Tech Update | BNR

Alles wijst erop dat Ahold Delhaize, het moederbedrijf van Etos, Gall & Gall en Albert Heijn, slachtoffer is geworden van cybercriminelen. De gevolgen zijn groot: een groot deel van de distributiecentra ligt plat, waardoor de bevoorrading van supermarkten in de knel komt. Verder onthult Microsoft Maia 300, de derde generatie van zijn eigen AI-chip, waarmee het minder afhankelijk wil worden van Nvidia. Joe van Burik vertelt erover in deze Tech Update. Microsoft onthult eigen AI-chip Maia 300 Met Maia 300 presenteert Microsoft de derde generatie van zijn eigen AI-chip. Daarmee wil het techbedrijf minder afhankelijk worden van Nvidia, de grootheid op het gebied van AI-chips. De chip moet onder meer helpen bij programmeren. Begin dit jaar verscheen nog de tweede generatie, Maia 200. In de datacenters van Microsoft draaien de chips de eigen AI-taalmodellen, en via de clouddienst ook modellen van OpenAI. Ook AI-ontwikkelaars als Anthropic en OpenAI werken met partners aan alternatieven voor Nvidia. Maia 300 bestaat uit allemaal kleine chipjes, in plaats van één rekenchip met geheugenchips eromheen zoals bij Nvidia. Volgens Microsoft benut de chip daardoor 40 procent meer rekenkracht per megawatt dan een chip van ‘de leider’ in de markt. Dat is relevant in de Verenigde Staten, waar veel kritiek klinkt op het energieverbruik en waterverbruik van AI-datacenters. Cyberaanval bij Albert Heijn raakt bevoorrading van winkels Albert Heijn spreekt van cybersecurityincident na grote storing Microsoft presenteert Maia 300 om afhankelijkheid van Nvidia te verkleinen Maia 300 bestaat uit losse chiplets voor rekenkracht, geheugen en verbindingen Microsoft licht Maia 300 toe op eigen nieuwssite Over de maker:Joe van Burik volgt en duidt de belangrijkste ontwikkelingen in tech, met scherpte, vlotheid en de nodige humor. Je hoort hem dagelijks op BNR Nieuwsradio over het belangrijkste technieuws, van AI tot cybersecurity en social media tot quantumcomputers. Ook interviewt hij in De Grote Tech Show samen met Ben van der Burg leiders in digitale innovatie. In het bijzonder volgt Joe al twee decennia de wereld van videogames, nu voor zijn podcast All in the Game.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Een IT-incident heeft sinds zondagavond de websites en apps van Albert Heijn, Etos en Gall & Gall grotendeels platgelegd. Om hun IT-omgeving te beschermen hebben de winkelketens, die allemaal onder Ahold Delhaize vallen, uit voorzorg een aantal systemen uitgeschakeld. Online bestelde boodschappen worden daardoor niet bezorgd. Verder roept Microsoft-topman Satya Nadella op om een noodrem in te bouwen in geavanceerde AI-modellen. Rosanne Peters vertelt erover in deze Tech Update. De app van Albert Heijn opent wel, maar laat geen pagina’s zien. Ook in de winkels zijn de gevolgen merkbaar: de elektronische prijskaartjes in de schappen tonen deels nog de acties van vorige week. Wat de oorzaak van het incident is, maakt het bedrijf niet bekend. In een verklaring schrijft Albert Heijn dat het het incident onderzoekt en werkt aan het herstel van de diensten. De bescherming van de gegevens van klanten, medewerkers en partners staat daarbij volgens het bedrijf voorop. Satya Nadella wil noodrem in geavanceerde AI-modellen Microsoft-topman Satya Nadella vindt dat AI-ontwikkelaars standaard een noodrem moeten inbouwen in geavanceerde modellen. Dat schrijft hij op X. Volgens Nadella is duidelijk dat nieuwe AI-modellen risico’s met zich meebrengen en moeten bedrijven zelf verantwoordelijkheid nemen om die te beheersen. Nieuwe modellen moeten daarom gecontroleerd worden getest in volledig afgebakende systemen, waarin ontwikkelaars de acties van een model kunnen observeren en beheersen. Gaat het toch mis, dan moet er een noodrem zijn. Bij OpenAI wisten modellen eerder uit een sandbox, een afgeschermde testomgeving, te breken en vervolgens AI-platform Hugging Face te hacken. Nadella is niet de eerste die zo’n oproep doet. Anthropic-topman Dario Amodei stelde eerder voor het ontwikkeltempo te verlagen en AI-bedrijven door derde partijen te laten evalueren. Sam Altman van OpenAI en Elon Musk zijn het daarmee eens, al wil Altman alleen vaart minderen als andere bedrijven dat ook doen. President Trump steunt de oproep niet. Albert Heijn kampt met IT-incident, app en website uit de lucht Nadella wil dat krachtige AI als intern risico wordt behandeld Nadella pleit voor noodrem die mensen zelf in handen hebben Musk en Altman steunen oproep om ontwikkeling van AI te vertragen Over de maker:Rosanne Peters is techredacteur en maakt De Grote Tech Show en De Technoloog. Sinds 2025 doet ze redactie- en productiewerk en is zij te horen in de Tech Update tijdens De Ochtend- en AvondspitsSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Segway brengt met de Ninebot Max G3 NL een elektrische step op de Nederlandse markt die met kenteken legaal de openbare weg op mag. Om aan de Nederlandse eisen te voldoen, heeft de step onder meer spiegels, richtingaanwijzers, dikkere banden en een kentekenplaat gekregen, zodat hij verzekerd kan worden. Daarnaast gaat het over de regelgeving en de concurrentie: inmiddels hebben tien e-steps een typegoedkeuring van de RDW. Stijn Goossens vertelt erover in deze Tech Update, samen met BNR-collega Noud Broekhof. Goossens testte de step twee weken. De step heeft vering voor en achter en rijdt in de ecostand maximaal 20 kilometer per uur, in de sportstand 25 kilometer per uur. Een boostmodus zorgt voor snellere acceleratie tot die topsnelheid. De koplamp blijft continu branden. Segway belooft een bereik van 65 kilometer onder ideale omstandigheden, met een bestuurder van 75 kilogram. In de test kwam de step niet verder dan ongeveer 40 kilometer op een volle accu. De prijs bedraagt 999 euro. Kentekenplicht en concurrentie op de e-stepmarkt De RDW houdt een lijst bij van e-steps met een typegoedkeuring, de toelating die nodig is voor een kenteken. Volgens mobiliteitsexpert Noud Broekhof staan daar inmiddels tien modellen op. De RDW spreekt van een nieuwe mobiliteitsvorm, maar e-steps zonder goedkeuring zijn al jaren voor enkele honderden euro’s te koop, ook bij MediaMarkt. Daarmee mag alleen op eigen terrein worden gereden. De extra eisen voor toegelaten modellen zijn ingevoerd met het oog op verkeersveiligheid. De Max G3 NL is fors en zwaar. Opgeklapt past hij niet in elke kofferbak en in de trein geldt hij niet als handbagage, waardoor je voor meenemen moet betalen. Tijdens een testrit op nat wegdek gleed de step bijna weg: de bestuurder vormt het hoogste zwaartepunt en de wielen zijn klein. Luister de hele podcast voor de review.  Over de maker:Stijn Goossens is techredacteur en programmamaker bij BNR Nieuwsradio, met een focus op technologie, wetenschap en innovatie. Bij BNR Beter volgt hij de belangrijkste zorginnovaties, in de liveshows bespreekt hij het actuele technieuws en duidt hij nieuwe wetenschappelijke inzichten. Wekelijks test hij in De Schaal van Hebben de meest spraakmakende techproducten. Ook is hij te horen in de podcast Op de Zaak, met een inkijkje bij buitengewone mkb’ers.See omnystudio.com/listener for privacy information.

OpenAI heeft investeerders laten weten dat de omzet op jaarbasis eind september rond de 50 miljard dollar lag. Dat is zo’n 20 miljard dollar minder dan het cijfer van bijna 70 miljard dollar dat eind vorige maand naar buiten kwam. Verder wil SpaceX met nieuwe frequenties een grote mobiele provider worden in de Verenigde Staten. Stijn Goossens vertelt erover in deze Tech Update. Bij omzet op jaarbasis wordt de recente omzet doorgerekend naar een heel jaar. Het hogere cijfer telde ook omzet mee die via partners binnenkomt, zodat investeerders OpenAI direct konden vergelijken met concurrent Anthropic, dat verkopen via cloudpartners wel meerekent. Volgens Bloomberg verwacht OpenAI eind dit jaar op 70 miljard dollar of meer uit te komen, vooral dankzij zakelijke klanten. Het bedrijf deelde de cijfers met investeerders, omdat het minstens 30 miljard dollar wil ophalen. Na het nieuws daalde Nvidia 3 procent, Oracle bijna 6 procent en CoreWeave bijna 8 procent. De beursgang van OpenAI is uitgesteld tot begin volgend jaar. SpaceX koopt frequenties voor mobiel bereik via Starlink SpaceX heeft een akkoord gesloten om een landelijk pakket frequenties in de 800 MHz-band over te nemen van investeringsbedrijf Grain Management. Het gaat om maximaal 14 megahertz aan gepaard spectrum. Lage frequenties zoals deze dringen beter door muren, gebouwen en bomen dan de 2 GHz-frequenties die SpaceX al gebruikt voor Starlink Mobile. Met de overname wil het bedrijf een grote mobiele provider in de Verenigde Staten worden en de concurrentie aangaan met AT&T, Verizon en T-Mobile. Elon Musk noemde de overname op X een “very big deal”. De communicatietoezichthouder FCC moet de deal nog goedkeuren. Aandelen van de drie providers daalden nabeurs met ruim 6 procent. AT&T, Verizon en T-Mobile richtten vorige week zelf een joint venture op voor satellietverbindingen met telefoons, zonder Starlink. OpenAI verwacht eind 2026 70 miljard dollar omzet op jaarbasis Omzet OpenAI 20 miljard dollar lager dan eerder gemeld Nvidia, Oracle en CoreWeave dalen na omzetcijfers OpenAI Axios meldde eerder bijna 70 miljard dollar omzet op jaarbasis SpaceX koopt 800 MHz-frequenties, aandelen Amerikaanse providers dalen Over de maker:Stijn Goossens is techredacteur en programmamaker bij BNR Nieuwsradio, met een focus op technologie, wetenschap en innovatie. Bij BNR Beter volgt hij de belangrijkste zorginnovaties, in de liveshows bespreekt hij het actuele technieuws en duidt hij nieuwe wetenschappelijke inzichten. Wekelijks test hij in De Schaal van Hebben de meest spraakmakende techproducten. Ook is hij te horen in de podcast Op de Zaak, met een inkijkje bij buitengewone mkb’ers.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Het Openbaar Ministerie (OM) was jarenlang niet goed beveiligd tegen hackers. Dat blijkt uit onderzoek dat is uitgevoerd in opdracht van het ministerie van Justitie, naar aanleiding van een grote hack bij het OM die afgelopen jaar plaatsvond. Verder hoor je over de clouddiensten van Yandex, de Russische Google, want die werken niet meer na een drone-aanval van Oekraïne. Niels Kooloos vertelt erover in deze Tech Update. Medio vorig jaar maakte het OM bekend dat hackers waren binnengedrongen op de IT-systemen door misbruik te maken van een beveiligingslek in NetScaler, software van Citrix waarmee medewerkers onder andere kunnen thuiswerken. De hack bleef lang onopgemerkt omdat het OM geen systeem bleek te hebben om verdachte activiteiten op het netwerk te detecteren.  Het OM had eerder wel systemen om dat te kunnen, maar dat verliep via een licentie van het ministerie van Justitie. In 2023 verliep die, waardoor het OM een tijdlang zonder detectiesystemen zat. Toen het OM gehackt werd waren er wel detectiesystemen, maar die waren nog niet goed aangesloten. Yandex geraakt door drone-aanvallen Een datacenter van Yandex, ook bekend als de Google van Rusland, is geraakt door een drone-aanval van Oekraïne. Daardoor zou volgens Oekraïnse media brand ontstaan zijn en is het datacenter volledig aangevallen. Naast het aanbieden van de gelijknamige zoekmachine, biedt Yandex ook clouddiensten aan. Donderdag hebben verschillende Russische platformen gemeld dat ze last hebben van storingen. Yandex is naar eigen zeggen bezig met het herstellen van de schade. Onbekend is hoe groot die precies is.  Onderzoek naar de ICT-inbreuk bij het Openbaar Ministerie Drones raken Yandex-locatie bij eerste grote aanval op Russisch datacentrum Over de maker:Niels Kooloos is dagelijks op BNR Nieuwsradio te horen over het laatste technieuws in de Tech Update. Hij interesseert zich vooral in cybercriminaliteit, privacy, social media en (computer)hardware. Hier en daar kan je Niels ook in All in the Game horen, waar hij graag vertelt over zijn favoriete games. See omnystudio.com/listener for privacy information.