De verrekijkers

“Meer dan 90% van de ziekenhuizen, scholen en burgerinfrastructuur in Gaza is verwoest”, zegt Midden-Oostenexpert Brigitte Herremans. Een jaar na het zogenaamde staakt-het-vuren lijkt Gaza steeds meer uit de media te verdwijnen. Maar hoe is de situatie er vandaag? Is er daadwerkelijk iets veranderd? Hoe liggen de geopolitieke verhoudingen intussen? En is er nog hoop op verbetering? Kobe Ilsen en Björn Soenens.gaan dieper in op de dramatische situatie in Gaza.

"De extreme armoede en kindersterfte in de wereld is de voorbije 25 jaar gehalveerd. Dat is ongezien!", zegt Alexander De Croo, hoofd van het VN-Ontwikkelingsprogramma. En toch waren er nog nooit zoveel gewelddadige conflicten en autoritaire dictators die de macht opeisen. Hoe valt dat te rijmen? Welke krachten spelen? Wat zijn de nieuwe geopolitieke verhoudingen? En welke rol is nog weggelegd voor de VN? Björn Soenens en Kobe Ilsen vragen het aan de Belgische ex-premier.

De VS bestaan 250 jaar. Moeten we feesten? "Het is een verjaardag die verdient om gevierd te worden", zegt VS-expert Bert De Vroey, "maar je hebt niet het gevoel dat de VS nu op de weg zitten van méér vrijheid, gelijkheid, of democratisering. En dat is de tragiek van het land. De VS hebben grote stappen vooruit gezet in hun geschiedenis, maar onmiddellijk erna ook veel stappen achteruit. Denk aan de afschaffing van de slavernij, met daarna de segretatiewetten. Of de opkomst van Trump na Obama."

Terwijl de VS en Iran tot een akkoord proberen te komen, blijft Israël Libanon onophoudelijk bombarderen. "Het Libanese leger behoort tot de zwakste ter wereld en dat wordt bewust zwak gehouden", zegt journaliste Layla El-Dekmak. "Dat komt door de Amerikaanse Naval Vessel Transfer Act uit 2008. Die zegt dat de VS geen wapens mogen leveren aan landen in het Midden-Oosten die Israël kunnen bedreigen." In dat vacuüm groeide Hezbollah uit tot een invloedrijke militaire en politieke speler.

Joris Luyendijk was jaren een van dé topjournalisten in Nederland. Tot de Oekraïne-oorlog. Dat was een persoonlijk keerpunt. Weg journalistenkaart, eindelijk vrij! Zo zegt hij zelf: "Als journalist kan je geen enkel standpunt hebben. Je publiek moet altijd kunnen denken dat je neutraal bent. Maar rond de oorlog in Oekraïne wil ik helemaal niet neutraal zijn." Heeft de journalistiek zijn nut dan verloren? En moet je de journalistiek soms verlaten om beter gehoord te worden?