Discover
Houshivar Podcast پادکست هشیوار
Houshivar Podcast پادکست هشیوار
Author: Mehdi Shafa
Subscribed: 3,912Played: 102,715Subscribe
Share
© Mehdi Shafa
Description
در طول این پادکست، من «مهدی شفا» یک کتاب غیرداستانی مربوط به ژنتیک، فرگشت، مغز، ذهن ورفتارانسان رو خلاصه و خدمت شما تعریف میکنم. این تلاشی است در جهت افزایش آگاهی، تفکر نقادانه و سنجشگر و بینش علمی در بین فارسی زبانان. Summarizing and explaining books related to human brain, biology, Genetics, evolution and behavior. Trying to promote scientific and critical thinking among Farsi-speaking people.
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
143 Episodes
Reverse
*آیا شعر معاصر فارسی به رشد «خرد نقاد» و عقلانیت مستقل در جامعه ایران کمک کرده یا خود به ابزاری برای بازتولید ایدئولوژیها، معنویتگراییِ رمانتیک و جزماندیشی تبدیل شده است؟* در چهارمین و آخرین جلسه از مجموعه گفتگوهای کاوشگرانه «پادکست هشیوار» پیرامون نسبت شعر، ادبیات فارسی و تفکر نقاد، به میزبانی مهدی شفا، مسیر تحول اندیشه ایرانی را از انقلاب مشروطه تا دوران معاصر و پس از انقلاب ۵۷ کالبدشکافی میکنیم. اگر در سنت کلاسیک، غلبه نگاه صوفیانه و فقاهتی گاه مانعی در برابر رویش فلسفه و عقلانیت مستقل بود، با ورود مفاهیم مدرنیسم، قانون، آزادی و حقوق فردی در عصر مشروطه، چه تغییری در منظومه فکری شاعران و ترانهسرایان ما رخ داد؟ در این میزگرد تحلیلی، بررسی میکنیم که چگونه ساختارشکنی در فرم و محتوا (از میرزاده عشقی، عارف قزوینی و ملکالشعرای بهار تا نیما یوشیج، احمد شاملو، فروغ فرخزاد، مهدی اخوان ثالث، سهراب سپهری و حسین منزوی) بازتابدهنده تقابل سنت و تجدد بوده است. همچنین به این پرسش بنیادین میپردازیم که چرا در دهههای منتهی به انقلاب ۵۷، بخشی از خرد شعری و جریان روشنفکری ما به جای تقویت رویکرد علمی، سکولار و نقادانه، مسحور گفتمانهای چپ ضد امپریالیستی، رئالیسم سوسیالیستی و نوعی معنویتگراییِ بازگشت به خشت اول شد و چه نسبتی میان عقلانیت منطقی، فلسفه قارهای (از نگاه متفکرانی چون هایدگر و آدورنو) و عقلانیت شاعرانه وجود دارد. *مهمانان این قسمت:* 🔹 *دکتر کیارش آرامش* | پزشک، متخصص اخلاق پزشکی، استاد دانشگاه و پژوهشگر حوزه فلسفه و تفکر نقاد 🔹 *دکتر مریم جعفری آذرمانی* | دکترای زبان و ادبیات فارسی، شاعر، غزلسرا و پژوهشگر ادبی 🔹 *وریا امیری* | پژوهشگر و دانش آموخته فلسفه، مدرس موسیقی، منتقد ادیان در بخشی از این کاوش میانرشتهای پیرامون #شعر_فارسی و جایگاه #تفکر_نقاد در #ادبیات_معاصر، به تبارشناسی غزل مدرن و همچنین تحولات #موسیقی_ایرانی و ترانه در بستر تاریخ اجتماعی ایران در #پادکست_هشیوار پرداختهایم تا دریابیم هنر چگونه زیست سیاسی و شناختی ما را دستخوش تغییر کرده است. *کتابها و آثار مکتوب اشارهشده در این گفتگو:* 📚 *مثنوی معنوی* اثر جلالالدین محمد بلخی (مولوی) (The Masnavi / Spiritual Couplets) 📚 *تذکرةالاولیا* اثر فریدالدین عطار نیشابوری (Tadhkirat al-Awliya / Biographies of the Saints) 📚 *کلیله و دمنه* (ترجمه ابوالفضل بلعمی و منظومههای کهن) (Kalila and Dimna / Panchatantra) 📚 *شاهنامه* اثر حکیم ابوالقاسم فردوسی (و شاهنامه ابومنصوری) (Shahnameh / The Book of Kings) 📚 *الارجوزة فی الطب (ارجوزه در پزشکی)* اثر ابن سینا (Al-Urjuzah fi al-Tibb / Poem on Medicine) 📚 *فاطمه، فاطمه است* و *کویر* اثر علی شریعتی (Fatima is Fatima & Kavir / The Desert) 📚 *بوف کور* اثر صادق هدایت (The Blind Owl) 📚 *شناخت و سنجش مارکسیسم* اثر احسان طبری (Understanding and Evaluating Marxism) 📚 *گفتگو با کافکا* اثر گوستاو یانوش (Conversations with Kafka - Gustav Janouch) --- *زمانبندی مباحث :* 00:00:00 مقدمه میزبان (مهدی شفا) و طرح موضوع 00:02:20 جمعبندی دکتر آرامش؛ خرد نقاد از کلاسیک تا انقلاب ۵۷ 00:14:53 دیدگاه دکتر جعفری آذرمانی؛ شعر مشروطه و جایگاه غزل 00:24:55 تحلیل وریا امیری؛ تفاوت شعر و نظم و اهمیت نیما یوشیج 00:34:45 تحول غزل معاصر پس از دهه هفتاد و جایگاه حسین منزوی 00:39:15 مبانی نظری پیدایش شعر نو و شکستن تقارن سنتی 00:46:35 مدرنیسم ادبی نیما، سانسور و نقد ادبی حزب توده 00:53:05 نقد جزماندیشی در تاریخ ادبیات و تاثیر ساختارشکنی بر تفکر 01:01:20 آسیبشناسی شعر معاصر؛ تاثیر جریانهای چپ و معنویتگرایی 01:10:07 سیر تحول تصنیف، ترانه و موسیقی از مشروطه تا پس از انقلاب 01:23:45 شعر زنان، تاثیر سانسور و پرسشگری در دهههای هفتاد و هشتاد 01:36:00 نسبت شعر و عقلانیت؛ مفهوم «عقلانیت شاعرانه» از نگاه کافکا 01:41:20 جایگاه امروز شعر، فلسفه و هنر در جنبشهای اجتماعی 01:45:43 مرز شعر و فلسفه (دیدگاه هایدگر) و وظیفه هنر پس از فاجعه (آدورنو) --- Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
آیا انسان واقعاً دارای اراده آزاد است یا تمام انتخابهای ما نتیجهی از پیش تعیینشدهی ژنها، ساختار مغز، تجربیات گذشته و محیط پیرامون ماست؟ اگر اختیار انسان یک توهم باشد، چه بر سر مسئولیت اخلاقی، عدالت کیفری، نظام پاداش و مجازات و از همه مهمتر «معنای زندگی» میآید؟ در این قسمت از پادکست هوشیار، در گفتگویی عمیق و چالشبرانگیز با دکتر اشکان فرهادی به بررسی مسئلهی چند هزار سالهی جبر و اختیار از دریچهی علوم اعصاب، فلسفه ذهن، فیزیک کوانتوم و هوش مصنوعی میپردازیم و نظریهی نوآورانهی ایشان با عنوان «اختیارگرایی فیزیکی» (Physical Libertarianism) و «تئوری سهگانگی هوشیاری» را کالبدشکافی میکنیم.📌 محورهای اصلی گفتگو:- بررسی اراده آزاد، جبرگرایی و دیدگاههای رابرت ساپولسکی.- مقایسهی مفهوم تقدیر و سرنوشت در فرهنگها، ادیان و فلسفه.- نقد سازگارگرایی و بررسی آزمایش بنجامین لیبت دربارهی تصمیمگیری.- نقش عدم قطعیت کوانتومی، آگاهی و نظریهی «اختیارگرایی فیزیکی» در اراده آزاد.- بررسی شکلگیری خودآگاهی، عاملیت و «من» و نقد مسئلهی دشوار آگاهی.- ارتباط اراده آزاد با معنای زندگی، هنر، شعر و هوش مصنوعی.- بررسی امکان ظهور آگاهی در ماشینها و پیامدهای آن.- نقش اراده آزاد در مسئولیت اخلاقی و کیفری و کاربرد عصبحقوق در عدالت قضایی.👤 معرفی مهمان و میزبان برنامه:🔹 مهمان: دکتر اشکان فرهادی؛ پزشک و فوق تخصص گوارش، استاد دانشگاه UC Irvine، پژوهشگر هوشیاری و فلسفه ذهن، نویسنده بیش از ۱۰۰ مقاله علمی، مبدع نظریههای «اختیارگرایی فیزیکی» و «سهگانگی هوشیاری»، شاعر و نویسنده.🔹 میزبان: دکتر مهدی شفا؛ پژوهشگر سلولدرمانی و ژندرمانی، مترجم و میزبان پادکست هوشیار.🔹 اندیشمندان مورد بحث: رابرت ساپولسکی، گرگ کاروسو، دنیل دنت، جان مارتین فیشر، درک پرهبوم، پیتر تسه، دیوید چالمرز، کریستف کخ، آنیل ست، فرانسیس کریک، هربرت سایمن، دیوید هیوم، آرتور شوپنهاور و جمعی از دیگر پژوهشگران و متفکران ایرانی.📚 کتابها و منابع اشارهشده در گفتگو:- چکاوک خوشبختی (The Evolution of Happiness) — اثر دکتر اشکان فرهادی.- مجبر: علم زندگی بدون اراده آزاد (Determined) — رابرت ساپولسکی.- سزاوار: مناظره درباره اراده آزاد (Just Deserts) — مناظره دنیل دنت و گرگ کاروسو.- اراده آزاد و آگاهی / رد سزاگرایی (Free Will and Consciousness / Rejecting Retributivism) — گرگ کاروسو.- آنگاه من خودم جهان هستم (Then I Am Myself the World) — کریستف کخ.- سفر پیدایش (Book of Genesis) — از متون کتاب مقدس، در ارتباط با تمثیل آدم و حوا و درخت آگاهی.#اراده_آزاد #جبر_و_اختیار #فلسفه_ذهن #علوم_اعصاب #آگاهی---⏱️ زمانبندی و سرفصلهای گفتگو:00:00 مقدمه؛ آیا اراده آزاد داریم؟00:02:52 معرفی مهمان و نظریه اختیارگرایی فیزیکی00:10:37 اراده آزاد در برابر آزادی عمل00:16:17 نقد جبرگرایی رابرت ساپولسکی00:21:25 تقدیر، کارما و سرنوشت در فرهنگها00:27:41 نقد سازگارگرایی و اراده آزاد00:31:05 آزمایش لیبت؛ مغز یا اراده؟00:36:05 مکانیک کوانتوم؛ تصادف یا اختیار؟00:41:46 تفاوت جبرگرایی و سرنوشتگرایی00:49:45 پیامدهای انکار اراده آزاد00:57:25 نظریههای اختیار و آگاهی علی01:03:23 اراده آزاد، مسئولیت اخلاقی و نظام قضایی01:06:22 تفاوت تصمیمگیری انسان و هوش مصنوعی01:10:39 شکلگیری «من» و عاملیت01:13:10 آگاهی، هوشیاری و مسئله دشوار آگاهی01:15:33 اراده آزاد، معنای زندگی و هنر01:21:20 آیا آگاهی در ماشینها شکل میگیرد؟01:25:00 نظریه سهگانگی هوشیاری01:31:08 اراده آزاد و پوچگرایی01:34:40 اراده آزاد، مسئولیت کیفری و عصبحقوق01:40:20 جمعبندی و مرز تصمیمگیری انسان و هوش مصنوعی---🌱 همراهان فرهیخته و حقیقتجوی پادکست هوشیار؛پرسش از ماهیت آگاهی، اراده آزاد و جایگاه انسان در جهان، کاوشی بیپایان در مرزهای دانش و فلسفه است که بدون گفتگوی آزاد، نقادانه و چندجانبه به ثمر نمینشیند. اگر دغدغهی فهم عمیقتر سازوکار ذهن، پیامدهای فلسفی علوم اعصاب و پرسشهای بنیادین هستی را دارید، از شما دعوت میکنیم با سابسکرایب کردن (مشترک شدن در) کانال «پادکست هوشیار» و فعالسازی علامت زنگوله، به جمع مخاطبان این محفل علمی و فلسفی بپیوندید. همچنین دیدگاهها، نقدها و استدلالهای ارزشمند خود را دربارهی مباحث مطرحشده در این گفتگو، در بخش نظرات با ما و دیگر پژوهشگران به اشتراک بگذارید تا این گفتمان علمی غنیتر شود.— — — — —*🎙️ پادکست هوشیوار*🎧 شنیدن در همه اپلیکیشنهای پادکست:https://pod.link/1707646743📸 اینستاگرام:https://www.instagram.com/mehdi_shafa_houshivar✈️ کانال تلگرام:https://t.me/Houshivarpodcast*🧠 پادکست پلکان خرد*🎧 شنیدن در همه اپلیکیشنهای پادکست:https://pod.link/1703634960📸 اینستاگرام:https://www.instagram.com/theladderofwisdom✈️ کانال تلگرام:https://t.me/theladderofwisdom🐦 توییتر (X) دکتر مهدی شفا:https://x.com/mehdishafa1Send us Fan MailSupport the show Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
سلام به همراهان پادکست هشیوار. در سومین شماره از مجموعه «نبض علم» (Science Pulse)، همراه با فرهاد ارکانی به بررسی مهمترین رویدادها و مقالات علمی یک ماه اخیر نشستهایم. در این مجموعه صرفاً تیتر اخبار را بازگو نمیکنیم؛ بلکه تلاشمان این است که منطق کشف، روش پژوهش، ابعاد ناشناخته و حتی محدودیتهای شواهد را به دور از هیجانزدگیهای ژورنالیستی بررسی کنیم.*میزبان و کارشناس این گفتگو:*• *دکتر مهدی شفا:* میزبان پادکست هشیوار، پژوهشگر زیستشناسی تکاملی و فلسفه علم• *فرهاد ارکانی:* نویسنده، پژوهشگر و مروج علم.*خلاصه مباحث این قسمت:*در بخش نخست، سراغ جوایز نوبل علمی رفتهایم؛ از نوبل پزشکی و تولد «اپتوژنتیک» که امکان هدایت سلولهای عصبی با نور و گذر از همبستگی به علیت را فراهم کرد، تا نوبل فیزیک برای شکار نوترینوها در رصدخانه آیسکیوب قطب جنوب و در نهایت نوبل شیمی برای مهار دستسانی مولکولی (Chirality) در ساخت داروها. در ادامه، به پرونده جذاب ژنهای نئاندرتال در هوموساپینس پرداختیم.پاسخ دادیم که چرا اصطلاح «انتقام نئاندرتالها» صرفاً یک استعاره است و چگونه مفهوم «عدم تطابق فرگشتی» (Evolutionary Mismatch) نشان میدهد ویژگیهایی که در عصر یخبندان ضامن بقا بودند، امروز در قالب آلرژی، لخته شدن خون یا استعداد افسردگی ظاهر میشوند.همچنین داستان کارآگاهی کشف ماده تاریک، معیار طلایی ۵ سیگما در اثبات علمی، استقرار تلسکوپ فضایی نانسی گریس رومن در نقطه لاگرانژی ۲ (L2)، مقاله جدید نشریه نیچر پیرامون ژنتیک پنج صفت بزرگ شخصیت (Big Five) و در پایان ۶ تکنیک کلیدی برای پرامپتنویسی دقیق در هوش مصنوعی و مهار توهم مدلهای زبانی را مرور کردهایم.#نبض_علم #پادکست_هشیوار #اپتوژنتیک #ماده_تاریک #نئاندرتال*کتابهای معرفیشده در این برنامه:*• کتاب *ژن خودخواه* (*The Selfish Gene*) — اثر ریچارد داوکینز (Richard Dawkins)• کتاب *قانون در طب* (*The Canon of Medicine*) — ابوعلی سینا• کتاب *پیشگامان علم* (*Pioneers of Science*) — اثر فیلیپ کین (Philip Cane)، ترجمه پرویز قوامی• کتاب *رو به سوی ناشناخته: ماده تاریک و انرژی تاریک از کیهان چه میگویند* (*Into the Unknown: What Dark Matter and Dark Energy Tell Us About the Cosmos*) — اثر کیسی جانسون (Casey Johnson)، ترجمه دکتر ملیحه افتخاری با مقدمه دکتر هادی صمدی[cite: 1]*زمانبندی گفتگو :*00:00 - آغاز برنامه و مروری بر رویکرد تحلیلی نبض علم02:08 - نوبل پزشکی؛ اپتوژنتیک و دستیابی به کلید نوری مغز07:23 - نوبل فیزیک؛ شکار شبح نوترینو در رصدخانه آیسکیوب قطب جنوب13:14 - شکستن سد نوری در یخ و آشکارسازی با تابش چرنکوف22:04 - نوسان طعم نوترینوها و اثبات تجربی جرمدار بودن ذره25:08 - نوبل شیمی؛ دستسانی مولکولی، ایزومرهای آینهای و فاجعه تالیدومید31:20 - تبیین استعارههای علمی و رفع ابهامات پیرامون میراث نئاندرتالها39:20 - مفهوم عدم تطابق فرگشتی؛ ریشه استعداد آلرژی، لخته شدن خون و افسردگی44:48 - واریانتهای ژنتیکی کهن و اثر دوگانه آنها در مواجهه با کووید-۱۹50:33 - معمای ماده تاریک؛ از رصدهای فریتز زویکی تا منحنی چرخش کهکشانی ورا روبین56:44 - نقش ماده تاریک به عنوان داربست گرانشی شکلگیری کیهان01:00:50 - معیار ۵ سیگما؛ چرا علم به سادگی تسلیم نوسانات آماری نمیشود؟01:04:49 - کتابها و جرقههای اولیه؛ روایتی از کتابهایی که مسیر فکری ما را ساختند01:09:32 - تلسکوپ نانسی گریس رومن و دلایل انتخاب نقطه تعادل لاگرانژی ۲ (L2)01:18:22 - پژوهش نیچر درباره صفات شخصیتی (Big Five) و نقد جبرگرایی ژنتیکی01:22:12 - چگونه از هوش مصنوعی پاسخ علمی دقیق بگیریم؟ راهنمای پرامپتنویسی01:31:00 - جمعبندی، بازخورد مخاطبان و سخن پایانیاگر این جنس واکاویهای بیپایان در پیوندگاه علم تجربی و تفکر نقادانه برای شما هم جذاب است، با سابسکرایب کردن کانال هشیوار و همراهی در بخش نظرات، به پویایی این جمع اهل اندیشه کمک کنید. بازخوردهای شما پشتوانه ما در ادامه این مسیر است.— — — — —*🎙️ پادکست هشیوار*🎧 شنیدن در همه اپلیکیشنهای پادکست:https://pod.link/1707646743📸 اینستاگرام:https://www.instagram.com/mehdi_shafa_houshivar✈️ کانال تلگرام:https://t.me/Houshivarpodcast*🧠 پادکست پلکان خرد*🎧 شنیدن در همه اپلیکیشنهای پادکست:https://pod.link/1703634960📸 اینستاگرام:https://www.instagram.com/theladderofwisdom✈️ کانال تلگرام:https://t.me/theladderofwisdom👥 کانال تلگرام آقای فرهاد ارکانی:https://t.me/farhad_arkani👥 پیج اینستاگرام فرهاد ارکانی:https://www.instagram.com/farhadarkani55🐦 توییتر (X) دکتر مهدی شفا:https://x.com/mehdishafa1Send us Fan MailSupport the show Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
*ایدئولوژی با مغز انسان چه میکند؟ | عصبشناسی تعصب، ابتذال شر و اخلاقی شدن خشونت*چگونه یک انسان عادی و قانونمدار میتواند به عامل خشونت تبدیل شود و عمل خود را نه یک جرم، بلکه یک «ضرورت اخلاقی» بداند؟ در این قسمت از «هوشیوار»، در تقاطع علوم اعصاب، فلسفه اخلاق و حقوق کیفری، به بررسی پدیده «مغز ایدئولوژیزده» و «اخلاقی شدن خشونت» پرداختهایم. در این گفتگو واکاوی میکنیم که چگونه فشارهای محیطی، بحرانهای اقتصادی و ساختارهای سیاسی و حقوقی باعث تسلب شناختی، انسانزدایی از دیگری، رهایی اخلاقی و شکلگیری «جرائم اطاعت» میشوند.━━━━━━━━━━━━━━*مهمانان و میزبان گفتگو:*• *سپیده سادات طباطبایی:* پژوهشگر جرمشناسی، علوم اعصاب و حقوق عصبشناختی (Neurolaw)• *دکتر حسین قاضیزاده:* حقوقدان، جرمشناس و استاد دانشگاه در رشته حقوق کیفری و جرمشناسی• *میزبان: دکتر شفا* (پژوهشگر، مترجم و میزبان کانال هوشیوار)━━━━━━━━━━━━━━*محورهای اصلی گفتگو:*• تفاوت ذهن علمی (پرسشمحور و منعطف) با ذهن ایدئولوژیک (پاسخمحور و جزماندیش)• سازوکارهای «اخلاقی شدن خشونت»: انسانزدایی، جابهجایی مسئولیت و رهایی اخلاقی• عصبشناسی تعصب: نقش آمیگدال، قشر پیشپیشانی (PFC) و هورمون اکسیتوسین در قبیلهگرایی• واکاوی «ابتذال شر» هانا آرنت، آزمایش میلگرام و توجیه «مأمور بودم و معذور»• بررسی اخلاقیسازی خشونت در قوانین کیفری ایران (امر آمر قانونی، مهدورالدم و قتل در فراش)• ایدئولوژیک شدن نظام قضایی، بیفکری نظاممند در قضاوت و راهکارهای پیشگیری آموزشی و حقوقی#علوم_اعصاب #ایدئولوژی #جرم_شناسی #فلسفه_اخلاق #ابتذال_شر━━━━━━━━━━━━━━*کتابهای اشارهشده در گفتگو:*• *مغز ایدئولوژیزده* (The Ideological Brain) — اثر دکتر لئور زمیگرود• *چگونه بدون اراده آزاد خوب زندگی کنیم* (Living Well Without Free Will) — اثر پروفسور گرگ کاروسو• *آیشمن در اورشلیم: گزارشی درباره ابتذال شر* (Eichmann in Jerusalem: A Report on the Banality of Evil) — اثر هانا آرنت• *جرائم اطاعت* (Crimes of Obedience) — اثر وی. لی همیلتون و هربرت کلمن• *بینوایان* (Les Misérables) — اثر ویکتور هوگو━━━━━━━━━━━━━━*زمانبندی گفتگو:*00:00 پیشدرآمد و مقدمه: از اراده آزاد تا کتاب «مغز ایدئولوژیزده»04:58 تفاوت رویکرد علم و ایدئولوژی در مواجهه با ابهام09:10 پنج سازوکار اصلی «اخلاقی شدن خشونت»13:08 تأثیر بحرانها و فشارهای محیطی بر مدارهای مغزی و رادیکالیسم21:20 علوم اعصاب و اخلاق (Neuroethics): قشر پیشپیشانی، اکسیتوسین و انسانزدایی30:24 جبر زیستی در جرمشناسی و چالشهای نقشهبرداری مغزی در دادگاه38:38 نظریه «فنون خنثیسازی» و سطوح قضاوت اخلاقی کلبرگ47:06 «ابتذال شر» هانا آرنت، محاکمه آیشمن و جرائم اطاعت51:15 بازتاب اخلاقی شدن خشونت در قوانین کیفری ایران (مهدورالدم و امر آمر)59:12 ایدئولوژیک شدن نظام حقوقی و تفاوت حکومت قانون با ابزار شدن قانون01:07:33 سوگیری قاضی و پدیده «بیفکری نظاممند» در دستگاه قضایی01:09:58 راهکارهای پیشگیری: تقویت انعطاف شناختی در آموزش و اصلاح نظام حقوقی━━━━━━━━━━━━━━*همراه با هشیوار:*در «هوشیوار» با تکیه بر دانش روز و گفتگوی انتقادی با متخصصان و اندیشمندان، به کاوش در ماهیت ذهن، اخلاق و چالشهای بنیادین دنیای معاصر میپردازیم. اگر دغدغه اندیشیدن، پرسشگری و عبور از روایتهای سادهانگارانه را دارید، کانال هوشیوار را سابسکرایب کنید و دیدگاههای خود را در بخش نظرات با ما به اشتراک بگذارید.— — — — —*🎙️ پادکست هشیوار*🎧 شنیدن در همه اپلیکیشنهای پادکست:https://pod.link/1707646743📸 اینستاگرام:https://www.instagram.com/mehdi_shafa_houshivar✈️ کانال تلگرام:https://t.me/Houshivarpodcast*🧠 پادکست پلکان خرد*🎧 شنیدن در همه اپلیکیشنهای پادکست:https://pod.link/1703634960📸 اینستاگرام:https://www.instagram.com/theladderofwisdom✈️ کانال تلگرام:https://t.me/theladderofwisdom🐦 توییتر (X) دکتر مهدی شفا:https://x.com/mehdishafa1Send us Fan MailSupport the show Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
آیا با پیشرفت علم و تبیینهای طبیعی، دیگر برای فهم و توضیح جهان نیازی به فرض وجود خدا داریم؟ یا اینکه خدا اساساً پاسخی به نوع دیگری از پرسشهاست که علم قرار نیست به آنها پاسخ دهد؟ و پیش از همهٔ اینها، وقتی از «خدا» صحبت میکنیم، دقیقاً دربارهٔ چه مفهومی حرف میزنیم؟ خدای شخصوار و مداخلهگر ادیان ابراهیمی، خالقی که جهان را آغاز کرده اما در آن مداخله نمیکند (خدای دئیستی)، و یا خدای اسپینوزا و بنیاد هستی؟در این اپیزود از پادکست هشیوار، دکتر مهدی شفا (پژوهشگر زیستشناسی، ژنتیک و مترجم آثار علمی) میزبان یکی از شناختهشدهترین چهرههای فضای مجازی فارسی در حوزه نقد دین، خرافات و فلسفه با نام مستعار «زئوس» (پژوهشگر، منتقد دین و خرافات و تولیدکننده محتوای علمی-فلسفی در مجموعه «من زئوس هستم») است. کانال یوتیوب ایشون👇 @IamZeus110 هدف این گفتگو صرفاً محدود به نقد ادیان ابراهیمی نیست، بلکه تلاشی است برای یک قدم عقبتر رفتن و بررسی خودِ مفهوم و فرض خدا، سنجش قدرت تبیینی آن در مقایسه با طبیعتگرایی و فیزیکالیسم، و معیارهای منطقی و معرفتشناختی برای داوری دربارهٔ چنین ادعاهایی.*محورهای اصلی این گفتگو:*🔹 سیر تحول فکری زئوس؛ از دوران مذهبی و تلاش برای دفاع علمی از دین تا گذار تدریجی به خداناباوری🔹 تعریف دقیق مفهوم خدا؛ چرا هر تعریفی از خدا نیازمند دو ویژگی «ماورایی بودن» و «خالق بودن» است؟🔹 تقابل فیزیکالیسم و خداباوری؛ آیا فرض وجود خدا قدرت تبیینی ما را برای شناخت طبیعت افزایش میدهد؟🔹 نقد مغالطه «خدای حفرهها» (God of the Gaps) در مواجهه با نادانستههای علمی مانند منشأ جهان و مسئله سخت آگاهی🔹 عصبشناسی تجربیات عرفانی و دینی؛ بررسی نقش فعالیتهای نورونی، صرع لوب گیجگاهی و مواد روانگردان در ایجاد حس اتصال به ماورا🔹 نقد پروژه روشنفکری دینی؛ تلاش برای سازش سنت با مدرنیته و تناقض میان خدای فلسفی و خدای نیایش🔹 بررسی علمی و آماری تأثیر دعا در مقایسه با کارکرد روانشناختی و عصبی مدیتیشن🔹 معنای زندگی و اخلاق در غیاب دین؛ آیا رهایی از مذهب به پوچی (نیهیلیسم) میانجامد؟🔹 تفاوت سکولاریسم و لائیسیته و بررسی مدل مناسب برای آینده سیاسی ایراندر بخشهایی از این تحلیل میانرشتهای، ضمن بررسی ابعاد مختلف #فلسفه_علم و #خداناباوری، به چگونگی شکلگیری باورهای ماورایی از منظر #علوم_شناختی و تبیین جهان بر پایه #طبیعت_گرایی در #پادکست_هشیوار میپردازیم.📚 *کتابهای اشارهشده در این گفتگو:*۱. بخش خدایی مغز (The God Part of the Brain) | اثر متیو آلپر (Matthew Alper) - ترجمه دکتر مهدی شفا۲. خدا: فرضیه شکستخورده؛ چگونه علم نشان میدهد که خدا وجود ندارد (God: The Failed Hypothesis) | اثر ویکتور استنجر (Victor J. Stenger)۳. کتاب ژنتیک مردگان (The Genetic Book of the Dead) | اثر ریچارد داوکینز (Richard Dawkins) - ترجمه دکتر مهدی شفا۴. مغز ایدئولوژیزده؛ مبانی زیستی تفکر سیاسی (The Ideological Brain) | اثر لئور زمیگرود (Leor Zmigrod) - ترجمه دکتر مهدی شفا⏱ بخشهای ویدئو:00:00 – گزیده گفتگو و پیشدرآمد01:06 – مقدمه و طرح مسئله: آیا علم ما را از فرض خدا بینیاز کرده است؟03:14 – معرفی و ورود مهمان برنامه (زئوس)04:19 – پیشینه شخصی و دوران مذهبی بودن در کودکی و نوجوانی05:56 – آغاز شک و تردیدها؛ تأثیر صحبتهای عبدالکریم سروش و مسیر تحول فکری10:30 – نقش آثار ریچارد داوکینز در گذار به خداناباوری12:04 – جایگاه فکری در طیف خداناباوری (هارد آتئیست)13:00 – علت انتخاب نام و برند «زئوس» (من زئوس هستم)14:50 – انگیزه و هدف اصلی از فعالیتها و نقد خرافات و دین16:11 – تعریف خدا در بحث؛ خدای شخصوار یا خدای فلسفی؟19:34 – آیا طبیعتگرایی و فیزیکالیسم از فرض خدا بینیاز است؟22:04 – آیا فرض وجود خدا قدرت تبیینی به جهان اضافه میکند؟24:08 – خدای رخنهها (God of the Gaps) و پاسخ به نادانستههای علمی26:45 – خدایان جدید، پدیدارشناسی و نقد تجربههای عرفانی از دیدگاه علوم اعصاب31:22 – مسئله سخت آگاهی (Hard Problem of Consciousness) و تجربیات زیسته35:50 – نقد مفهوم روشنفکری دینی، اجابت دعا و شواهد تجربی41:40 – جایگزین دین و اخلاق پس از حذف باورهای سنتی چیست؟48:35 – مواجهه با معنای زندگی، پوچی (نیهیلیسم) و لذت زیستن54:00 – خداناباوری به عنوان یک موضع فکری، نه یک مذهب یا ایدئولوژی جدید56:28 – چه شواهد یا دلایلی میتواند یک خداناباور را قانع کند؟01:01:35 – آینده ایران: تفکیک سکولاریسم و لاییسیته و نقش حکومت01:05:00 – جمعبندی، دعوت به مناظره و گفتگوی زنده و کلام پایانیپادکست «هشیوار» فضایی برای کاوش عمیق، تحلیلی و میانرشتهای در تلاقی علم، فلسفه و جامعه است. اگر به دنبال مباحث جدی علمی، زیستشناسی تکاملی، علوم شناختی و تفکر نقادانه به دور از شعارزدگی هستید، با سابسکرایب کردن کانال و فعال کردن زنگوله به جمع مخاطبان هشیوار بپیوندید. همچنین دیدگاهها، نقدها و پرسشهای خود را دربارهٔ مباحث مطرحشده در این اپیزود، در بخش نظرات با ما به اشتراک بگذارید.— — — — —*🎙️ پادکست هشیوار*🎧 شنیدن در همه اپلیکیشنهای پادکست:https://pod.link/1707646743📸 اینستاگرام:https://www.instagram.com/mehdi_shafa_houshivar✈️ کانال تلگرام:https://t.me/Houshivarpodcast*🧠 پادکست پلکان خرد*🎧 شنیدن در همه اپلیکیشنهای پادکست:https://pod.link/1703634960📸 اینستاگرام:https://www.instagram.com/theladderofwisdom✈️ کانال تلگرام:https://t.me/theladderofwisdom🐦 توییتر (X) دکتر مهدی شفا:https://x.com/mehdishafa1Send us Fan MailSupport the show Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.




