Klapmok met Thee

In deze aflevering zijn Deborah en Anne-Marij op bezoek bij brigadegeneraal Frank Grandia, Commandant 11 Luchtmobiele Brigade. Hij vertelt alles over de taakstelling van de brigade, de mensen die er werken en de internationale samenwerking. Ook blikt hij terug op zijn tijd als commandant en de droombaan die hij daarmee heeft vervuld. Een mooi gesprek, waarin de term ‘actie intelligentie’ regelmatig voorbijkomt en ook de origami parachute een plek heeft.

Deborah en Anne-Marij gaan into space! Ze worden hierin begeleid door twee toppers dit gebied: Lkol Petra Wijnja, de krijgsmachtgoeroe op het gebied van space, en Ronald Genemans, die zich lange tijd bezig heeft gehouden met space in relatie tot nationale veiligheid. Laat je met deze aflevering volledig bijpraten over de melkpakken, lasercommunicatie, ruimtepuin en nog veel meer. De Luchtmacht is natuurlijk niet voor niets het Commando Lucht- en Ruimtestrijdkrachten gaan heten, dus het belang is duidelijk. Maar, space is niet alleen belangrijk voor de Luchtmacht. Hierin zitten voor ons allemaal belangen, waardoor er een goede verwevenheid binnen de organisatie moet zijn. Veel luisterplezier!

Deel 2 van het drieluik Militair Vermogen: de conceptuele component. Anne-Marij en Deborah gaan dit keer in gesprek met de brigadegeneraal Mark van Ockenburg, Directeur Plannen bij de Landmachtstaf en de kolonel Hans van der Linden, commandant van het Land Warfare Center. Zij geven ons een inkijk in de focus van de Landmacht en de lessen die we leren van de landen en conflicten om ons heen. Hoe integreren we deze lessen in ons gedachtegoed? Alles draait uiteindelijk om het synchroniseren van de effecten in ons eigen optreden, maar ook in samenwerking met onze omgeving.

Defensie moet klaarstaan voor een grootschalig conflict. Hiervoor moet Defensie gaan opschalen en capaciteiten kunnen uitbreiden. Dat is makkelijker gezegd dan gedaan. Om Defensie verder te helpen, is vanuit de NL ARMS een boek uitgegeven: ‘The art of scaling’, waarin diverse perspectieven van academici en professionals over opschaling worden beschreven. Anne-Marij en Deborah gaan in gesprek met twee van de redacteuren: Majoor Huib Zijderveld en Annelies van Vark. De opgave waar we voor staan is er een die we met de gehele samenleving moeten oppakken, maar waar ook zeker vele kansen liggen. Aan de hand van voorbeelden leggen ze dit verder uit.

Na een juridische aflevering over de oorlogswet kon een aflevering over de Militair Juridische Dienst KL niet langer uitblijven. Waarom hebben we eigenlijk een Militair Juridische Dienst en wat doet een militair jurist allemaal? Helpt de jurist bij de scheiding van de OPC 😉? Anne-Marij en Deborah gaan in gesprek met Hoofd Juridische Zaken van de Landmachtstaf Kolonel Robin Zegers. Alles komt voorbij. Van het planbord naar de militaire rechtbank te velde, het gebruik van mijnen en van Rules of Engagements naar advies in een operationeel conflict. Zeer interessant vakgebied waar ze nog niet over uitgepraat zijn… Luister je mee, naar weer een nieuwe aflevering Klapmok met Thee!

Defensie is aan het opschalen en daar horen ook de nodige mensen bij. De Afdeling Reservisten en Samenleving geeft hier invulling aan. Onze gasten kolonel Ruben Koopman en kapitein-ter-zee Ocke Molenaar nemen Anne-Marij en Deborah mee in de uitdagingen en kansen waar ze tegenaan lopen. Zo is de binnendienst druk bezig met het rechttrekken van de arbeidsvoorwaarden voor de reservist en is de buitendienst druk bezig met de samenwerking met verschillende bedrijven. Welke uitdagingen nog meer spelen en welke stappen zijn gemaakt hoor je in de nieuwe aflevering van Klapmok met thee.

Het is weer tijd voor een drieluik! Dit keer de componenten van militair vermogen. En Deborah en Anne-Marij beginnen met de morele component (de mentale component is zo 2024.. dit is dus de nieuwe naam!). Aangezien alleen het beschrijven ervan in de praktijk nog niks oplevert, duiken ze in deze aflevering ook in het ‘hoe’. De morele component wordt immers pas zichtbaar in de context van het werk. In deze aflevering zitten maar liefst 4 gasten, die allemaal verbonden zijn aan het Human Performance Team van 11LMB: majoor Annemarie Beukers, Arno Heg, Elnt Peter Bakker en Lino Ottenhof. Een aflevering over de wil om te winnen, leiderschap, mindset en het creëren van zelfvertrouwen

Voor Deborah en Anne-Marij kwam een podcastdroom uit: een aflevering maken met de Veldheren! De generaals buiten dienst Peter van Uhm en Mart de Kruif vertellen over het ontstaan van de Veldheren, over leiderschap, parallellen en verschillen tussen de huidige tijd en de tijd van de Koude Oorlog, technologische ontwikkelingen op het slagveld en wat er zo bijzonder is aan de Nederlandse krijgsmacht. De gedrevenheid spat ervan af bij deze twee generaals met een boodschap.

Deborah en Anne-Marij waren op bezoek op de kazerne in Ermelo, waar de roots van Deborah liggen. Inmiddels zit daar al jaren de Koninklijke Militaire School (KMS). De commandant en adjudant van de KMS - kolonel Pieter Grijpstra en adjudant Ben Laarhuis - vertellen in deze aflevering alles over wat de KMS is en doet, de ontwikkelingen die er gaande zijn, het maatwerk dat wordt geleverd en hoe de groei van de Landmacht wordt geaccommodeerd. Met uiteraard ook aandacht voor de rol van de onderofficier, de ruggengraat van onze organisatie.

Maarten Stokhof (senior beleidsmedewerker bij het ministerie van Justitie en Veiligheid) en Rob Lenssen (clusterhoofd bij de Directie Juridische Zaken van Defensie) nemen Deborah en Anne-Marij in deze aflevering helemaal mee in de Oorlogswet, maar ook breder in het staatsnoodrecht. Wat gebeurt of verandert er juridisch in Nederland als we in oorlog zijn? Daarvoor kijken ze natuurlijk ook naar hoe Nederland in vredestijd is georganiseerd en wat de rol is van lokaal bestuur. Verandert er eigenlijk iets als we in een art. 5 situatie komen? En hoe zit het nu precies met militair gezag? Alles wordt duidelijk uitgelegd en hangt soms - zoals het hoort bij een juridisch onderwerp - af van de omstandigheden van het geval.

De (demissionair) staatssecretaris ⁠van Defensie, Gijs Tuinman, neemt Deborah en Anne-Marij in deze aflevering mee in zijn bestuurdersrol en in het wheelen en dealen dat plaatsvindt. Verder praten ze over risico’s nemen en successen vieren. Over NPRD en ‘mensen’ in plaats van ‘personeel’. Een aflevering vol positieve energie met een zeer gemotiveerde staatssecretaris. Gas op de zuigers!

Alvast voor in de agenda: 19 november vindt het COID congres plaats. Anne-Marij en Deborah gaan in gesprek met de keynote speaker, Sofie van der Maarel. Zij is universitair docent Militaire Ethiek & Leiderschap op de NLDA en vertelt over haar onderzoek naar moral injury in relatie tot technologie & innovatie. De nieuwe morele dilemma’s die komen kijken bij operationele integriteit in context. Wat betekent dit voor de militair van de toekomst. Wie is dat en wil ik die zijn? Belangrijk is het creëren van de juiste verwachtingen. Leestip: Het handboek moral injury in context https://www.boom.nl/criminologie/100-19551_Handboek-moral-injury-in-context Luistertip: Buitenland met Boswijk afl 46: de Politieke motieven achter de Nederlandse missie in Uruzgan. Werk je bij Defensie: vragen over het congres kun je stellen door een mail te sturen naar Info.coid@mindef.nl. 19 november in Stroe.

De vakantie is voorbij, dus tijd voor Anne-Marij en Deborah om kansen te pakken. In deze aflevering verkennen zij de open defence academy, de ODA, samen met Marielle van der Berg, adviseur leren en ontwikkelen en Ralph Spijker, onderwijskundig adviseur. Beide zijn werkzaam bij de NLDA en houden zich bezig met het bedenken van oplossingen op leervraagstukken. Welke kansen ODA biedt voor jou, je eenheid of je community hoor je in deze aflevering. Luister je mee, naar de nieuwe aflevering Klapmok met thee.

Bij Defensie hebben we een eigen gezondheidszorgsysteem. Kolonel Liz Marquart Scholtz, hoofd van het Cluster Gezondheidskundig Beleid bij de Hoofddirectie Personeel, neemt Deborah en Anne-Marij hier van A tot Z in mee. Ze spreken bijvoorbeeld over de keten waarin gewonde militairen aan het front zo snel mogelijk weer inzetbaar worden gemaakt. Maar er komt nog veel meer bij kijken, bijvoorbeeld als er gewonden in Nederland verspreid moeten worden. Natuurlijk wordt ook de reguliere militaire gezondheidszorg in Nederland besproken.

Record… en daar is de 100ste aflevering! Met niemand minder dan de commandant van de Landmacht, de luitenant-generaal Jan Swillens, gaan Anne-Marij en Deborah in gesprek over de Landmacht. Een half jaar na het uitkomen van zijn Command Message zijn ze benieuwd hoe het nu gaat met de Landmacht. Bij de Landmacht draait het altijd om de mens, moeten we leren van de geschiedenis en draait het om goed leiderschap. Wat hierin de constante is, is dat we altijd moeten veranderen. Verder neemt hij ons mee in zijn legervorming. Waar loopt een commandant tegenaan en wat is nodig voor de Landmacht van nu en in de toekomst? Hij wordt hierin bijgestaan door zijn rechterhand luitenant-kolonel Mariska Kroon. Wat is haar rol hierin en hoe houdt zij de commandant scherp?

Wanneer het komt tot een grootschalig conflict, een oorlog, is het niet vanzelfsprekend dat iedereen levend thuiskomt. Maar wat als je sneuvelt? Anne-Marij en Deborah gaan over dit toch wat gevoelige onderwerp in gesprek met drie collega’s die op verschillende manieren een rol hebben hierin. Sgt1 Kevin de Koning neemt ons mee in de doctrine en de ontwikkelingen binnen het vakgebied. Elnt Floris Scholten heeft als oorlogstaak het zijn van pelotonscommandant van het gravendienstpeloton. Hoe stelt hij het peloton gereed? Maar ook spreken ze met Lkol Arjan Kreeft die als commandant van de LO&Sport een groot deel van het personeel levert voor het peloton van Floris.

We hebben sinds december 2024 een nieuwe Inspecteur-Generaal der Krijgsmacht, vice-admiraal Boudewijn Boots. Deborah en Anne-Marij gingen bij hem op audiëntie op de Zwaluwenberg. In deze aflevering vertelt hij over de morele component van hoofdtaak 1, wat hoofdtaak 1 ‘anders anders’ maakt, de positieve kracht van veteranen, zijn rol als bemiddelaar en hoe hij handvatten geeft aan de leiding.

Inmiddels hebben we alweer 10 maanden onze huidige minister, Ruben Brekelmans. Hoog tijd voor een aflevering! Deborah en Anne-Marij gaan met hem in gesprek over de rol die Nederland geopolitiek gezien speelt, maar ook over de NAVO Top, Defensie industrie, maatschappelijke weerbaarheid en Oekraïne. Een mooie inkijk in een aantal grote thema’s, wat daarin de ontwikkelingen zijn en hoe de minister hiermee omgaat. Met aan het eind nog een mooie pluim voor alle Defensiecollega’s!

De boodschap wordt duidelijk verkondigd: Defensie is voor iedereen. Maar hoe enthousiasmeren we mensen en hoe vinden we gemotiveerde mensen? Deborah en Anne-Marij gaan hierover in gesprek met Lkol Niels van Woensel, Projectleider Dienmodel bij de DAOG. Hij legt uit wat het dienmodel nu precies inhoudt. Hebben we het Zweedse model overgenomen of hebben we inmiddels een eigen Nederlands model? Is het dienmodel meer dan alleen het dienjaar? Wat houdt de weerbaarheidstraining in en hoe zit het nou met de dienstplicht? Genoeg om over te praten in weer een nieuwe aflevering van Klapmok met thee. Transcriptie: 00:00:00 - 00:00:01 Anne-Marij: Heb jij je klapmok al in de aanslag. 00:00:01 - 00:00:02 Deborah: Altijd. 00:00:02 - 00:00:02 Anne-Marij: Heb je de thee? 00:00:02 - 00:00:04 Deborah: Welk vooroordeel willen we gaan bespreken? 00:00:05 - 00:00:05 Anne-Marij: We hebben er zo veel. 00:00:05 - 00:00:06 Deborah: Hebben we er ook al een afkorting bij bedacht? 00:00:06 - 00:00:07 Anne-Marij: Hebben we al een gast? 00:00:07 - 00:00:11 Deborah: Koning, keizer, admiraal uit de klapmok drinken we allemaal! 00:00:11 - 00:00:12 Deborah: Ik ben Deborah. 00:00:12 - 00:00:13 Anne-Marij: En ik ben Anne-Marij. 00:00:13 - 00:00:13 Anne-Marij: Luister je mee? 00:00:13 - 00:00:15 Anne-Marij: Naar Klapmok met Thee! 00:00:15 - 00:00:15 Anne-Marij: Hey Anne-marij! 00:00:16 - 00:00:17 Anne-Marij: Hey Debora! 00:00:17 - 00:00:19 Deborah: Ja, weer een nieuwe aflevering. 00:00:19 - 00:00:24 Anne-Marij: Ja en iedereen is welkom bij Defensie, maar ook bij deze aflevering. 00:00:24 - 00:00:30 Deborah: Ja, dat is dat is zeker waar. Ja, ja, maar ik heb nooit idee gehad dat we iemand hebben buitengesloten. Nee, ik ook niet. Nee, Nee toch? 00:00:30 - 00:00:33 Anne-Marij: Nee, we zijn helemaal niet voor iedereen. Maar Defensie dus ook, inderdaad. 00:00:33 - 00:00:57 Deborah: Ja, maar dat is natuurlijk een hele leuke, want uh, dat dat dat dat roept gelijk honderden vragen op. Hoezo? Iedereen moet toch gekeurd worden? Hoezo is er dan voor iedereen een plekje in de herberg in de herberg? Nee, er wordt volop open over gesproken. Is de t is natuurlijk het nieuwe campagne thema van de defensie. Iedereen is welkom. Ik denk we weten hier natuurlijk stiekem wel iets meer van dan dan dat we nu doen overkomen. 00:00:58 - 00:01:01 Anne-Marij: Maar dat gebeurt vaker en dat gebeurt vaker. Ja, dat is waar. Ten behoeve van de podcast 00:01:02 - 00:01:12 Deborah: Ja, ja, precies, zo is het. Zo werkt het zo. Ja, nee, dat is ook zo. Maar ik denk dat het goed is. Ja, de vraag is alleen hoe dan? En op welke manier dan? 00:01:12 - 00:01:25 Anne-Marij: En hoe enthousiasmeer je dan mensen over Defensie? Ja, precies. En wat? Wat doen we nou eigenlijk? Je kan wel een mooie poster ophangen ja. Of weer zo'n wervende video. Wat is het reclame? Iets wat ook leuk is. Ja, wie kijkt dat dan nog? 00:01:25 - 00:01:27 Deborah: En welke generatie spreek je aan? 00:01:27 - 00:01:36 Anne-Marij: Ja, precies. Hoe doe je dat dan? Ja, maar raak je daar dan mensen echt mee? Want als iemand helemaal geen beeld heeft bij Defensie, die negeert dat denk ik. 00:01:36 - 00:02:29 Deborah: Ja, maar dat is natuurlijk al jaren ook het uh het thema hè. En ik vind dat wel mooi. Maar waar zat ik nou laatst? Ja, dat uh dat moet ik natuurlijk even over nadenken. Maar ik was laatst bij uh oh bij de bij de bij de presentatie dag. Ja, en daar ging het over hybride dreigingen. En toen hadden we een lezing van uh uh van uh ja, volgens mij is de professor in één van de docenten aan de NLDA Bas Ritjens. Ja, die ken ik. Ja, ja ja ja en die die gaf ook aan van he luisteren worden er dan wordt er. Dan wordt er te veel gekeken vanuit een bepaalde type mens naar een bepaald probleem hoe je daar mee om moet gaan. Dus de militair gaat een oplossing zoeken voor zijn eigen probleem en dan krijg je natuurlijk eigenlijk een heel ingekaderd probleem. Uhm ja, en de vraag is of je dan alle generaties raakt, want daar ging het eigenlijk om. Sluit je nog wel aan bij de behoefte die er is? Uh. Wordt je vertel je de informatie wel zo natuurlijk ja of nee? 00:02:29 - 00:02:36 Anne-Marij: Niet alleen generatie. Ik denk ook dat je. Spreek jij misschien een bepaald type mens aan waardoor je een heel eenzijdig aanbod krijgt. 00:02:36 - 00:02:42 Deborah: Nou ja, precies wat natuurlijk al jaren, jaren geleden ook een issue was met uh, met de reclamecampagnes van Defensie. Wie spreek je aan? 00:02:42 - 00:02:57 Anne-Marij: Of zit je mensen af met die uh spotjes omdat je dat je de het helder idee hebt van nou ik moet echt, ik moet een übermensch zijn om bij defensie te kunnen werken, want ik moet echt met een. Met een gewond kind moet ik uit de branding komen rennen en ja, maar dat kan ik helemaal niet. 00:02:57 - 00:03:45 Deborah: Dat was dan het idee. Ja, dat dat. Ja, dat klopt. En dat heb ik ook met die generatie. Die hebben daar natuurlijk al een eerste stap in gemaakt en ik denk dat we nu hier, nu toch nog verder in gaan. Ja, ja, dit is echt wel de overtreffende trap denk ik hiervan. Ja, van generatie D ja. Delta mag er niet zo veel zeggen. Misschien als idee van Defensie niet, want Delta is ook een aflevering. Ja ja, lang geleden volgens staatssecretaris inderdaad. Uhm, ja. Maar goed, we hebben nog geen aflevering over gemaakt. Dat is helemaal waar. Nou, over het onderwerp van vandaag gaan wij het die model Juist. Want wat is het eigenlijk? We horen het overal. We horen van alles gaande. D'r zijn kamer brieven uit over hoe we naar ontzettend veel mensen gaan binnen onze organisatie en hoe gaan we dat nou doen en waar hebben we het eigenlijk over? Daar gaan we vandaag eens even wat meer aandacht aan besteden en eens even goed voor zitten. Dat dacht ik. Daar komt ie. 00:03:45 - 00:04:26 Anne-Marij: Nou zitten we met de overste Niels van Woensel, niet minder dan projectleider die model Ja, supergoed. Ja, denk ik ook. En we hebben jou natuurlijk al veel eerder laten zeggen het is een oude bekende of onbekende bekende terugkerende gast vanuit een hele andere rol. Toen was je nog voorzitter van de vakbond van de Nederlandse Officieren Vereniging. Nu heb je een gewone functie, ineens weer gewone projectleiders of gewoon defensiemedewerkers in uniform. Gewoon omdat je op het PKC een beetje rondlopen met een C onder je arm. Ja, nee, hartstikke goed en en Een heel interessant onderwerp waarbij ik eigenlijk best wel veel vragen heb, want ik ken al tien jaar maar dienmodel. Dus om maar even van wal te steken wat is nou eigenlijk dienmodel? 00:04:27 - 00:04:49 Niels: Ja, is goeie vraag. Dat toen ik projectleider is werd toen vorig jaar augustus. Toen had ik die vraag ook nog. Maar wat is nou precies die model? Want we hebben toen al een paar keer een Kamerbrief geschreven. Maar ja, ik zeg altijd maar die model is alles wat met instroom en doorstroom bij defensie heeft te maken. Dus ja, dat dat dat zijn. We hebben natuurlijk al doorstroom en. 00:04:49 - 00:04:53 Deborah: Ja maar doorstroom is als je naar een andere functie gaat. Of we bedoelen met doorstroom. 00:04:53 - 00:05:25 Niels: Dat kan zijn ik, ik kom daar zo maar even op terug. Heb bijvoorbeeld mensen die het tien jaar doen. Dat is één van de dingen waar wij vaak die modellen denken oh, dat is dienjaar. Ja, nou die model is inderdaad dienjaar, is ook onderdeel daarvan. Maar als je het tien jaar gedaan hebt en je wil graag blijven bij Defensie dan stroom je door. Maar het kan ook zijn dat iemand zegt van ik ben nu beroepsmilitair en ik wil graag burger worden en tevens reservist. Dat zie ik ook als doorstroom. Wat mij betreft gaat het erom dat als je doorstroming hebt dat het gewoon beter op elkaar aansluit zodat we altijd een plekje heb in de organisatie die past bij de behoefte van een van de medewerkers. 00:05:25 - 00:05:33 Anne-Marij: Ja ja dus het gaat niet over onze reguliere functie wisseling, maar het gaat puur over van de ene status naar een andere status waarbij je wel binnen de defensie familie blijft. 00:05:33 - 00:05:58 Niels: Ja en kijk het drie model mensen hebben zeggen we hebben het Zweedse Zweedse model en kijk, ik denk dat Nederland heeft al een nieuw model. We hebben al instroom. Er is ook al doorstroom, dus het is in die zin niet nieuw. Maar we proberen nu wel al projectmatig gewoon te kijken van wat is nou de het het model zoals we willen dienen bij in Nederland en bij Defensie. Dat past bij Nederland, want het Zweedse model mag best wel als inspiratie gelden. 00:05:58 - 00:06:05 Deborah: Dat is het Zweedse model, want je ziet het inderdaad vaak terug. Ook dat we daar een soort van brengen. Hoe noem je dat zo'n benchmark van gemaakt hebben of zo? 00:06:05 - 00:07:36 Niels: Er wordt heel vaak gezegd wij moeten het Zweedse model invoeren. En we hebben natuurlijk allerlei bezoeken gebracht aan Zweden. En er zijn heel veel landen die Zweden zien als een groot voorbeeld van hoe je dat zou moeten inrichten. Uhm, ik denk ook dat je daar echt wel inspiratie van haalt, maar in Zweden is het gewoon ja. Hoe is hun proces om mensen uit de samenleving te betrekken bij een UH voor een baan bij Defensie? Maar ook hoe je de samenleving betrekt bij...

Deborah en Anne-Marij waren aanwezig bij de integrale veiligheidsdag 2025, waar werd gesproken over hoe we veilig gereed kunnen zijn voor Hoofdtaak 1. Een mooie manier om elkaar te vinden vanuit beleid, uitvoering en toezicht. En heel concreet: elkaar vinden als veiligheidsorganisatie en commandanten. Moeten we mensen in bubbeltjesplastic naar het front sturen of accepteren we dat niet alle risico’s weg te mitigeren zijn? En hoe richten we onszelf hierop in? We zijn hierover gedurende de veiligheidsdag met vijf mensen kort in gesprek gegaan: Tamara Legein-Bozilovic (H-Afd Veiligheid DAOG), Cdre Saskia Siemensma (Directeur Veiligheid), Kol Pieter Grijpstra (C-KMS), Bgen Frank Grandia (C-11LMB) en Bgen Kees Koek (H-Afd Strategie en Organisatie IVD).