Transmisje Krytyczne. Podkast o krytyce, literaturze i filozofii

Tym razem rozmawiamy o relacjach sztuki i formy towarowej. Czy sztuka, w tym literatura, może/powinna/jest w stanie pod pewnymi warunkami funkcjonować dzisiaj jako coś więcej niż towar? W rozpracowaniu tych zagadnień pomaga nam krytyczka literacka i ekspertka od tzw. intencjonalizmu, dr Zuzanna Sala z Katedry Krytyki Współczesnej UJ.W drugiej części odcinka usłyszycie wywiad z Nicholasem Brownem (University of Illinois w Chicago) nagrany podczas wizyty w Krakowie 6 czerwca 2024 r.Bibliografia:Nicholas Brown, „O sztuce i formie towarowej”, „Praktyka Teoretyczna”, 2023, nr 4 (50), s. 145–189

O Jeanie Baudrillardzie można mówić wiele, ale najczęściej mówi się i tak o symulakrach. Co to za pojęcie, z czym się je je i dlaczego na studiach często ukrywa się przed nami głębszą rzeczywistość, która za nimi się kryje? Tyle pytań – a odpowiedzi lub przynajmniej wskazówki znajdziecie u nas!(oprócz tego będziemy mówić też o Disneylandzie 🪄)

🚀 Gdy w kinach szaleje Barbenheimer, a za oknem lato/nielato, my przyglądamy się losom krytyki feministycznej. Z bogatego spektrum teorii wybraliśmy łakome kąski specjalnie dla naszych słuchaczy i słuchaczek. 🕷 Z pewnością takim kąskiem jest poststrukturalistyczny projekt Nancy K. Miller, która wszem i wobec zasłynęła tekstem „Arachnologie: kobieta, tekst i krytyka”. Ale: rozmawiając o nim, czynimy również rozmaite wycieczki do całokształtu ruchu feminizmu akademickiego II połowy XX wieku. CO WIĘCEJ: w tym odcinku transmituje z nami dr hab. Monika Świerkosz z Katedry Teorii Literatury Wydziału Polonistyki UJ. I co to była za rozmowa! Nie przegapcie 🔥

Druga część wędrówki śladami Michela Foucaulta 🕵️‍♀️🕵️‍♂️ Po gruntownym rozejrzeniu się w metodzie krytycznej, przechodzimy do bardziej szczegółowych tematów przewijających się przez filozofię autora „Słów i rzeczy”. Nadstawcie ucha, gdyż zagadnienia biowładzy, heterotopii, władzy-wiedzy, donkichoterii ponowoczesności odsłonią przed Wami nieznane dotąd oblicze. 🎤 W tym odcinku ponadto ostrrra muzyka, jeszcze ostrzejsza poezja oraz generalnie wyborne „treści nieprzyzwoite” (które kazał nam oznaczyć Spotify): dzięki uprzejmości Harmider Enterteinment usłyszycie w nim utwór „NIELEGALNE KOPIE CIEBIE” na podstawie wiersza z tomu Pawła Harlendera „Nielegalne kopie”. Zapraszamy do słuchania – komu w drogę, temu dyskurs!

Po długiej przerwie nastąpiło to, co dziejowo nieuchronne, czyli COME BACK Transmisji Krytycznych.Bohaterką tego odcinka jest Karen Barad, autorka książki „Spotkanie z wszechświatem w pół drogi. Fizyka kwantowa a splątanie materii ze znaczeniem” (Wojewódzka Biblioteka Publiczna i Centrum Animacji Kultury w Poznaniu 2023, tłum. Sławomir Królak) i jedna z najważniejszych inspiratorek nurtu nazywanego „nowym materializmem”. O dostatkach i niedostatkach jej koncepcji opowiedzą Wam jak zwykle Katarzyna Trzeciak i Michał Koza

W tej sutej, rekordowo długiej Transmisji zataczamy koło (hermeneutyczne?) i wracamy do jednego z wątków, od których zaczęliśmy przygodę z nurtami krytycznymi: splotu nowoczesności i mitu. Reprezentuje go tutaj religia oraz krytyczne sposoby opisywania jej śladów w epoce post-. Nawiązując do zmarłego niedawno Gianniego Vattimo i jego koncepcji, meandrujemy wśród różnych intelektualnych odcieni postsekularyzmu. Tym razem naszym gościem jest prof. Andrzej Zawadzki, specjalizujący się m.in. w stworzonej przez włoskiego filozofa hermeneutyce/myśli słabej.

Nowe Transmisje już w Waszych transmisjoodbiornikach! Co oznacza uprawianie krytyki po posthumanistycznemu? Postaramy podzielić się z Wami kilkoma myślami na ten temat, a przy okazji nie zgubić się w gąszczu nurtów i strategii tego wielowątkowego pola badawczego 🌳 W tym odcinku jest z nami dr Barbara Kaszowska-Wandor, która opowiada m.in. o swoich zastrzeżeniach wobec posthumanistycznego postrzegania humanizmu.

W tej transmisji: ⭐ rzut oka na teorię Judith Butler jako dyskurs krytyczny, ⭐ rozmawiamy z dr Samuelem Nowakiem, PhD emeritusem (jak sam się określa), specjalistą od teorii krytycznych i posthumanizmu oraz autorem książki „Seksualny kapitał. Wyobrażone wspólnoty smaku i medialne tożsamości polskich gejów”, który m.in. dzieli się swoimi przemyśleniami na temat możliwości wykorzystania teorii queer dzisiaj oraz jej potencjału politycznego, ⭐ demaskujemy CAŁĄ PRAWDĘ o naszych planach podkastowych, ⭐ odsłaniamy tajemnicze znaczenie słowa „ątuar”, które znalazło się w poprzednim odcinku. Jeśli to Was nie zachęci do słuchania, to zrobi to już tylko chyba slogan reklamowy, który przybył do nas z odmętów lat 90.: „Transmisje Krytyczne – AŻ CHCE SIĘ SŁUCHAĆ” Poniżej obiecane w odcinku polecajki kulturalne przesłane przez Samuela Nowaka: 1. Książka: „Każda praca hańbi”, Wiesławiec DeLuxe 2. serial „I Love That For You” (HBO, 2022) + „Cruel Summer”, sezon 1 (Prime, 2021) 3. Profil Rebje Anel na FB 4. Film „Sissy” (A24, 2022) 5. I OCZYWIŚCIE REMASTER „TITANICA” (2023), jeśli macie gdzie obejrzeć na DUŻYM ekranie.

W tym odcinku Transmisji krytycznych wszystkie wymienione w tytule słowa na „po-” – i jeszcze więcej! ⭐ A ściślej, rozmawiamy o jednej z najsłynniejszych książek opracowujących temat teorii lewicowej polityki: „Hegemonia i socjalistyczna strategia. Przyczynek do projektu radykalnej polityki demokratycznej” (1985). To książka, która narobiła w świecie teorii krytycznych sporo zamieszania – a koncepcje demokracji radykalnej, hegemonii i polityczności Laclaua i Mouffe wciąż cieszą się ogromnym zainteresowaniem. Nasza Transmisja to świetna okazja, żeby się z nimi zapoznać!

Transmisja czwarta wystartowała! 🚀 Co to oznacza? W tym odcinku wszystkie przyjemne y pożyteczne rzeczy, których na ogół nie mówi się o Foucaulcie. Rozmawiamy nie tylko o tym, jak miał naprawdę na imię, ale też o tym, co dla nas najważniejsze – o jego metodzie krytycznej. Szusujemy między pojęciami archeologii i genealogii, rozpracowujemy związki Foucaulta z Kantem i Nietzschem, a nawet przyglądamy się różnicy między transcendentnym i transcendentalnym*. To również pierwszy w naszej historii temat, który nie zmieścił się w jednym odcinku. * Jeśli zaciekawił Was ten temat, rzućcie okiem na przykład na: What is a Transcendental Argument? (Philosophical Methods) – https://www.youtube.com/watch?v=tiYFFHWTWcA Kant and Causality: An Introduction to the Transcendental Deduction – https://www.youtube.com/watch?v=q46L3eB-y0E

W tym odcinku pogłówkujemy nad ruchem sytuacjonistycznym: jedną z najbardziej wpływowych strategii wcielania teorii krytycznej w codzienność oraz paliwie ideologicznym protestów studenckich w 1968 roku 🔥 Zastanowimy się nad tym, co i jak można przechwytywać na szkodę kapitalistycznej glątwy, czym jest spektakl i co oznacza dryfowanie w przestrzeni miejskiej. Pojawią się Guy Debord (również jako reżyser filmów, które ciężko oglądać), letryści oraz gość specjalny odcinka – prof. Jerzy Franczak z Katedry Antropologii Literatury i Badań Kulturowych Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego. A nawet dziki (dzięki wierszom i uprzejmości Jakuba Pszoniaka 🐗) Zatem jeśli rekuperacja dotychczas kojarzyła się Wam tylko z wentylacjami i budownictwem, koniecznie posłuchajcie tej Transmisji! 📡

🤔 Czy jesteś osobą impulsywną / refleksyjną / wolę nie mówić?* 🤔 Czy wolisz pracować w zespole / w zautomatyzowanym luksusowym kolektywie / albo gnieździć się w głęboko ukrytym boksie, gdzie ominą Cię spojrzenia innych ludzi?* 🤔 Jak wyobrażasz sobie siebie za 5 lat? 🤔 I najważniejsze: JAKIM KOLOREM JESTEŚ? 🎨 Chyba wszyscy znamy oparte na podobnych pytaniach kwestionariusze w życiu zawodowym, podobnie jak wszystkie miałyśmy do czynienia z literaturą poradnikową czy reklamami, które zastanawiająco głęboko sięgają do naszych uczuć. Co łączy te wszystkie zjawiska? I dlaczego Don Draper, bohater serialu „Mad Men”, jest tak diabelnie skuteczny? W Transmisjach Krytycznych rozmawiamy o jednej z najszerzej dyskutowanych filozofek współczesnych – Evie Illouz, której koncepcja kapitalizmu emocjonalnego pomoże w odpowiedzi na te pytania. Oprócz tego: psychoanaliza, feminizm oraz „Pięćdziesiąt twarzy Greya” jako książka, która mówi o współczesności więcej, niż myślisz! 🚀Za sterami niezawodni Katarzyna Trzeciak i Michał Koza. *Niepotrzebne skreślić.

Pierwszy odcinek naszego literacko-krytyczno-filozoficznego podkastu. Pierwsze koty za płoty, trochę bojaźń, trochę drżenie, a przede wszystkim duma. Zabierajmy Was w podróż przez najważniejsze nurty i strategie krytyczne XX i XXI wieku. Adorno, Horkheimer, Benjamin – te słowa brzmią jak nazwy rzadkich motyli (wcale nie), ale tak naprawdę to przedstawiciele tzw. Szkoły Frankfurckiej i inspiratorzy XX-wiecznego nurtu myślowego nazywanego teorią krytyczną. Opowiadamy o ich kluczowych koncepcjach, rozbijamy pojęcia na części pierwsze, dzielimy włos na czworo, sypiemy sucharami i soczystymi faktami. Zastanawiamy się też, dlaczego sprzedawanie humanistycznego księgozbioru zawsze oznacza rozczarowanie oraz czy to, jak Odyseusz poradził sobie z syrenami ma jakiekolwiek znaczenie dla naszego życia dzisiaj. Niniejsza publikacja została sfinansowana ze środków Priorytetowego Obszaru Badawczego POB Heritage w ramach Programu Strategicznego Inicjatywa Doskonałości w Uniwersytecie Jagiellońskim.