De verhalen liggen op straat

Zittend op het terras van restaurant ‘t Wapen van Markelo vraag ik mij af hoe het wapen van de voormalige gemeente Markelo eruit ziet. Even daarna ontdek ik in het oude gemeentehuis het wapen op een prachtig kleurrijk gebrandschilderd glas-in-loodraam. In dit verhaal vertel ik wat er allemaal op staat (bisschopsmijter, Hollandse tuin en vijf bergen) en wat de betekenis hiervan is.Meer op: https://jrvanderkolk.nl/podcast/

Rectum werd ooit verkozen tot ‘Meest bijzondere plaatsnaam van Nederland’. In dit verhaal portretteer ik deze mooie buurtschap.Meer op https://jrvanderkolk.nl/podcast/

Aan de voet van de 19,4 meter hoge stuwwal De Mekkelink liggen de Rhaanderesch en het Rhanerveld met straatnamen genoemd naar de families Mekkelink, Fijnewever en Ossenkamp. Sinds 1297 is er het Erve Megeldinck of Mekkelink. De familie Fijnewever emigreerde in 1847 met veel Afgescheiden geloofsgenoten naar Amerika. Op de Ossenkamp konden ploegossen na gedane arbeid weiden. Mogelijk werden ossen hier ook vet geweid om als slachtvee verkocht te worden. En aan de flink meanderende Regge stond hier eeuwenlang het imposante Kasteel Rhaan. https://jrvanderkolk.nl/podcast/

Mümmelmann is vooral bekend van de kruidenlikeur en in ons land nauwelijks van de haas in de gelijknamige verhalenbundel van Hermann Löns (1866-1914). Deze succesvolle schrijver, heidedichter en natuurbeschermer genoot in mei 1912 van de prachtige grensoverschrijdende natuur in Hesingen, tussen Uelsen en Ootmarsum waar hij logeerde. Löns gaf de dieren in zijn verhalen een naam. Haas Mümmelmann is zijn beroemdste dierfiguur. Wat deze haas een keer beleefde, wordt verteld in dit verhaal.Meer op https://jrvanderkolk.nl/podcast/

Rond 1669 werd tussen de marken Notter-Zuna en Rijssen de Zunasche Wal aangelegd als grens. Deze wal heeft de kenmerken van een landweer met op de wal bomen en doornige struiken en daar langs een diepe sloot. Bekend is de (verdwenen) Sallandse Landweer tussen Deventer en Holten. Op de Borkeld liep de postweg door een landweer. Veel familienamen vinden hun oorsprong in landweren, zoals Beumer, Gilhoes, Hekman, Koerman, Peter en Slaghekke.Met de komst van prikkeldraad verdwenen de meeste landweren. De ruim honderd nog overgebleven landweren in ons land worden nu bestempeld als erfgoed en blijven zo behouden. www.jrvanderkolk.nl/podcast/

Ooit was de burcht Lage een militair bolwerk om Twente te verdedigen. Tot vrijdag 17 juli 1626. Toen werd de burcht door Staatse troepen opgeblazen. Wat overbleef is de ruïne aan de Eichenallee. Deze herinnert aan het onstuimige verleden van de Heerlijkheid Lage.https://jrvanderkolk.nl/podcast/

Waarom hebben in Almelo de huizen sinds 1909 aan de linkerkant van de straat even en aan de rechterkant oneven nummers. Na een hele zoektocht kwam het antwoord uit Odense (Denemarken): "Rasmus Modsat". Meer op www.jrvanderkolk.nl/podcast/

In veel Bentheimer zandstenen kerkmuren in Twente en net over de grens zitten talrijke kleine gaten. Zijn het kogelgaten, hijsgaten of schraapte men uit deze gaten steenpoeder als medicijn? We moeten gissen naar de verhalen over napjes in gatenkazige kerkmuren, cupmarks op hunebedden en kuiltjes op geheimzinnige duivelsstenen. We moeten ons met de oude verhalen behelpen en iedereen mag er zoveel van geloven als het hem of haar goeddunkt. Kijk ook op https://jrvanderkolk.nl/podcast/

In een 10 - 15 cm dikke laag ontdekte de Twentse archeoloog Cornelis Hijszeler vuurstenen werktuigjes én heel veel brokjes houtskool uit 10.000 - 8.300 v. Chr. Hij maakte deze laag wereldberoemd als 'Laag van Usselo'. Op de vindplek staat nu een groot betonnen kunstwerk. Meer info op https://jrvanderkolk.nl/podcast/

Dit driedelige verhaal gaat over bijzondere wereldreizigers uit Twente: Gerard uit Oldenzaal en Antoon uit Denekamp stapten in 1936 op de fiets voor een tocht naar de piramides in Egypte, Karel en zijn mùege uit Rijssen trokken in de jaren 50, 60 en 70 Europa in met de keuklkoare en Manon uit Vriezenveen maakte vanaf 2005 een reis op de trekker naar de Zuidpool. 00:01:00 Gerard Monnink & Antoon Damhuis 00:26:41 Karel Schönfeld – Wichers 00:47:47 Manon Ossevoort Meer info op https://jrvanderkolk.nl/podcast/

Op de oude begraafplaats bevindt zich een opvallend groot gietijzeren grafmonument. Het is in Twente het meest bijzondere grafmonument en het is voor een heel bijzondere man, Thomas Ainsworth (Bolton Le Moors 1795 - Nijverdal 1841). Hij was dé grondlegger van de Twentse katoenindustrie. Meer op: https://jrvanderkolk.nl/podcast/

Bij dit monument ter nagedachtenis aan het Molukse woonoord ‘Vossenbosch’ komen tijdens een weerzien verhalen over vroeger naar boven. Meer op: https://jrvanderkolk.nl/podcast/

In 1901 meenden Samuel Frank en Emanuel Hompes goud te kunnen delven in Nijverdal. Kosten noch moeiten werden gespaard om dat te realiseren, maar helaas. Deze goldrush was binnen een jaar al weer voorbij. https://jrvanderkolk.nl/podcast

Hoog aan de witte slangentoren van de brandweerkazerne in Almelo hangt het door beeldhouwster Janny Brugman – de Vries gemaakte bronzen kunstwerk ‘Prometheus’. Wie was deze god uit de Griekse mythologie? Prometheus stal het vuur uit de hemel en gaf het aan de mensen op aarde. www.jrvanderkolk.nl

Op 22 april 2023 organiseerde de Stichting De Twentse Beiaard een carill(r)ondje langs de carillons van Hengelo, Almelo, Ootmarsum en Oldenzaal. In dit muzikale verhaal enkele geluidsfragmenten én een gesprek met stadsbeiaardier Hylke Banning bij het carillon in de toren van de St. Plechelmusbasiliek in Oldenzaal. https://jrvanderkolk.nl

'n Gesprek met Gerrit Kraa, better bekeand as Gait van de Kroaje, oaver 'n Kreenk vuur de Twentse sproak. 'n Kreenk is gangs met 't instaandhoalden en bevorderen van de Twentse taal. Bie 't Everloo in Voalth, Rossum, lig ne groten zwerfkei as herinnering an de oprichting van 'n Kreenk doar. https://jrvanderkolk.nl/podcast/

Vanaf de Gouden Eeuw tot aan de Eerste Wereldoorlog kwamen elke zomer vele duizenden seizoensarbeiders met hun zeis vanuit Duitsland naar ‘das steinreiche Holland’ om gras te maaien en te helpen bij de hooioogst. Ze bleven zo’n 6 weken of wat langer en verdienden dan veel geld. Deze arbeidsmigranten werden Hannekemaaiers of Pickmäijers genoemd. Over het maaien van gras met een zeis en het maaien van rogge met de zicht en pikhaak vertellen Bernard Knoop en Johan Veneklaas van de Oogstgroep Almelo. Sommige Hannekemaaiers gingen ook spullen uit Die Heimat verkopen. Hun handel droegen ze mee in een grote mand op hun rug. Deze Kiepkearls, marskramers, deden goede zaken. Velen bleven voorgoed in ons land en stonden aan de basis van goedlopende winkels, zoals C&A, V&D en de familie Sinkel. https://jrvanderkolk.nl/podcast/

Langs de Grote Weg tussen Zwolle en Enschede werden rond 1830 mijlpalen geplaatst. Een eeuw later kwamen de hectometerpaaltjes met oranje kop. In Hengelo, Wierden en Almelo zijn er nog een aantal blijven staan. Als tastbaar element in de geschiedenis van de infrastructurele ontwikkeling. https://jrvanderkolk.nl/podcast/

In Rijssen pronken op vijf rotondes kunstwerken van Ruurd Hallema uit Borne. Geen kunstenaar die zoveel rotondes van beelden heeft voorzien dan hij. Qua rotondes is hij in Twente de absolute nummer 1. In dit verhaal vertelt hij over deze werken. https://jrvanderkolk.nl/podcast/

Vanaf 1829 werd tussen Nijverdal en Wierden de Groote Weg aangelegd. Bij hectometerpaal 39,5 woonde Hendrik van der Kolk die als rijkswegwerker het klein onderhoud aan deze weg moest doen. Harm Boom klaagde zeer over de staat van de weg toen hij in 1846 een reis van Zwolle naar uiteindelijk Enschede maakte. Terecht, want deze nieuwe weg werd intensief gebruikt. Nog steeds. Het is de verbinding tussen de economische regio's Zwolle/Kampen en Twente. De weg zal opgewaardeerd worden van N35 naar A35.   Meer info op https://jrvanderkolk.nl/podcast/