Heilige huisjes met Sia Ataredian

Sia Ataredian en Halleh Ghorashi onderzoeken het zelfbeeld van Nederlanders op het gebied van inclusie en racisme. Verder bespreken zij wat dat (zelf)beeld met nieuwkomers doet. Zo valt het op dat organisaties een fixatie hebben op de deficit-benadering: 'het ligt aan de nieuwkomer'. Het gaat meestal over de taal, of het accent en juist niet over de serieuze kwaliteiten van de nieuwkomers. Het deficit denken werkt zich over het algemeen op drie manieren uit op de nieuwkomer. 1)  je stelt je eigenbeeld bij naar het negatieve beeld van de maatschappij; je schiet tekort en het komt door jou. 2) Je vecht tegen dat beeld, maar daardoor treed je uit verbinding en vecht je tegen de bestaande maatschappij. 3) En in uitzonderlijke gevallen staan er juist mensen met een diverse achtergrond op (Sia: zoals Halleh), die de waan van de dag in de samenleving van een afstand kunnen bekijken en bestuderen om zo ons met wijsheid naar de toekomst te leiden. Die kwaliteiten zouden we vaker effectief mogen benutten. Halleh Ghorashi heeft een multidisciplinaire achtergrond in de sociale wetenschappen. Als hoogleraar Diversiteit en Integratie aan de Vrije Universiteit Amsterdam stelt ze een kritische benadering van diversiteit en inclusie voor en toont ze door middel van narratieve methodologie het belang van de perspectieven van migranten en vluchtelingen voor het creëren van meer inclusieve structuren.

Sommige gasten wil je nog een keer uitnodigen. Zo ook deze week spreekt Sia Ataredian met een gast voor de tweede keer. En wat voor een. Jesse Seegers is rector van het interuniversitair instituut SIOO en is  tevens professor aan de University of Exeter. Daarnaast heeft hij  inmiddels 6 boeken geschreven en meer dan 200 publicaties. Zijn  vakgebied: leiderschap en change. Zijn onderzoeksinteresse gaat uit naar  hoe individuen, leiders, teams, organisaties en communities veranderen.  Daarbij heeft hij specifiek aandacht voor het middle management. Na het boeiende gesprek in seizoen 1 bespreekt Jesse dit keer, geïnspireerd door Albert Camus, het absurdisme als een mooi denkgereedschap voor de bestuurder. Let op! Een dergelijke omschrijving van het absurdisme roept juist op tot handelen: om vanuit vrijheid je verantwoordelijkheid te nemen voor de ander (Levinas).

In deze episode praat Sia met Luuk Stegmann over hoe Luuk zijn patiënten en cursisten bewust laat worden van wat ze meenemen van het denken van hun ouders of de modieuze tijdsgeest. Ze bespreken hoe belangrijk het is om als medemens zelfstandig te leren denken, zodat we niet meegaan met de waan van de dag. Uiteindelijk horen we onze overtuigingen en beslissingen te toetsen aan de steen der rechtvaardigheid. Daarbij wordt zichtbaar dat het systeem waarin we leven dit niet altijd even makkelijk maakt. Luuk Stegmann is klinisch psycholoog en psychotherapeut. Sinds 2012 is hij hoofddocent van de beroepsopleiding Visieontwikkeling in Organisaties bij de ISVW in Leusden. Hij is mederedacteur van het praktische filosofieboek Hoog Spel, gespreksleider bij het socratisch café Rotterdam en pleitbezorger van de praktische filosofie.

In deze episode bespreekt Sia Ataredian met Paul van Tongeren het belang de scheidingslijn tussen feiten/weten en interpreteren/mening. Niet toevalligerwijs is dit ook de scheidingslijn tussen wetenschap en filosofie. Paul vraagt zich af of we niet te veel aandacht schenken aan het weten en de feiten en te weinig aan de interpretatie van die feiten. Tussen neus en lippen door worden thema's als post-truth, grenzen van de wetenschap en het denken van Heidegger besproken. Paul van Tongeren was hoogleraar wijsgerige ethiek in Nijmegen, Leiden en Leuven. Naast zijn academische werk houdt Van Tongeren zich al ruim twintig jaar intensief bezig met publieksfilosofie. Zijn grootste interesses: de deugdethiek van Aristoteles en het denken van Friedrich Nietzsche zijn, zijn grootste inspiratiebron. In 2013 won hij met Leven is een kunst de Socratesbeker voor het urgentste en meest oorspronkelijke Nederlandstalige filosofieboek. 

In deze episode van Heilige huisjes praten Sia Ataredian en Hanneke Vogels met Babette Porcelijn, founder van Think Big Act Now. Zijn neemt hen mee in haar onvermoeibare drang om complexe zaken niet te reduceren tot eenvoudige cijfers.   Babette stelt dat industrieel ontwerp haar heeft doen inzien dat je problemen veroorzaakt door complexe zaken probeert te vangen in cijfers. Het is een boeiend en zeer actueel gesprek over hoe we om moeten gaan met duurzaamheid en het doorbreken van de patronen die we nu hebben.

In deze episode van Heilige huisjes spreken Sia Ataredian en Hanneke Vogels voor de tweede keer met Ilya Soffer. In seizoen 1 bracht Ilya samen met Sia de term Afwijkkunde ter wereld. Nu kijkt zij samen met Sia en Hanneke naar hoe afwijkkunde in de praktijk werkt.  Wat is er voor nodig? Wat vraagt het van de omgeving? Welke perspectieven moeten anders? Het is vast niet de laatste keer dat Ilya in Heilige huisjes als gast aanschuift, want ook in dit gesprek verblijdt ze ons weer met prachtige anekdotes en inzichten. In deze episode waarin we niet in gaan op de dogma's in de wereld, maar juist naar een praktische oplossing zoeken voor grote problemen in de maatschappij.

In deze episode van Heilige huisjes bespreken Sia Ataredian en Hanneke Vogels met Leike van Oss, wat het voor het individu betekent om geconfronteerd te worden met organisatievraagstukken en een gebrekkige invloed daarop. Hoe zijn we hier terechtgekomen en hoe moet dit anders? Leike van Oss is auteur, docent en gecertificeerd management-consultant. Verder is zij een van de boegbeelden van systemisch veranderen in Nederland. Leike is gefascineerd door ‘waarom de dingen gaan zoals ze gaan’. Hoe organiseren mensen, groepen en organisaties zichzelf, hoe lopen ze vast in patronen die ze zelf gebouwd hebben en hoe kan je die patronen weer open breken? 

In deze episode van Heilige huisjes praten Sia Ataredian en Hanneke Vogels met Gabriel van den Brink, voormalig hoogleraar Maatschappelijke Bestuurskunde en medeoprichter van Filosofische School Nederland. Vandaag de dag staat autonomie hoog in het vaandel in de maatschappij. Gabriel legt de historische ontwikkeling ervan uit en wat de gevolgen zijn voor onze maatschappij. In een diepgaand gesprek vormen Sia en Gabriel een beeld van hoe de weg naar balans tussen liberalisme en collectiviteitszin er uit kan zien.    Deze podcast gaat razendsnel en is een bijzonder gesprek tussen twee ongelooflijk snelle denkers. Beide hebben ze het vermogen om de grote denkers uit het verleden te combineren met hun observaties van het heden.

In deze episode van Heilige huisjes spreken Sia Ataredian en Hanneke Vogels met Sandra Bouckaert over de rol van conflicten in organisaties.    Sandra is founder van Bouckaert Deep Democracy Mediation & Coaching en associate partner van de Academie voor organisatiecultuur. Zij ondersteunt en helpt teams van organisaties in de profit- en de non-profit sector met samenwerkingsvragen: conflicten, besluitvorming en communicatie. Ook coacht zij leidinggevenden en directies.    In veel organisaties staat conflictvermijding hoog in het vaandel. Toch leidt tot in de praktijk tot grote structurele problemen. Wat gebeurt er dan precies en hoe moet je omgaan met conflicten? Sandra neemt Sia en Hanneke mee in haar vak en samen zoeken ze naar hoe iedere leider hier het goede kan doen.

In deze eerste aflevering van seizoen 2 van Heilge huisjes kijken Sia Ataredian en Hanneke Vogels terug op het vorige seizoen en vooruit op de komende episodes. Ze stippen de voor hen meest belangrijke momenten aan om hiermee de stap naar dit seizoen te maken. Waar in seizoen 1 de nadruk lag op het ontkrachten van de dogma's en er iets van te leren, gaan ze nu een stap verder. Seizoen 2 staat in het teken van het goede doen. Wat is het goede en hoe moet dat dan? Hun eigen nieuwsgierigheid leidt hen steeds verder op het pad. Alles lijkt verbonden en toch zijn er continu nieuwe inzichten door zaken in een ander licht te zetten.

In deze episode van Heilige huisjes gaan Sia Ataredian en Hanneke Vogels in gesprek met Jesse Seegers over zijn visie op het absolutisme en relativisme.  Jesse Seegers is rector van het interuniversitair instituut SIOO en is tevens professor aan de University of Exeter. Daarnaast heeft hij inmiddels 6 boeken geschreven en meer dan 200 publicaties. Zijn vakgebied: leiderschap en change. Zijn onderzoeksinteresse gaat uit naar hoe individuen, leiders, teams, organisaties en communities veranderen. Daarbij heeft hij specifiek aandacht voor het middle management. Het gesprek ontwikkelt zich tot een wondere wandeling langs de contradicties in het management en het leven.

In deze aflevering van van Heilige huisjes spreken Sia Ataredian en Hanneke Vogels met met Wouter ten Have over Management. Wouter ten Have is één van de oprichters en partners van TEN HAVE Change Management en hoogleraar Organisatieverandering aan de Vrije Universiteit Amsterdam. Als organisatieadviseur adviseert hij directies en raden van bestuur van grote en middelgrote ondernemingen en non-profitorganisaties over strategie-implementatie, organisatieontwerp, organisatieverandering, het besturen van organisaties en het ontwikkelen van managers. Naast zijn werk als adviseur en hoogleraar is Wouter actief als toezichthouder. Dat doet hij als vicevoorzitter van de Raad van Toezicht (RvT) van Cito en als lid van de RvT van de KwadrantGroep. In deze podcast spreekt hij met Sia en Hanneke over zijn heilige huisje en hoe je de management-paradox doorbreekt.

In deze episode van Heilige huisjes spreken Sia Ataredian en Hanneke Vogels met René ten Bos, filosoof en hoogleraar aan de Radboud Universiteit in Nijmegen en voormalig Denker des Vaderlands over Moralisering. Moralisering is het verschijnsel dat we van allerlei vraagstukken vooral morele (in plaats van bijvoorbeeld politieke of wetenschappelijke) vraagstukken willen maken. Dat betekent bijvoorbeeld dat in het debat om het klimaat de eigen verantwoordelijkheid van burgers (geen vlees eten, voetafdruk zo klein mogelijk houden, etc.) belangrijker wordt gevonden dan bijvoorbeeld het nemen van politieke maatregelen die de macht van, laten we zeggen, de fossiele industrie temperen.  Een gesprek over grote bewegingen in de maatschappij kan natuurlijk niet gaan zonder de huidige situatie van de pandemie te bespreken... 

In deze episode van Heilige huisjes spreken Sia Ataredian en Hanneke Vogels met Ilya Soffer, directeur van Ieder(in) over wat er mis is in onze benadering van mensen met een beperking. Bevestigt de uitzondering de regel of is de uitzondering de regel? Ilya neemt ons mee in de systematische issues in de wereld van mensen met een beperking. Wist je dat iedereen wel op een bepaald vlak een beperking heeft?

In deze episode spreken Sia Ataredian en Hanneke Vogels met Wouter van Noort, journalist van het NRC (https://www.nrc.nl/nieuwsbrieven/futureaffairs/) die bekend staat om zijn fascinatie voor systeemverandering en de plek van de mens in het geheel. Met zijn drieën spreken ze over de vraag: begint een beter milieu wel bij de ander? Ze buigen zich over regelgeving versus zelf, welke denkrichtingen nuttig blijken te zijn en wat de fundamentele veranderingen zijn die we nodig hebben.

Sia Ataredian en Hanneke Vogels spreken in deze podcast over wat succes is. Ingegeven door de zichtbare keerzijdes van de huidige maatschappelijke definitie van succes zoeken ze samen naar meer balans in de definitie.

In deze eerste aflevering bespreken Sia Ataredian en Hanneke Vogels de geboorte van de podcast Heilige huisjes. Waarom bestaan ze en wat is hun nut? En passant raken ze ook thema's als inclusie, burn-outs, shareholders value en meer. In de komende afleveringen zullen verschillende gasten vanuit hun expertise een zelfgekozen heilig huisje met hen bespreken.

Alette Smeulers is een gepassioneerd hoogleraar internationale misdrijven. Ze doet onderzoek naar genocide, misdrijven tegen de menselijkheid, oorlogsmisdrijven en terrorisme.In haar gesprek met Sia bespreken ze aan de hand van haar nieuwe boek Angstaanjagend normaal hoe dit soort daders daders worden. En dat is herkenbaarder dan je zou verwachten.

Ik kwam binnenlopen. Zijn woonkamer was zoals in de films waarin de woonkamer van een intellectuele professor te zien is. Veel boeken en kunst aan de muur, hoge plafonds, warm en menselijk, maar ook indrukwekkend.Ik vroeg Dirk de Wachter hoe het met hem ging. "Morgen een biopt, de uitslag is nog in de mist," reageerde hij.Zijn zachte ogen verraadden dat het geen rooskleurig verhaal was. Toch sprak hij zonder aarzeling: "dit is onderdeel van het leven." Ongeneeslijk ziek zijn is iets dat hij te dragen heeft, net als de dood.Hij draagt zijn lot als een maatpak dat hem perfect past. Zijn houding deed me denken aan Viktor Frankl, die ondanks zijn Holocaustervaring schrijft: Lijden is pijn zonder betekenis. Krijgt pijn voldoende betekenis, dan wordt zij draaglijk. In de woorden van Nietzsche: "Wie een waarom heeft om voor te leven, kan bijna elk hoe verdragen." "Dit is dus wat je te verdragen hebt?" vroeg ik. Hij knikte maar, voegde eraan toe: "Het is dragen, niet verdragen. Ziekte en sterven horen bij het leven. Verdragen maakt het loodzwaar; dragen weeft het in de stof van het bestaan."Toen wist ik: voor me zat een profeet, voor zover een atheïst profeten toelaat.Precies op dat moment zag ik in mijn ooghoek een technisch mankement: alles tot dan toe was niet opgenomen. Zodoende is het bovenstaande een exclusieve primeur die niet in de podcast terugkomt.Vanaf hier gaat het gesprek verder.Veel luisterplezier.Professor dr. Dirk de Wachter is psychiater en psychotherapeut. Hij is daarnaast goed thuis in de filosofie van het menselijk gedrag en de daaraan verbonden moraliteit.Als auteur is hij veelgeprezen. Hij schreef verschillende bestsellers, waaronder het maatschappijkritische Borderline Times, Liefde. Een onmogelijk verlangen? en Museum Dirk De Wachter. In zijn werk pleit hij voor meer aandacht, verbondenheid en mededogen in een samenleving die volgens hem steeds individualistischer en prestatiegerichter wordt.

Laatst gaf ik iemand veel ruimte in de podcast en het ging voor mijn gevoel finaal mis. Een aflevering die ik eigenlijk niet wilde uitzenden.Maar ja… deze ezel stoot zich graag twee keer aan dezelfde steen. Dus deed ik het met Francisco van Jole gewoon nóg eens.En dit keer?Was het resultaat superindrukwekkend. Een analyse, voorbij het standaard talkshow-gelul. Je weet wel, de uitzendingen waarbij Caroline van der Plas doet alsof ze Prins Carnaval is en tussendoor iets zegt over de Raad van State, alsof we het niet over de rechtsstaat hebben. Of dat Wilders minutenlang over zijn kat praat om maar menselijk, en vooral niet als fascist, over te komen. Weten jullie het nog?Wat ben ik blij met dit medium. Geen oneliners, geen extreemrechtse investeerders, geen Vandaag Inside-niveau, maar met een serieus journalist twee uur de tijd nemen om een fundamentele analyse te maken. Francisco kwam met beschouwingen die ik niet eerder had gehoord.We beginnen met een fundamentele analyse van een paar ontwikkelingen in de samenleving. Wat eerst onnavolgbaar leek, mondde uit in een totaalbeeld van de oorzaken van de ondergang van onze gemeenschap zoals we die kenden.Een paar sleutelthema’s:– Is Nederland racistischer geworden?– Waarom hoeven BBB, PVV en VVD nooit verantwoording af te leggen aan de kiezer?– Hoe functioneren de journalistiek en de praatprogramma’s eigenlijk nog? Doet de waarheid er nog toe?– Welke rol heeft het grote geld (denk aan John de Mol) hierin?– En tuurlijk… hadden we het ook over die ene grote vriend van de democratie en de rechtsstaat. Je weet wel. Die met dat absurde, gele haar en de vrouw die het fascisme voor hem witwast.Luister vóórdat je gaat stemmen deze aflevering in zijn geheel. Juist als je geen tijd hebt. Francisco van Jole is eindredacteur van Joop.nl, de opiniesite van BNNVARA. Eerder was hij de eerste internetjournalist in Nederland, columnist, mediacriticus, radio- en tv-maker.