteld wat er mis heeft kunnen gaan is mis gegaan. Onnodige slachtoffers zijn er gevallen! Hoe de politie heeft gekungeld, de journalisten als paparazzi de gijzelnemers heeft gevolgd en op een voetstuk heeft geplaatst. Jammer van de mannengriep, oh oh, wat heb ik daarom gelachen..
Naargeestig mannetje inderdaad, die Roosmalen. Wel een leuke podcast.
Interessant verhaal! De eerste 2-3 afleveringen zijn soms doorbijten vanwege het gezeur en geklaag van dhr v Roosmalen.
Mooi verhaal, maar wat een klaagzang