Radio Proza

W roku ubiegłym do Wrocławskiego Domu Literatury wrócił American Film Festival, tym samym powróciło też „Czytanie Ameryki” – pasmo literackie towarzyszące i uzupełniające ofertę jednego z najciekawszych festiwali filmowych w Polsce i Europie. Serię czterech dyskusji otworzyło spotkanie wokół książki Piotra Tarczyńskiego „Oślizgłe macki, wiadome siły. Historia Ameryki w teoriach spiskowych” (Znak Literanova).Autora możecie kojarzyć – jest współtwórcą „Podkastu amerykańskiego”, razem z Łukaszem Pawłowskim kuratoruje pasmu „Polityka na ekranie” podczas American Film Festivalu, poza tym jest wziętym tłumaczem z języka angielskiego (przekładał m.in. Edmunda White’a, Williama Faulknera, Anne Appelbaum), współautorem kryminałów (wspólnie z Jackiem Dehnelem piszą jako Maryla Szymiczkowa), a także autrem książki „Rozkład. O niedemokracji w Ameryce" (Znak Literanova).Tym razem odwiedził nas z pasjonująca książką, która zabiera czytelników w niesamowitą podróż przez historię Stanów Zjednoczonych ukazaną przez pryzmat teorii spiskowych. Rozmowę o książce poprowadził Waldek Mazur.Udanego słuchania!

Z końcem ubiegłego roku w księgarniach pojawił się nowy tom Zofii Bałdygi pt. „Nauka oddychania”. Za jego ukazanie się odpowiada Wydawnictwo Warstwy. Dzisiaj w naszym podcaście wysłuchacie zapisu rozmowy z premierowego spotkania wokół tej właśnie książki. Z autorką o wierszach z „Nauki oddychania” rozmawiał krytyk literacki Jakub Skurtys.  Zapraszamy do słuchania!

Wyprawy na Festiwal Poetycki Silesius kończymy rozmową wokół książek prezentujących twórczość dwóch gigantów rodzimej krytyki poetyckiej: Tomasza Burka („Autoportret z okruchów", PIW) i Jacka Łukasiewicza („Krok i rytm. Wybór szkiców", Wydawnictwo Ossolineum). Z redaktorami tomów – kolejno Andrzejem Skrendą i Pawłem Mackiewiczem rozmawiała Dobrawa Lisak-Gębala (krytyczka i wykłądowczyni w Instytucie Filologii Polskiej UWr).Udanego słuchania!------------------------------Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury

Pierwszy sezon Salonów „Notatnika Literackiego” kończymy w towarzystwie Moniki Muskały, eseistki, dramatopisarki tłumaczki, której powieściowy debiut wydany przez Niszę w 2024 roku narobił sporo szumu na rodzimej scenie literackiej. O książkę „Rondo Rodeo” autorkę pytała malarka, wykładowczyni i pisarka Karolina Jaklewicz.Udanego słuchania!------------------------------Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury

Ile oblicz potrafi mieć jedna osoba? W przypadku Soni Nowackiej odpowiedź zdaje się brzmieć – nieskończenie wiele!To krytyczka literacka, scenarzystka telewizyjna, redaktorka, poetka, także performerka. Jej debiutancki tom „Saros” otrzymał Nagrodę Literacką Prezydenta Miasta Białegostoku im. Wiesława Kazaneckiego oraz nominację do Nagrody Literackiej Nike.W ramach ostatniego w 2025 Salonu Silesiusa mogliśmyusłyszeć głośne czytanie premierowych wierszy Nowackiej pochodzących z powstającego poematu historycznego „Campo del Cielo” (premiera w 2026 roku). Książka ta opowiada o meteorach żelaznych, ich spadkach (czyli uderzeniach w Ziemię) i odnalezieniach ich w różnych miejscach globu poczynając od XVI wieku aż do dziś. Historia meteorów ma tu być przyczynkiem do opowieści o ewolucji zbiorowej wyobraźni, zmierzchu stosunków feudalnych i początkach nowoczesnych form kapitalizmu. Czytaniu towarzysz muzyka skomponowana przez Adama Pietrygę.Udanego słuchania!------------------------------Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury

Powracamy na 10 jubileuszową edycję Festiwalu Silesius, tym razem w towarzystwie trzech poetek: Bianki Rolando, Ewy Jarockiej i Zu Witkowskiej. O ich najnowsze książki z wierszami pytał krytyk i pisarz Karol Maliszewski.Udanego słuchania! 👤Ewa Jarocka (ur. 1980) – ukończyła studia z edukacji artystycznej na Uniwersytecie Opolskim, absolwentka Studium Literacko-Artystycznego na Uniwersytecie Jagiellońskim. Finalistka XI Międzynarodowego Festiwalu Opowiadania, laureatka II Konkursu im. Tymoteusza Karpowicza i IV Konkursu im. Macieja Słomczyńskiego. W 2017 i 2018 roku nominowana do wrocławskiej nagrody kulturalnej „Gazety Wyborczej" wARTo, w 2017 roku nagrodzona za debiut poetycki na XIII Festiwalu Złoty Środek Poezji w Kutnie, w 2021 i 2022 roku nominowana do Nagrody Literackiej Gdynia w kategorii poezja i proza. Autorka pięciu tomów poetyckich i czterech książek prozatorskich. Maluje.👤Karol Maliszewski (ur. 1960) – poeta i prozaik, krytyk literacki, dramatopisarz, profesor Uniwersytetu Wrocławskiego. Opublikował kilkanaście tomów wierszy, liczne utwory prozatorskie i szereg zbiorów tekstów krytycznoliterackich; ostatnio wydał m.in. „Silnik na trawie", „Język w ogniu i inne metafory krytycznoliterackie", „Diabeł z Wilkowca. Baśnie i legendy z okolic Nowej Rudy", „Poeta jako krytyk (i inne szkice środowiskowe)", „List do prawnuków". Mieszka w Nowej Rudzie.👤Bianka Rolando (ur. 1979) - poetka, artystka, wykładowczyni. Stale współpracuje z Galerią Foksal w Warszawie. Jest autorką książek poetyckich: „Absyda" (2024), „Abrasz" (2022), „Ostańce" (2020), „Stelle" (2018), „Pascha" (2016), „Łęgi" (2015), „Podpłomyki" (2012), „Modrzewiowe korony" (2010), „Biała książka" (2009), „Rozmówki włoskie" (2007).👤Zu Witkowska - poetka, debiutowała tomem „Fluid" (2022, WBPiCAK). Publikowała m. in. w „Piśmie”, „Dwutygodniku”, „Zakładzie”, „Stronie Czynnej” i „Tlenie Literackim”. „Podręcznik lizania ran" (2025, WBPiCAK) to tytuł jej drugiej książki poetyckiej.------------------------------Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury

W środę 10 grudnia do sprzedaży trafił dziewiąty numer „Notatnika Literackiego”, który tym razem dotyczy herstorii. Kilka dni wcześniej, bo w czwartek 4 grudnia w Prozie, klubie Wrocławskiego Domu Literatury odbyła się prezentacja numeru. Zapraszamy do wysłuchania dyskusji przybliżającej najnowszą odsłonę „Notatnika”. O tekstach, które złożyły się omawiany numer rozmawiał Irek Grin (redaktor naczelny pisma) oraz Agnieszka Wolny-Hamkało (redaktorka działu „Klin” w „Notatniku”).Udanego słuchania!------------------------------Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i DziedzictwaNarodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury

Ostatniego dnia Bruno Schulz Festiwalu w ramach Salonu Silesiusa odbyło się spotkanie z Dominiką Parszewską, autorką tomu „Kink-meme” (Wydawnictwo WBPiCAK w Poznaniu), który został wybrany najlepszym debiutem poetyckim spośród książek, które ukazały się w 2024 roku. Rozmowę z autorką poprowadził Piotr Śliwiński i Alina Świeściak, czyli osoby zasiadające w jury Wrocławskiej Nagrody Poetyckiej Silesius.Zapraszamy do słuchania!------------------------------Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury

Wciąż jesteśmy na Festiwalu Silesius, a dzisiaj przypominamy dyskusję wokół książki „Wiersze i sny” czeskiego surrealisty Jindřicha Štyrský’ego. O tej wyjątkowej pozycji rozmawiali tłumaczka tomu Anna Wanik, redaktor tegoż tomu Darek Foks oraz krytyk literacki Jakub Skurtys.Zapraszamy do słuchania!------------------------------Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i DziedzictwaNarodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury

Dzisiaj w odcinku rozmowa, którą podczas 10 edycji Festiwalu Silesius poprowadziła Ola Kołodziejek, poetka i menadżerka kultury, autorka wydanej w tym roku książki „Jestem tu jedna, jedna. Głosy polskich poetek”. O byciu poetką w Polsce rozmawiała z, i tu nie powinno być zaskoczenia, poetkami: Barbarą Klicką, Joanną Oparek i Iloną Witkowską. Zapraszamy do słuchania!------------------------------Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury

Podsumowania roku bywają trudne. Chyba, że biorą w nich udział Jana Karpienko, Waldek Mazur, Szymon Horała, Jadwiga Czeska-Kosiba i Emilia Konwerska. Wtedy może się okazać, że Paul Thomas Anderson dostaje jednocześnie nagrodę za najlepszy i najgorszy film. I jest to ten sam film. Wydarzeniem jest to, że wśród nas od wielu, wielu lat jest Yoko Ono, największym zawodem roku może być spojrzenie w lustro, dobrych książek było tak dużo, że trzeba wymyślać nowe kategorie i nowe konkursy i jest na co czekać w 2026. Zapraszamy do wysłuchania Bełkotu Literackiego, który podsumowuje rok 2025. Dowiecie się, co według ekipy Wrocławskiego Domu Literatury było warte przeoczenia, czym żyła literatura i jakie książki nas zachwyciły. Zapraszamy do słuchania!

Byłoby wielką niezręcznością, gdyby przed końcem 2025 roku nie pojawił się w Bełkocie literackim László Krasznahorkai, czyli tegoroczny laureat literackiego Nobla. Bierzemy więc na tapet zbiór opowiadań pt. „A świat trwa” węgierskiego pisarza, wydany przez Wydawnictwo Czarne. O filmowych adaptacjach prozy noblisty, o Gagarinie, męskiej perspektywie, kosmicznej perspektywie, nihilizmie, beznadziei i nawiązaniach do Leibnitzowskiej koncepcji najlepszego z możliwych światów rozmawiają: Jadwiga Czeska-Kosiba, Jana Karpienko i Emilia Konwerska.Udanego słuchania!

W dzisiejszym odcinku zajrzymy do listów Tadeusz Różewicza i Jerzego Jarockiego - dwóch wielkich postaci polskiej kultury drugiej połowy XX i początku XXI wieku. O tej korespondencji opowie o Anna Romaniuk - edytorka nowej książki „Widocznie tak musi być między żywymi artystami. Korespondencja 1966–2011”, która pod koniec listopada ukazała się nakładem Wydawnictwa Warstwy. Rozmowę, która odbyła się w Prozie, klubie Wrocławskiego Domu Literatury poprowadziła dziennikarka Magda Piekarska. Zapraszamy do słuchania! ------------------------------Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury

Dzisiaj będzie nie tylko o książce, ale też o filmach, a właściwie o kinach na Dolnym Śląsku. Ten odcinek to efekt rozmowy z Lechem Molińskim i Jerzym Wypychem, którą przeprowadziła Magdalena Barbaruk. Spotkanie odbyło się w Dolnośląskim Centrum Filmowym, a pretekstem do niego była książka „Te wszystkie Raje, Zrywy i Jutrzenki. O małych kinach na Dolnym Śląsku”, która ukazała się latem tego roku nakładem Wydawnictwa Warstwy. Posłuchajcie o tym, jak potrafi przeplatać się historia filmu, regionu i doświadczania pierwszych wizyt w kinie._______Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury.

Dziś zapraszamy na krótką, ale ważną opowieść Jerzego Franczaka o jego zbiorze esejów, który w październiku ukazał się nakładem Wydawnictwa Warstwy. Autor zdradza, co stoi za ideą książki „Inacząc”, tłumaczy, czym jest tytułowe „inaczenie”, wyjaśnia, jak bawić się literaturą, pisać ją na nowo i czerpać z niej niekończącą się przyjemność. Zapraszamy do słuchania!Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury.

W ramach 10. Międzynarodowego Festiwalu Poezji Silesius odbyła się też debata o tym, czy slam potrzebuje literatury (albo na odwrót). Zapraszamy do wysłuchania odcinka będącego zapisem tamtej dyskusji. O slamie debatowały osoby, które na co dzień kreują slamerskie sceny w Warszawie, Wrocławiu i Poznaniu: Magdalena Walusiak, Łukasz Lorenc, Wojciech Kobus oraz moderująca dyskusję Weronika Zwierzyńska. Udanego słuchania!------------------------------Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury

Ponownie wracamy na Festiwal Silesius, tym razem z HannąJankowską, tłumaczką Mahmuda Darwisza, jednego z najwybitniejszych poetów palestyńskich. O jego książce „Dowód tożsamości" z tłumaczką rozmawiała literaturoznawczyni Anna Marchewka.Zapraszamy do słuchania!------------------------------Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury

Dzisiaj mamy dla was dyskusję wokół polskiego przekładu książki kanadyjskiej poetki i eseistki Anne Carson z udziałem tłumacza Macieja Topolskiego oraz Karola Poręby i Soni NowackiejZapraszamy do słuchania!------------------------------Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury

„Outback" Marii Kwiecień i „czwarte wymieranie" Agi Zano – oto dwie debiutanckie książki poetyckie, które znajdą się w centrum dzisiejszego odcinka. Książki oraz ich autorki, z którymi podczas Festiwalu Silesius rozmawiał Karol Poręba.Zapraszamy do słuchania!------------------------------Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury

Powinna być nieufnością – tak zatytułowaliśmy dyskusję dotyczącą poezji Stanisława Barańczaka, która odbyła się podczas jubileuszowej 10. edycji Festiwalu Silesius. O wielkim poecie, tłumaczu i jego twórczości rozmawiali Dariusz Pawelec, Adam Poprawa i Agnieszka Waligóra.Zapraszamy do słuchania!------------------------------Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i DziedzictwaNarodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury