ART ASK

W tym odcinku moją gościnią jest Katarzyna Witt - historyczka sztuki, edukatorka, autorka nagradzanej książki "Po co nam sztuka? " wydanej przez Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie, oraz założycielka Studia Kolektor.Rozmawiamy o tym, jak opowiadać o sztuce w sposób, który angażuje wyobraźnię, emocje i doświadczenie, zamiast ograniczać się do przekazywania faktów. Zastanawiamy się, dlaczego warto odchodzić od tradycyjnych modeli edukacji muzealnej na rzecz bardziej dialogicznych i partycypacyjnych form budowania relacji z odbiorcami oraz jaką rolę może odgrywać w tym ciekawość, rozmowa i wspólne interpretowanie.Punktem wyjścia do naszej rozmowy jest również książka Po co nam sztuka? – publikacja, która zachęca do zadawania pytań, rozwijania własnej wrażliwości i poszukiwania osobistego kontaktu z dziełami sztuki. Rozmawiamy o personifikacji dzieł sztuki, nadawaniu im własnego głosu oraz o tym, jak takie strategie mogą zmieniać sposób, w jaki patrzymy na obrazy, obiekty i wystawy.To rozmowa o edukacji, muzeach i sztuce, ale także o uważności, wyobraźni i potrzebie tworzenia przestrzeni, w których wiedza rodzi się poprzez dialog, a nie wyłącznie poprzez przekazywanie gotowych odpowiedzi.Miłego słuchania!

W 41 odcinku moim gościem jest Łukasz Jastrubczak - artysta wizualny, dydaktyk Akademii Sztuki w Szczecinie, współprowadzący Pracownię Działań Interdyscyplinarnych, kurator Festiwalu Młode Wilki oraz współinicjator oddolnej inicjatywy Centrum Centrum.Rozmawiamy o tym, jak Łukasz wyobraża sobie edukację w utopii. Zastanawiamy się, dlaczego wspólnotowe idee tak często przegrywają z indywidualnymi ambicjami i ego oraz jak budować środowiska, które opierają się bardziej na relacjach niż rywalizacji.Dużo miejsca poświęcamy również inicjatywie Centrum Centrum – rozmawiamy o tym, dlaczego powstało, na jakie potrzeby środowiska artystycznego odpowiada i co oznacza tworzenie instytucji oddolnie. Wracamy także do projektu Game on Morell's Hill, inspirowanego grą praktykowaną w Pracowni Oskara Hansena, jako przykładu działania edukacyjnego opartego na doświadczeniu, dialogu i wspólnym działaniu.To rozmowa o dydaktyce jako praktyce artystycznej, o budowaniu alternatywnych modeli funkcjonowania świata sztuki oraz o tym, że zmiana często zaczyna się od małych, oddolnych gestów i ludzi, którzy decydują się działać razem.

My next guest is an inspiring curator, artist, and activist from Belarus — someone who skillfully combines her artistic, journalistic, and psychological background to create powerful projects in social illustration and public art.I’m talking about Elena Rabkina, whose work engages with themes of social justice, migration, ecology, and current political events.What fascinates me about Elena’s practice is how she not only addresses urgent social issues but also designs innovative educational games — tackling complex topics such as cultural identity and navigating fake news.In our conversation, we dive into pressing questions around burnout in the art world and education, and the importance of self-care for artists and educators alike. Elena also shares her personal educational journey in Belarus and gives us a vivid insight into her wide-ranging projects and initiatives in Berlin, painting a portrait of an artist-activist deeply engaged with the world around her.This episode was made possible thanks to the KPO for Culture scholarship, funded by the National Recovery Plan.

My next guest is an incredibly inspiring researcher, author, editor and curator — a true Bauhaus specialist collaborating with institutions dedicated to preserving and exploring the Bauhaus legacy.I’m talking about Anja Guttenberger, who studied art history as well as English and Spanish philology in Freiburg, Leipzig and Berlin. In 2011, she earned her PhD from Freie Universität Berlin, with a dissertation closely connected to the Bauhaus.Since 2007, she has been working independently, delving deep into the history and legacy of the Bauhaus. She’s held countless curatorial, editorial and research roles — and to me, she’s truly an outstanding expert on the subject.What first drew me to her work was her podcast Bauhaus Faces, which you can find on Spotify or on the Bauhaus Faces Project website. It’s an insightful and vivid series that brings to life the stories of Bauhaus students and teachers, giving them faces and voices.In our conversation, we talk about the educational legacy of the Bauhaus — how it continues to shape the way we think about teaching and learning art and design. We also reflect on learning spaces, mentorship, and the figures who shaped Bauhaus pedagogy, many of whom remain highly relevant today.

Moją kolejną gościnią jest mega inspirująca dziewczyna, eseistka, antropolożka, matki dwójki dzieci, członkini spółdzielczej farmy MOST a także autorka tekstów o splotach środowiska, kultury i pracy opiekuńczej w magazynach takich jak chociażby „Dwutygodniku”, „Miesięczniku Znak”, „Przekroju”czy „Ładne Bebe”.ANKA WANDZEL bo o niej mowa jest także autorką świetnej, bardzo wzruszającej i niezwykle wartko napisanej książki pod tytułem “Sztuka przetrwania” wydanej nakładem mojego ulubionego wydawnictwa Karakter, która to będzie niewątpliwie myślę pewną osią naszej rozmowy, a że jest to książka spleciona z szeregu tematów takich jak: sztuka przyroda ekologia polityka feminizm czy macierzyństwo to nasza rozmowa nie jest także tylko o sztuce, a bardziej o sztuce życia. Jak kompostować rzeczywistość poprzez twórczość? Jak przerabiać porażki sztuki prośrodowiskowej czy ekologicznej na ważne dla nas lekcje? Co Anka myśli o nadprodukcji dzieł, pojęć i dyskursów? Jak tworzyć sploty sztuki i przyrody w kontekście edukacji zwłaszcza dla tych najmłodszych? To tylko niewielki sneakpeak w tę rozmowę, która mam nadzieję zachęci was w pierwszej kolejności do przeczytania “Sztuki przetrwania” a następnie zainspiruje do twórczej refleksji nad niepozornymi związkami sztuki i przyrody z naszą przyziemną codziennością. A książkę możecie kupić na stronie wydawnictwa Karakter po linkiem: https://karakter.pl/product-pol-727-Sztuka-przetrwania.html