Odkąd japoński Shinkansen, a później francuski TGV zrewolucjonizowały podróże pasażerskie, Europa nie szczędziła inwestycji w budowanie tysięcy kilometrów tras szybkiej kolei, tworząc rzeczywistą alternatywę dla podróży samolotem na krótkim dystansie.
Ale europejska izba kontroli w raporcie opublikowanym kilka lat temu skrytykowała inwestycje w szybką kolej, zarzucając im poważne przeskalowanie - potoki pasażerskie to zaledwie 40% prognoz ruchu pasażerskiego.
Polska droga do szybkiej kolei zaczęła się całkowicie przez przypadek, gdy po wybudowanej w latach 70-tych ubiegłego wieku Centralnej Magistrali Kolejowej zaczęły jeździć pociągi InterCity. I z podróży z Warszawy do Krakowa czy Katowic zajmującej wtedy ponad cztery godziny, po latach modernizacji sieci trakcyjnej, torowisk, sygnalizacji zeszliśmy na dzisiejsze dwie godziny i kwadrans..
W Europie trwa kolejna rewolucja - na tory wjeżdża konkurencja Najlepszym przykładem jest Hiszpania, gdzie po państwowych torach jeździ dzisiaj czterech operatorów szybkich pociągów. We Francji jeździ SNCF, Deutschebahn i Trenitalia. Do Eurotunnelu stoi długa kolejka konkurentów Eurostara.
Polskie Linie Kolejowe stoją przed kilkoma wyzwaniami, które wyznaczą jakość i cenę transportu kolejowego w naszym kraju. Jak wykorzystać zachodnie doświadczenia?
Te poważne wyzwania giną czasami w medialnym szumie wokół CPK, wyboru prędkości, narodowości dostawców taboru, dlatego zapraszam na Kapitalną Rozmowę o kolei z Panem Piotrem Wyborskim, prezesem zarządu PKP PLK, którego miałem okazję poznać na niedawnym spotkaniu Towarzystwa Ekonomistów Polskich i które jest partnerem merytorycznym naszego podcastu.
Jakie są wyzwania inwestycyjne, ile kosztują, jak są finansowane i jak wpłyną na ceny biletów pociągów dla nas pasażerów?
Dlaczego po Centralnej Magistrali Kolejowej Pendolino nadal nie jadą 250 km/h, dlaczego składy jeżdżą pojedynczo, a nie spinane podwójnie jak w całej Europie?
Dlaczego opłaca się budować nowe tory w standardzie podróży 350 km/h nawet jeśli pojedziemy po nich 250kmh i dlaczego opłaca się kupować pociągi jeżdżące 350 km/h by jeździć 180 km/h po sieci tradycyjnej?
Czy CPK i PLK będą budować tylko same za własne pożyczone pieniądze, czy dopuszcza w formule PPP międzynarodowe firmy wyspecjalizowane w budowaniu nowych tras od Wielkiej Brytanii przez Holandię po Portugalię?
Czy PLK planuje budowę tras towarowych, które przesuną TIRy na tory, wzorem prowadzonych projektów we Francji, Hiszpanii, Szwajcarii i Włoszech?
Warto poświęcić 45 minut.
⸻
Partner / sponsor
Partner merytoryczny i sponsor: Towarzystwo Ekonomistów Polskich (TEP).
Hashtagi
#KapitalneRozmowy #KR119 #kolej #PKPPLK #transport #infrastruktura #CPK #KDP #Pendolino #ETCS #PPP #inwestycje #ekonomia #TEP
⸻
Rozdziały
00:00 – Wstęp: dlaczego kolej budzi emocje jak zdrowie i transport publiczny
03:10 – Europa po Shinkansenie i TGV: co działa, co nie działa
08:05 – Raporty i przeskalowanie KDP: prognozy vs realne potoki pasażerskie
12:30 – Polska droga do „szybkiej kolei”: CMK, modernizacje i Pendolino
18:20 – Rewolucja rynkowa: operatorzy vs infrastruktura (model europejski)
22:40 – Czym jest PKP PLK: rola, skala, odpowiedzialność i liczby
27:10 – Struktura grupy PKP i pytanie o konkurencję / zasady UE
32:00 – Finanse PLK: przychody, koszty, deficyt i źródła finansowania
36:30 – Wielkie programy inwestycyjne: KPK, KPO, Kolej+
41:10 – Budżet inwestycyjny 2025 i plany na 2026
45:40 – 3 największe wyzwania inwestycyjne PLK: priorytety i koszty
52:10 – Sukcesy PLK: co udało się dowieźć najlepiej
56:30 – Kontrola projektów w UE: przekroczenia budżetów i polski przypadek E59
1:02:20 – ETCS poziom 2 i 250 km/h na CMK: co blokuje prędkości i przepustowość
1:09:00 – Dopuszczanie taboru i standardy: kto i jak to weryfikuje
1:14:20 – „Dlaczego Pendolino nie jeżdżą podwójnie?” – bariery techniczne i operacyjne
1:20:40 – Ceny biletów: co jest „drogie” na polskiej kolei i jak liczy się taryfy
1:28:10 – Konkurencja na torach w Polsce: gotowość infrastruktury i wąskie gardła
1:33:30 – Koszty budowy torów: aglomeracja vs intercity vs KDP 300/350 km/h
1:40:20 – Polityka inwestycyjna: odcinki KDP + linie klasyczne, gdzie to ma sens
1:44:40 – PPP / BOT: czy da się budować i finansować inaczej niż z długu publicznego
1:48:20 – CPK i kolej: zakres odpowiedzialności, koordynacja i ryzyka projektowe
1:51:30 – „TIRy na tory”: towar, przepustowość, tunele i kierunki rozwoju
1:53:20 – Podsumowanie i zaproszenie do dyskusji / subskrypcji