Claim OwnershipBartosz Czekała i podcast "The Universe of Memory"
Subscribed: 293Played: 2,235
Subscribe
© 2026 Bartosz Czekała i podcast "The Universe of Memory"
Description
Podcast Universe of Memory to miejsce, gdzie dzielę się tym, co naprawdę działa – w nauce, zdrowiu i codziennym funkcjonowaniu. Opowiadam o tym, jak skutecznie się uczyć, jak dieta wpływa na mózg i pamięć oraz co robić, by dbać o zdrowie psychiczne i fizyczne. Wszystko podlane naukowym sosem, z domieszką humoru, który w normalnych warunkach nie przeszedłby selekcji naturalnej.
Jeśli chcesz ogarnąć swoją pamięć, samopoczucie oraz dowiedzieć się czegoś o fascynującym świecie z pogranicza dietetyki i medycyny, to jesteś w dobrym miejscu. Zapraszam Cię do mojego pałacu naukowego szaleństwa.
www.universeofmemory.pl
Do usłyszenia!
Bartek
94 Episodes
Reverse
Łapanie się za klatkę piersiową jest w pełni naturalnym odruchem pośród osób doświadczających zawałów. Paradoksem jest, że łapiąc się za naszego sąsiada z dolnego piętra (tak, chodzi o pindola), rzadko myślimy, że może on być świetnym wskaźnikiem wyprzedzającym zawały i choroby układu sercowo-naczyniowego. Jest to swoisty pindolometr zdrowia. Zaburzenia erekcji mogą wyprzedzać zawały o 2–5 lat! W odcinku tłumaczę tzw. hipotezę małych tętnic, co ma wspólnego zaburzenie erekcji z dysfunkcją śr...
Czy da się realnie zwiększyć liczbę i sprawność mitochondriów u dorosłego człowieka? Jak najbardziej! W odcinku opiszę, jak można uruchomić proces mitogenezy w organizmie (tj. tworzenia nowych mitochondriów), dlaczego musi on „współpracować” z procesami autofagii i mitofagii (tj. trawieniem dysfunkcyjnych mitochondriów). Omawiam również rolę PGC-1α, różnice między postem a ćwiczeniami oraz dlaczego kluczowa jest synergia bodźców. Najważniejsze to zrozumienie, jak procesy te pomagają u...
Czy zmiany w śródbłonku i ciśnieniu krwi mogą być odwracalne dzięki diecie? Jak najbardziej! Bohaterem odcinka będzie WYSOKOPOLIFENOLOWA OLIWA EXTRA VIRGIN i jej wpływ na funkcję naczyń, biodostępność tlenku azotu, stres oksydacyjny, ciśnienie krwi oraz wczesne etapy miażdżycy. Nie zabraknie rozróżnienia, u jakich osób efekty będą największe, a u jakich niewielkie. Odcinek w formie wideo do zobaczenia tutaj: https://www.youtube.com/watch?v=mDpPJg9iirI ==================================...
Nazywam się Bartek i jestem nałogowym kofeinistą. Przez 17 lat spożywałem, bez żadnych dłuższych przerw, kawę dzień w dzień. Całościowo — od jakichś 24 lat, choć z mniejszym natężeniem początkowo. Haj kofeinowy był nieodłączną częścią poranka. Piłem kawę z pasją, z jaką żul Mietek pije swoją ulubioną berbeluchę. W ramach eksperymentu odstawiłem kawę na ponad miesiąc. Efekt? Nie wracam już do kawy. W odcinku znajdziesz opis mojego eksperymentu n=1, z odniesieniami do badań o śnie, stresie i ...
W mediach można było ostatnio natrafić na nagłówek „melatonina szkodzi sercu”. AHA w 2025 pokazała wyniki z bazy danych, które łączą długotrwałe stosowanie melatoniny z wyższym ryzykiem niewydolności serca. Gdzie jest haczyk? Nie było to nawet badanie, a jedynie abstrakt. Co więcej, mowa tutaj o „badaniu” korelacyjnym, które nie jest w stanie określić przyczynowości. Ba! Stoi ono w sprzeczności z ponad 20 latami badań interwencyjnych dotyczących stosowania melatoniny u osób z problemami z uk...
Jeśli kreatyna kojarzy się komukolwiek z energią, to głównie w kontekście siłowni. Co ciekawe, istnieją badania, które pokazują, że KREATYNA może być ZAMIENNIKIEM… KAWY. W filmiku omawiam mechanizm układu kreatyna–fosfokreatyna (ATP) oraz to, co pokazują badania u ludzi podczas deprywacji snu (21–36 godzin) i jak spożycie kreatyny w różnych dawkach wpływa na łagodzenie efektów tej deprywacji. ================================== SPONSOR ODCINKA — MIĘSNA PACZKA ⤵️ https://miesnapaczka.pl/ Za...
Tomografia komputerowa i badania rentgenowskie diagnostyczne niosą ze sobą ekspozycję na szkodliwe promieniowanie. W odcinku pokażę badania z ostatnich lat, które mierzyły uszkodzenia DNA po takich badaniach obrazowych. Natomiast wisienką na torcie będą omówione przeze mnie przełomowe prace sprzed paru lat, które pokazały, że duże dawki MELATONINY przed takimi badaniami mogą drastycznie zredukować ilość uszkodzeń DNA - nie zabraknie omówienia dawek i czasu podania tego suplementu. Odcinek w ...
Błękit metylenowy ma swoje niezaprzeczalne zalety. Natomiast tam, gdzie jest jasność jest też i .. .CIEMNA STRONA BŁĘKITU. W tym materiale pokazuję mniej znaną stronę tej substancji: mechanizmy toksyczności, granice bezpiecznych dawek oraz sytuacje, w których ryzyko przewyższa potencjalne korzyści. Szczególnie istotne dla osób traktujących go jak suplement, mimo ze jest to lek. Odcinek w formie wideo do zobaczenia tutaj: https://www.youtube.com/watch?v=29WF9lEM0A0&t=5s ================...
Insulinooporność i cukrzyca to przypadłości słusznie kojarzone głównie z nadwagą i otyłością. Z tego powodu świadomość, że nawet osoby z niedowagą mogą się ich nabawić, jest niezmiernie niska. W odcinku omawiam wszystkie główne przyczyny wystąpienia insulinooporności u takich osób. Odcinek w formie wideo do zobaczenia tutaj: ================================== SPONSOR ODCINKA — MIĘSNA PACZKA ⤵️ https://miesnapaczka.pl/ Zamów ekologiczne mięso prosto do Twojego domu ze zniżką 10% przy ...
Czas wskoczyć w fascynujący świat neuroprzekaźników! W tym odcinku opowiadam, jak różne receptory serotoniny i dopaminy wpływają na libido, erekcję, motywację i nastrój. Dlaczego leki przeciwdepresyjne potrafią wyłączyć popęd seksualny jak światło w łazience? Jaką rolę odgrywają receptory 5-HT2A i 5-HT2C? I co mają z tym wspólnego mastocyty, stres, estrogeny albo tryptofan? Nie zabraknie oczywiście barwnych opisów tego, jakie leki, zakazane substancje czy zwykłe suplementy działają na plus l...
Zastanawiałeś się kiedyś, czy Twoje serce nie jest przypadkiem przeciążone przez dietę, styl życia, pracę albo nadciśnienie? Dobra wiadomość: możesz to wstępnie sprawdzić prostym badaniem krwi – oznaczeniem NT-proBNP, markera przeciążenia serca, który pomaga przewidywać ryzyko niewydolności, zawału oraz zgonu sercowo-naczyniowego. W tym odcinku wyjaśniam, co oznacza niski, wysoki i „bardzo wysoki” poziom NT-proBNP, jak wynik wiąże się z ryzykiem śmierci i chorób układu sercowo-naczyniowego ...
Osoby dorosłe łykają leki z entuzjazmem wiewiórki, która znalazła dziuplę z żołędziami. Powstaje pytanie – które leki faktycznie wydłużają życie, a które tylko poprawiają wyniki „na papierze”? W odcinku omawiam duże badanie z UK Biobank, w którym przeanalizowano ponad 50 mln recept i sprawdzono wpływ 406 popularnych leków na śmiertelność. Dowiesz się, które leki rokują wyjątkowo dobrze w tym aspekcie (nie, nie statyny...). Odcinek w formie wideo do zobaczenia tutaj: https://www.youtube...
Przepisywanie suplementacji żelazem jest niestety czynnością rutynową w większości gabinetów lekarskich. Suplementy takie są często przepisywane bezkrytycznie, nawet w przypadkach lekkiej anemii, gdzie często wystarczają proste zmiany dietetyczne. Niestety wiedza na temat tego, jak szkodliwe dla jelit mogą być takie suplementy i jakie poważne skutki uboczne mogą powodować, jest dość mało rozpowszechniona. Odcinek w formie wideo do zobaczenia tutaj: https://www.youtube.com/watch?v=5ZcpjEWZWEA ...
W przekazie mainstreamowym kawa jest regularnie określana jako używka o działaniu neuroprotekcyjnym. W odcinku omawiam dziesiątki badań – od PET-MRI po randomizację Mendla – które pokazują, jak kofeina wpływa na przepływ krwi, strukturę istoty szarej i funkcje poznawcze. Złe wiadomości? Przytłaczająca część literatury naukowej pokazuje negatywny wpływ na mózg, włączając w to ubytek istoty szarej. Odcinek w formie wideo do zobaczenia tutaj: https://www.youtube.com/watch?v=GDPT6C6ldag&am...
Każdy słyszał to i owo o LDL i jego szkodliwości. Nie można tego samego powiedzieć o lipoproteinie A. W tym materiale rozkładam na czynniki pierwsze te dwie frakcje, o których mówi się coraz częściej. Wyjaśniam, czym się różnią oraz co mówią badania na temat porównania ich szkodliwości, mimo że oba są klasyfikowane jako niezależne czynniki ryzyka w powstawaniu chorób układu sercowo-naczyniowego. Jeśli chcesz zrozumieć, jak interpretować swoje wyniki, co oznacza podwyższone Lp(a) i jak medyc...
Fragment wywiadu u Dawida Straszaka z Podcastu Charyzmatycznego Magnez to fundament pracy mięśni i nerwów. W tym materiale pokazuję, które codzienne elementy diety i stylu życia najbardziej obniżają jego dostępność. Odcinek w formie wideo do zobaczenia tutaj: https://www.youtube.com/watch?v=9PHkwlgXEgg ========================= https://linktr.ee/bartekczekala -> kursy, newsletter, mejl, strony ========================= NEWSLETTER o pamięci, językach i żywieniu: ✔️ https://universeofme...
Masz za wysoką homocysteinę i nie wiesz, co z tym zrobić? Spokojnie. To częsty problem, ale na szczęście rozwiązania są naprawdę proste. W odcinku omawiam konkretną listę działań, żeby szybko i skutecznie obniżyć ten marker. Omówię interwencje dietetyczne oraz suplementacyjne, w tym takie, które są w większości nieznane w mainstreamie, aby spać spokojnie po nocach. Odcinek w formie wideo do zobaczenia tutaj: https://www.youtube.com/watch?v=0ZbAlxmysw8&t=5s ==============================...
Choroba Alzheimera od lat kojarzy się z nieuchronnym spadkiem pamięci i funkcji poznawczych. Tym razem pojawia się coś nowego: pierwsze pilotażowe badanie z udziałem ludzi, w którym sprawdzono wpływ monohydratu kreatyny na mózg osób z AD. W badaniu zwiększono stężenie kreatyny w mózgu o 11%… i równocześnie zanotowano poprawę w testach pamięci roboczej, szybkości przetwarzania i funkcji wykonawczych. Nie jest to oczywiście „lek”, ale kreatyna, ze względu na swoje bezpieczeństwo, może stanowić...
Najnowsze badania pokazują, że mózg ma znacznie większą elastyczność metaboliczną, niż dotąd sądziliśmy. Naukowcy odkryli mechanizm pozwalający neuronom wykorzystywać trójglicerydy jako źródło energii — z pominięciem klasycznych szlaków opartych na glukozie. To odkrycie może zmienić sposób myślenia o metabolizmie mózgu, roli diety, a nawet o chorobach neurodegeneracyjnych. W filmie opowiadam, co dokładnie udało się wykazać, dlaczego enzym DDHD2 okazał się kluczowy i jak nowe dane łączą się z...
Jednym z wielu powodów popularności diety carnivore jest jej potencjał w leczeniu różnego rodzaju chorób układu pokarmowego. W tym odcinku przejrzymy najnowsze badanie opisujące pełną remisję poważnych chorób zapalnych jelit, takich jak choroba Leśniowskiego-Crohna oraz wrzodziejące zapalenie jelita grubego. Omówię mechanizmy, poprzez które dieta ta wywiera swój zbawienny wpływ na jelita, a także pokrótce omówię absurdalność twierdzenia, że czerwone mięso przyczynia się do powstawania raka je...
Comments
Download from Google Play
Download from App Store
United States