DiscoverNRC Onbehaarde Apen
NRC Onbehaarde Apen

NRC Onbehaarde Apen

Author: NRC

Subscribed: 17,141Played: 324,493
Share

Description

Onbehaarde Apen is de wekelijkse wetenschapspodcast van NRC. Lucas Brouwers, Hendrik Spiering en Gemma Venhuizen bespreken kleine ontdekkingen, wilde theorieën, wereldschokkende inzichten en alles wat daar tussenin zit.

136 Episodes
Reverse
Dat de stijgende zeespiegel een dreiging is voor ons laaggelegen Nederland, is bekend. Maar ons land komt op veel plekken ook steeds láger te liggen. Heel Holland Zakt, soms wel met meters per eeuw. Dat heeft natuurlijk gevolgen voor de natuur, maar ook voor de steden waarin we wonen, weten Marcel aan de Burgh en Arjen Schreuder. Wat richt bodemdaling voor schade aan? En valt er iets aan te doen?Presentatie: Gemma VenhuizenGasten: Marcel aan de Brugh en Arjen SchreuderProductie en montage: Mirjam van ZuidamMeer weten over bodemdaling? Marcel schreef over wegzakkende grond wereldwijd: https://www.nrc.nl/nieuws/2021/01/15/door-bodemdaling-zakt-de-grond-weg-onder-onze-voeten-a4027718
De afstandsbediening, je elektrische fiets of je smartphone. De batterij is niet meer weg te denken uit ons dagelijks leven. Batterijtechnologie ontwikkelt zich razendsnel en iedereen lijkt op zoek naar de superbatterij. In deze aflevering legt wetenschapsredacteur Laura Wismans ons alles uit over hoe batterijen werken en neemt techredacteur Marc Hijink ons mee naar Tesla's batterijfabriek. Want wat gaat de batterij in de toekomst betekenen?Presentatie: Lucas BrouwersGast: Laura Wismans & Marc HijinkProductie en montage: Nina van HattumMeer lezen over batterijen?Lees hier de column van Marc Hijink: We wonen op een superbatterijOf bekijk het artikel van Laura Wismans: Elektrisch rijden zonder tergend lange laadtijd komt eraan
Van alle jagende roofvogels in Europa is de zeearend de grootste en de sterkste. En hij broedt sinds kort in Nederland. Hoe kan het dat deze imposante roofvogel besloot neer te strijken in de Nederlandse natuur terwijl we denken dat het daar helemaal niet zo goed mee gaat? Presentatie: Lucas BrouwersGast: Nienke Beintema en Hendrik SpieringProductie en montage: Elze van DrielMeer lezen over de zeearend? Nienke schreef dit boek: https://www.atlascontact.nl/boek/de-zeearend/Marcel aan de Brugh onderzocht of ze rivieren nog meer ruimte nodig hebben: https://www.nrc.nl/nieuws/2021/02/12/het-water-komt-ook-via-de-achterdeur-binnen-a4031574
Brood is in ons hoekje van de wereld niet van tafel af te slaan. Maar hoe en waar is brood eigenlijk ontstaan? Hoe kwam het in onze supermarkt terecht? En waarom zijn er zulke sterke meningen over wat nou het beste brood is? Martine Kamsma en Hendrik Spiering nemen ons mee in de wereld van brood.Presentatie: Lucas BrouwersGast: Martine KamsmaProductie en montage: Mirjam van ZuidamMeer lezen over het alleroudste brood? Hendrik schreef over 14.000 jaar oud broodkruim: https://www.nrc.nl/nieuws/2018/07/16/brood-dat-ouder-is-dan-de-landbouw-a1610238Wat is oerder oerbrood? Ciabatta, rogge of naan? Martine zocht het uit: https://www.nrc.nl/nieuws/2021/02/05/wat-is-het-oerste-oerbrood-a4030719Nieuwsgierig naar het geheim van een goede zuurdesem? Hendrik beschreef de complexe biochemie: https://www.nrc.nl/nieuws/2021/02/04/de-complexe-biochemie-van-desem-a4030539
Ineens duiken overal varianten op van het pandemische virus SARS-Cov-2. Het begon met de Britse, maar inmiddels hebben virologen het over Zuid-Afrikaanse, Braziliaanse en Amerikaanse varianten. Dat het coronavirus muteert klinkt eng, maar is dat het ook? Moeten we ons zorgen maken? En kunnen vaccins en onze eigen immuunsystemen de snel-evoluerende virussen wel bijhouden? Medisch redacteur Sander Voormolen praat ons bij over de coronavarianten.Presentatie: Lucas BrouwersGast: Sander VoormolenProductie & Montage: Nina van Hattum
De ruimte betreden is al moeilijk. En om dan verre planeten of planetoïden te bereiken is nog moeilijker. Maar om op zo'n ver hemellichaam te landen en er dan ook nog een stukje op te halen en mee te nemen terug naar aarde, dat is het moeilijkste van alle ruimtemissies. Maar het is wel iets wat steeds vaker lukt. Wat hebben wij aan die informatie?Presentatie: Lucas BrouwersGast: Hendrik Spiering en Bruno van WayenburgProductie: Mirjam van Zuidam en Elze van DrielMontage: Mirjam van Zuidam en Elze van Driel
Poep, we spoelen het snel door en op straat lopen we er met een grote boog omheen. Maar wie beter kijkt, vindt in elke drol of keutel duizenden kleine beestjes, bacteriën, schimmels en virussen. Wat leeft er allemaal in onze ontlasting en wat zegt dat over de gezondheid van onszelf en de natuur?Presentatie: Lucas BrouwersGast: Nienke Beintema en Gemma VenhuizenProductie: Nina van HattumMontage: Mirjam van Zuidam
Een vondst in Peru zet het beeld van de jagende man en de zorgende vrouw op zijn kop. Hoe komt het dat we nog steeds denken in patriarchale termen? Hoe terecht is dat en hoe komen we er van af? Hendrik Spiering duikt in de oercliché's van Man the Hunter.Presentatie: Lucas BrouwersProductie: Mirjam van ZuidamMontage: Nina van Hattum en Yeppe van Kesteren
Welkom in 2021. Sinds vandaag mogen we onze mouw oprollen voor een vaccin tegen het coronavirus. Het zal ongetwijfeld nog een poos duren voordat we bevrijd zijn van het virus, maar het eindspel is hiermee ingezet. Een goed moment om met medisch redacteur Niki Korteweg de balans op te maken. Wat weten we nu over vaccins, en hoe veilig is een inenting op dit moment?Presentatie: Lucas BrouwersGast: Niki KortewegProductie: Mirjam van ZuidamMontage: Yeppe van KesterenLees ook Niki's interview met vaccinmaker Hanneke Schuitemaker: https://www.nrc.nl/nieuws/2020/12/23/hanneke-schuitemaker-vaccinmaker-we-wisten-dat-we-niet-de-eerste-zouden-zijn-a402468912:52Of leer alles over de veiligheid van het mRNA-vaccin van Pfizer: https://www.nrc.nl/nieuws/2020/12/20/wat-belandt-er-straks-in-je-arm-a402461512:55En bekijk hier de vaccintracker die NRC sinds eind augustus bijhoudt: https://www.nrc.nl/nieuws/2020/08/28/volg-de-wereldwijde-race-naar-een-vaccin-a4010139
Nu we met de feestdagen thuis moeten vieren zijn gezelschapsspellen de ideale manier om je te vermaken. Maar waarom spelen we die eigenlijk? Is spelletjes spelen typisch iets voor mensen of kunnen dieren het ook? Presentatie: Lucas Brouwers, Hendrik Spiering, Gemma VenhuizenProductie: Kim Kabbedijk, Mirjam van Zuidam@lucasbrouwers // @hendrikspiering // @GemmaJV
Sneeuwwitje en de zeven dwergen, Doornroosje, Roodkapje: wie kent ze niet? Hoe komt het dat sprookjes zo in ons collectieve geheugen zitten en wie heeft deze ooit bedacht? Wat maakt juist deze verhalen zo bijzonder? En wie is ooit op het idee gekomen dat je kruimeltjes moet strooien om de weg terug naar huis te vinden? Presentatie: Lucas Brouwers, Karel Knip, Hendrik SpieringProductie: Mirjam van Zuidam en Kim Kabbedijk@lucasbrouwers // @hendrikspiering
Na de val van het Romeinse Rijk begonnen de grote volksverhuizingen, zo leren we dit in de geschiedenisles. Landkaarten vol pijlen geven de trektochten aan die de Barbaren, Bourgondiërs, Hunnen en vele andere Europese volkeren afleggen tussen de vierde en zesde eeuw. De wildemannen tegenover de beschaafde Romeinen die beetje bij beetje hun macht kwijt raken. Maar dit is een misverstand: het zijn geen volkeren en om een verhuizing ging het ook niet. Maar hoe zit het dan wel? Deze aflevering is het vervolg op: #34: Waarom Rome niet in één dag viel: https://www.nrc.nl/nieuws/2019/02/06/onbehaarde-apen-waarom-rome-niet-in-een-dag-viel-a3652957
Voor toeristen is het ‘de parel van de Balkan’ en voor wetenschappers is het een uniek natuurlijk archief dat bijna anderhalf miljoen jaar terug gaat in de geschiedenis: Lake Ohrid. Presentatie: Gemma Venhuizen, Marcel aan de BrughProductie: Kim Kabbedijk@GemmaJVWord lid van onze Facebookgroep!https://www.facebook.com/groups/nrconbehaardeapen
Een verkoudheid was altijd al vervelend, maar in tijden van Covid-19 is het extra verdacht wanneer het snot uit je neus loopt. Toch speelt dit slijmerige goedje een grote rol in het bestrijden van ziekteverwekkers. En daarbij deinst het niet terug voor geweld.Presentatie: Lucas Brouwers, Gemma Venhuizen , Nienke BeintemaProductie: Kim Kabbedijk@lucasbrouwers // @GemmaJV // @nienkebeintema
Jezelf heb je altijd bij je, denken we. Maar wie of wat dat zelf eigenlijk is, dát weten we nauwelijks. In eerdere afleveringen (seizoen 1, #10 en seizoen 2, #12) zijn we al eens naar ons "zelf" op zoek gegaan, en twee jaar later zijn we een stuk verder. Want bestaat dat zelf eigenlijk wel?Presentatie: Lucas BrouwersGast: Hendrik SpieringProductie: Mirjam van ZuidamLees ook het artikel dat Hendrik over het zelf schreef: https://www.nrc.nl/nieuws/2020/10/30/we-hebben-geen-zelf-virtual-reality-zet-het-ego-op-losse-schroeven-a4018068
Gedichten, opiniestukken, interviews.. Geef aan GPT-3 een paar beginzinnen en hij maakt het af. Al jaren zijn wetenschappers bezig met het ontwikkelen van een robot die teksten kan schrijven net als een mens en met dit algoritme lijkt dat gelukt. Welke techniek zit hierachter en wat betekent dit type kunstmatige intelligentie voor de toekomst? @lucasbrouwers // @marchijinkNRC // @BennieMolsMeer weten over kunstmatige intelligentie? https://www.nrc.nl/nieuws/2020/10/23/de-nieuwste-ai-robot-is-onbetrouwbaar-gammel-en-bewonderenswaardig-a4017171https://www.nrc.nl/nieuws/2018/11/14/onbehaarde-apen-waar-slimme-algoritmes-toch-heel-dom-in-zijn-a275517Zelf experimenteren met AI?https://www.synthesia.io/
Als je nu een boswandeling gaat maken, struikel je er over: paddenstoelen. Je vind ze ook in onze sprookjes, pastasaus en coffeeshops. Toch is er maar verdacht weinig bekend over deze schimmels. Biologieredacteur Gemma is al jaren gefascineerd door deze bijzondere levensvorm die zich bevindt op het grensgebied tussen plant en dier. Samen met Lucas en Hendrik duikt Gemma in de wereld van de paddenstoel.Presentatie: Lucas Brouwers, Hendrik Spiering, Gemma VenhuizenProductie: Kim Kabbedijk@lucasbrouwers // @hendrikspiering // @GemmaJVMeer weten?Lees hier artikelen die Gemma heeft geschreven over Paddenstoelen: https://www.nrc.nl/nieuws/2020/09/20/een-enkel-exemplaar-kan-al-fataal-zijn-a4012819https://www.nrc.nl/nieuws/2020/10/09/de-ontdekker-van-het-rietsplijtmondje-a4015369Volledig gegrepen door de mysterieuze paddestoel? Kijk dan eens naar deze leestips van Hendrik:Het artikel van Toporov: https://www.semanticscholar.org/paper/On-the-semiotics-of-mythological-conceptions-about-Toporov/37a039c99f88e49f915fc03588b666eb167d721fHet boek van de man die paddestoelen vergelijkt met olifantentestikels, Mushrooms: A Natural and Cultural History. http://www.reaktionbooks.co.uk/display.asp?ISB=9781780237435Ben je benieuwd naar de Oorlog van de Paddestoelen? Luister dan hier naar het (Russische) lied van Stravinsky
Het is herfst, de natuur is in verval. Bladeren vallen van de bomen en verrijken de bodem. Ook lichamen ontbinden als je ze in de natuur laat liggen. Wetenschappers willen weten hoe verschillende omstandigheden die ontbinding beïnvloeden. Presentatie: Lucas Brouwers en Hendrik SpieringGast: Anne van KesselProductie: Mirjam van Zuidam, Kim Kabbedijk@lucasbrouwers // @hendrikspiering // @annevkesselWord lid van onze Facebookgroep!https://www.facebook.com/groups/nrconbehaardeapen
Waar de meeste mensen zonder nadenken een koekje eten, een extra boterham naar binnen schuiven en daarna op de fiets springen moet luisteraar Maaike Helmer al 20 jaar flink vooruit plannen om dit soort dingen te doen. Door haar diabetes type 1 heeft iedere schommeling van haar suikerspiegel flinke invloed op haar leven. Sinds een paar jaar leeft ze een stuk vrijer: haar insulinepomp berekent via een algoritme hoeveel insuline ze nodig heeft. Maar hoe is het om je gezondheid volledig in handen te leggen van een algoritme?'Presentatie: Gemma Venhuizen, Laura WismansProductie: Mirjam van Zuidam, Kim Kabbedijk@GemmaJV // @wismansWord lid van onze Facebookgroep!https://www.facebook.com/groups/nrconbehaardeapen
Optogenetica maakt het mogelijk om met licht heel gericht hersencellen aan of uit te zetten. Zo kunnen wetenschappers het gedrag van proefdieren besturen. Met een druk op de knop valt een rustig scharrelende muis opeens een krekel aan. Een ‘godsgeschenk’ volgens hersenonderzoekers, omdat ze nu op celniveau kunnen zien hoe het mysterieuze brein werkt.Presentatie: Lucas Brouwers, Hendrik Spiering, Niki KortewegProductie: Kim Kabbedijk@lucasbrouwers // @hendrikspiering // @nikikorteweg
loading
Comments (11)

Thomasong de Bueger

na de aflevering geluisterd te hebben vraag ik me dan toch wel heel erg af wanneer deze "klassieke" rolverdeling dan WEL is ontstaan. Als het niet vanuit de jager en verzamelaar tijd komt, is er dan wel een andere periode die echt gezien kan worden als de opkomst van deze gedachtegang?

Jan 17th
Reply

Elly Waterman

bij de opname is iets fout gegaan. stemmen klinken door elkaar

May 1st
Reply

Hilko Lok

Fantastisch !

Sep 14th
Reply

Anthon Keuchenius

pietermannen koop ik sinds deze zomer geregeld bij de visboer. voor weinig geld. heerlijk visje.er zitten wel scherpe kieuwen op maar denk dat de gifkieuwen er dan al af zijn gesneden

Aug 7th
Reply

Mark Timmermans

mijn leven, wat er nog rest is gered ik kan niet goed meer lezen want met iedere pagina, ieder woord en letter lees ik anderen niet nu kan ik in ieder geval een boek lezen over een onderwerp en naar een podcast luisteren over een totaal ander onderwerp en ook de lui geworden hond vaart en wel bij ben erg blij

Jun 15th
Reply

Rik Duits

was het teveel gevraagd om aan te stippen dat Bart van Loo een uitstekend boek uit heeft over de Bourgondiërs en een onderhoudende podcast met dezelfde naam.

Mar 15th
Reply

Nick van Maarle

eindelijk een goede Nederlandse waterschap podcast

Jan 31st
Reply

Dennis van der Pluijm

Luister altijd graag, ook als het onderwerp of vakgebied me in eerste instantie niet per se aanspreekt. Er zou nog wat vaker een expert bijgehaald mogen worden, ondanks dat de gastheren en -dame altijd erg goed ingelezen zijn.

Jan 9th
Reply

Wouter van Adrichem

Jammer dat er geen waterbouwkundige is bijgehaald. Nu worden er namelijk onwaarheden verteld.

Jan 4th
Reply

Mirjam

Over natuurlijk ritme en onderzoeken van mensen die in het donker leven. Volledig blinde mensen schijnen door gebrek aan het waarnemen van licht een "verstoord" slaapritme te hebben.

Dec 5th
Reply

Jasper van Casteren

gemoedelijke podcast over wetenschap maar vooral over de mens in de wetenschap. behandeld grote vragen (waar komen we vandaan, hoe zien weer in elkaar, waar gaan we heen). met een flinke portie keuvel, wat gezellig is maar soms mag het voor mij wat informatiever.

Apr 13th
Reply
Download from Google Play
Download from App Store